Orzeczenie · 2026-05-21

II SA/Po 916/25Warunki zabudowy gospodarstwo rolne dobry sąsiad 2

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2026-05-21
NSANieruchomościŚredniawsa
warunki zabudowyplanowanie przestrzennegospodarstwo rolnedobry sąsiadzabudowa zagrodowanieruchomościprawo administracyjneinwestycja budowlana

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę A. M. i S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego z wiatą na sprzęt i maszyny rolnicze. Skarżący kwestionowali ustalenie warunków zabudowy, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów KPA i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności dotyczące zasady dobrego sąsiedztwa. W poprzednim postępowaniu WSA uchylił decyzję, wskazując na potrzebę prawidłowego ustalenia, czy gospodarstwo rolne inwestora przekracza średnią powierzchnię w danej gminie. W ponownym postępowaniu SKO utrzymało w mocy decyzję Wójta, wyjaśniając, że gospodarstwo rolne inwestora ma około 49 ha, a średnia w Gminie [...] wynosi 9,78 ha, co uzasadnia odstąpienie od analizy dobrego sąsiedztwa na podstawie art. 61 ust. 4 u.p.z.p. Sąd administracyjny, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, uznał, że organy prawidłowo zastosowały wskazany przepis. Bezsporne było, że inwestor prowadzi gospodarstwo rolne w Gminie [...] o powierzchni 12,6164 ha fizycznych (17,4707 ha przeliczeniowych), a średnia powierzchnia gospodarstwa w tej gminie wynosi 9,78 ha. Sąd podkreślił, że kwestie techniczno-budowlane, takie jak zacienianie czy stosunki wodne, nie są przedmiotem postępowania o ustalenie warunków zabudowy, lecz będą badane na etapie pozwolenia na budowę. W związku z tym, że nie stwierdzono naruszeń prawa materialnego ani proceduralnego, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy, skarga została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w kontekście zabudowy zagrodowej i średniej powierzchni gospodarstwa rolnego. Zakres kontroli sądu administracyjnego w sprawach o warunki zabudowy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zabudowy zagrodowej i porównania powierzchni gospodarstwa rolnego z gminną średnią. Kwestie techniczno-budowlane są wyłączone z zakresu postępowania o warunki zabudowy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy odstąpienie od analizy urbanistycznej w celu oceny przesłanki "dobrego sąsiedztwa" jest dopuszczalne w przypadku zabudowy zagrodowej, gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego inwestora przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, odstąpienie jest dopuszczalne, jeśli spełnione są przesłanki z art. 61 ust. 4 u.p.z.p., tj. planowana inwestycja dotyczy zabudowy zagrodowej związanej z gospodarstwem rolnym, a jego powierzchnia przekracza średnią w danej gminie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 61 ust. 4 u.p.z.p., ponieważ inwestor prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni ok. 49 ha, co przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa w Gminie [...] (9,78 ha). Bezsporne było, że inwestycja dotyczy rozbudowy siedliska prowadzonego gospodarstwa rolnego.

Czy organ ustalający warunki zabudowy bada zgodność planowanej inwestycji z przepisami techniczno-budowlanymi, w tym kwestie wpływu na sąsiednie nieruchomości (zacienianie, stosunki wodne)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ ustalający warunki zabudowy nie bada zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi. Kwestie te są rozstrzygane na etapie postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym szczegółowa lokalizacja obiektu i jego zgodność z wymogami technicznymi, w tym wpływem na sąsiednie działki, jest badana przez organ architektoniczno-budowlany na etapie pozwolenia na budowę.

Czy do ustalenia warunków zabudowy wymagana jest zgoda właścicieli sąsiednich nieruchomości?

Odpowiedź sądu

Nie, do podjęcia decyzji o warunkach zabudowy nie jest wymagana zgoda właścicieli sąsiednich nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgoda właścicieli sąsiednich nieruchomości nie jest wymagana do wydania decyzji o warunkach zabudowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 października 2025 r., znak [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 14 czerwca 2024 r., nr [...], w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego z wiatą na sprzęt i maszyny rolnicze.

Przepisy (8)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § 1 pkt 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe, gdy co najmniej jedna działka sąsiednia jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy.

u.p.z.p. art. 61 § 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przepisów ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 64 § 4

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

P.p.s.a. art. 3 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

P.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla akt w całości albo w części, gdy stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć lub miało istotny wpływ na wynik sprawy.

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu.

k.c. art. 553

Kodeks cywilny

Definicja gospodarstwa rolnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Gospodarstwo rolne inwestora przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa w danej gminie, co uzasadnia odstąpienie od analizy dobrego sąsiedztwa na podstawie art. 61 ust. 4 u.p.z.p. • Kwestie techniczno-budowlane są badane na etapie pozwolenia na budowę, a nie w postępowaniu o warunki zabudowy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów KPA (art. 7, 77 § 1, 80) poprzez brak wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego. • Naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. i zasady dobrego sąsiedztwa. • Nieścisłe dane dotyczące średniej powierzchni gospodarstwa rolnego. • Planowana inwestycja będzie oddziaływać na sąsiednią działkę skarżących (zacienianie, stosunki wodne). • Niezabudowana sąsiednia działka uniemożliwia spełnienie warunków z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.

Godne uwagi sformułowania

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem • Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną • Zastosowanie tego wyjątku jest dopuszczalne wtedy, gdy zostanie ustalone, że: 1) planowana inwestycja dotyczy zabudowy zagrodowej; 2) zabudowa zagrodowa jest związana z gospodarstwem rolnym; 3) powierzchnia tego gospodarstwa rolnego przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie. • Zagadnienie szczegółowej lokalizacji obiektu budowlanego rozstrzygane jest na etapie procesu inwestycyjnego, czyli w trakcie ewentualnego postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.

Skład orzekający

Sebastian Michalski

przewodniczący sprawozdawca

Arkadiusz Skomra

członek

Piotr Ławrynowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w kontekście zabudowy zagrodowej i średniej powierzchni gospodarstwa rolnego. Zakres kontroli sądu administracyjnego w sprawach o warunki zabudowy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zabudowy zagrodowej i porównania powierzchni gospodarstwa rolnego z gminną średnią. Kwestie techniczno-budowlane są wyłączone z zakresu postępowania o warunki zabudowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu planowania przestrzennego i prawa budowlanego, jakim jest ustalanie warunków zabudowy dla inwestycji rolnych. Wyjaśnia praktyczne zastosowanie przepisu o odstąpieniu od zasady dobrego sąsiedztwa.

“Czy Twoje gospodarstwo rolne jest na tyle duże, by ominąć zasadę "dobrego sąsiada" przy budowie? Sąd wyjaśnia.”

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst