Orzeczenie · 2025-10-22

II SA/GL 673/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2025-10-22
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapostępowanie administracyjnezawieszenie postępowaniazagadnienie wstępnedział spadkuwspółwłasnośćnadzór budowlany

Sprawa dotyczyła skargi E.S. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach, które uchyliło postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o zawieszeniu postępowania legalizacyjnego w sprawie budowy budynku biurowo-gospodarczego. PINB zawiesił postępowanie, wskazując na toczące się postępowanie cywilne dotyczące działu spadku po zmarłych właścicielach nieruchomości. Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez niezastosowanie i uchylenie postanowienia o zawieszeniu, argumentując, że postępowanie o dział spadku stanowi zagadnienie wstępne. Sąd administracyjny oddalił skargę. W uzasadnieniu podkreślono, że zgodnie z orzecznictwem, organ administracji jest zobligowany do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. tylko wtedy, gdy rozpatrzenie sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, a brak tego rozstrzygnięcia wyklucza każde zakończenie postępowania administracyjnego. Sąd uznał, że postępowanie o dział spadku nie jest takim zagadnieniem wstępnym, ponieważ jego wynik nie jest bezwzględną przeszkodą do wydania decyzji w postępowaniu legalizacyjnym. Podkreślono, że organ nadzoru budowlanego musi prowadzić postępowanie w oparciu o aktualny stan prawny nieruchomości, a ustalenie współwłaścicieli było możliwe. W związku z tym, brak było podstaw do zawieszenia postępowania legalizacyjnego, a skarga została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w kontekście postępowań dotyczących nieruchomości, w szczególności samowoli budowlanych i postępowań o dział spadku.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie postępowanie administracyjne jest zawieszane z powodu toczącego się postępowania cywilnego dotyczącego własności nieruchomości.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postępowanie o dział spadku stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., uzasadniające zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie legalizacji samowoli budowlanej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie o dział spadku nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., które obligowałoby organ administracji do zawieszenia postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

Rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej musi zależeć od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, a brak tego rozstrzygnięcia musi wykluczać każde zakończenie postępowania administracyjnego. Postępowanie o dział spadku nie spełnia tego kryterium, gdyż jego wynik nie jest bezwzględną przeszkodą do wydania decyzji w postępowaniu legalizacyjnym.

Czy organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do zawieszenia postępowania legalizacyjnego, gdy toczy się postępowanie cywilne dotyczące działu spadku po współwłaścicielach nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nie jest zobowiązany do zawieszenia postępowania legalizacyjnego w takiej sytuacji, ponieważ postępowanie o dział spadku nie stanowi zagadnienia wstępnego.

Uzasadnienie

Organ administracji jest zobligowany do zawieszenia postępowania tylko wtedy, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Toczące się postępowanie o dział spadku nie jest taką przeszkodą.

Czy brak zgody wszystkich współwłaścicieli na legalizację samowolnie wybudowanego obiektu, stanowiący czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu, uniemożliwia prowadzenie postępowania legalizacyjnego?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie rozstrzygał tej kwestii bezpośrednio, ale z uzasadnienia wynika, że organ nadzoru budowlanego ma obowiązek prowadzić postępowanie w oparciu o aktualny stan prawny, a brak zgody nie jest przesłanką do zawieszenia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd skupił się na kwestii zagadnienia wstępnego. Argumentacja skarżącego dotycząca braku zgody współwłaścicieli jako przeszkody w postępowaniu legalizacyjnym nie została uznana za podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 7 marca 2025 r. nr WINB-WOA.7722.26.2025.PG w przedmiocie zawieszenia postępowania legalizacyjnego.

Przepisy (8)

Główne

k.p.a. art. 97 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie jest obligatoryjne tylko wtedy, gdy brak rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego wyklucza każde zakończenie postępowania administracyjnego.

u.p.b. art. 151

Prawo budowlane

Podstawa prawna do oddalenia skargi przez sąd administracyjny.

Pomocnicze

u.p.b. art. 52 § 1

Prawo budowlane

Zastosowanie przepisu było podnoszone przez skarżącego w kontekście czynności przekraczającej zwykły zarząd i braku zgody współwłaścicieli.

k.c. art. 199

Kodeks cywilny

Zastosowanie przepisu było podnoszone przez skarżącego w kontekście czynności przekraczającej zwykły zarząd i braku zgody współwłaścicieli.

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

P.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

P.p.s.a. art. 120

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie o dział spadku nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. • Brak rozstrzygnięcia postępowania o dział spadku nie wyklucza możliwości wydania decyzji w postępowaniu legalizacyjnym. • Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek prowadzić postępowanie w oparciu o aktualny stan prawny nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Postępowanie o dział spadku stanowi zagadnienie wstępne uzasadniające zawieszenie postępowania legalizacyjnego. • Brak zgody wszystkich współwłaścicieli na legalizację obiektu, stanowiący czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu, uniemożliwia prowadzenie postępowania legalizacyjnego.

Godne uwagi sformułowania

organ administracji jest zobligowany do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. tylko wtedy, gdy w sprawie wystąpi zagadnienie, którego brak rozstrzygnięcia wyklucza każde – zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego. • zagadnieniem tym nie jest dział spadku (czy też zniesienie współwłasności), gdyż nie jest to kwestia, której brak rozstrzygnięcia wyklucza każde – zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania legalizacyjnego. • instytucja zawieszenia postępowania z uwagi na przesłankę zagadnienia wstępnego znajduje zastosowanie, o ile pomiędzy rozstrzygnięciem kwestii prejudycjalnej, a rozstrzygnięciem postępowania administracyjnego istnieje zależność, o której mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. • Taka sytuacja ma miejsce, gdy organ nie dysponuje elementem pozwalającym na wydanie w ogóle decyzji. • Natomiast to, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji, nie przesądza o istnieniu zagadnienia wstępnego.

Skład orzekający

Stanisław Nitecki

przewodniczący

Edyta Kędzierska

sprawozdawca

Aneta Majowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w kontekście postępowań dotyczących nieruchomości, w szczególności samowoli budowlanych i postępowań o dział spadku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie postępowanie administracyjne jest zawieszane z powodu toczącego się postępowania cywilnego dotyczącego własności nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie budowlanym i administracyjnym – kiedy postępowanie administracyjne powinno zostać zawieszone z powodu toczącego się postępowania cywilnego. Jest to istotne dla praktyków.

Czy postępowanie o dział spadku zawsze wstrzymuje legalizację samowoli budowlanej? Sąd wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst