Orzeczenie · 2026-02-04

II SA/Gl 1404/25Oddalenie skargi na odmowe stwierdzenia nieważności decyzji o urządzeniach zapobiegających szkodom

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-02-04
NSAOchrona środowiskaŚredniawsa
prawo wodnestosunki wodneodpływ wód opadowychurządzenia zapobiegające szkodomniewykonalność decyzjistwierdzenie nieważności decyzjiKPAWSAadministracja publicznanieruchomości

Sprawa dotyczyła skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie, która odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza K. z dnia 12 września 2024 r. Decyzją Burmistrza nałożono na skarżącą obowiązek wykonania przepustu wodnego na swojej działce, mającego połączyć się z rurą na działce sąsiedniej i umożliwić odpływ wody. Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności tej decyzji, podnosząc, że jest ona niewykonalna z przyczyn technicznych (niemożność połączenia z istniejącą rurą, ryzyko zalegania wody na jej działce) oraz prawnych (naruszenie art. 234 Prawa wodnego poprzez skierowanie wody na działkę sąsiednią). Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności, wskazując, że instytucja ta ma charakter wyjątkowy i służy jedynie eliminacji najcięższych wad decyzji (art. 156 § 1 KPA). Kolegium uznało, że sygnalizowane przez skarżącą trudności techniczne i ekonomiczne nie stanowią o trwałej niewykonalności decyzji, a opinia biegłego geologa potwierdza możliwość wykonania przepustu. Ponadto, Kolegium stwierdziło, że wykonanie przepustu nie narusza Prawa wodnego, gdyż ma na celu przywrócenie prawidłowych stosunków wodnych, a nie ich szkodliwe zmienianie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę. Sąd podkreślił, że postępowanie o stwierdzenie nieważności nie jest postępowaniem merytorycznym, a jedynie kontrolą legalności pod kątem wad kwalifikowanych. Sąd podzielił stanowisko SKO, że trudności techniczne i ekonomiczne nie przesądzają o niewykonalności decyzji, a opinia biegłego stanowiła dowód na możliwość wykonania przepustu. Sąd uznał również, że wykonanie przepustu, zgodnie z intencją Prawa wodnego, ma na celu zapobieganie szkodom i przywrócenie właściwych stosunków wodnych, a nie ich naruszanie, co wyklucza zarzut naruszenia art. 234 Prawa wodnego. W konsekwencji, sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta żadną z wad wymienionych w art. 156 KPA, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia niewykonalności decyzji w postępowaniu o stwierdzenie nieważności oraz stosowanie art. 234 Prawa wodnego w kontekście przywracania stosunków wodnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z odprowadzaniem wód opadowych i interpretacją przepisów KPA w kontekście Prawa wodnego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy decyzja nakładająca obowiązek wykonania przepustu wodnego jest niewykonalna z przyczyn technicznych lub prawnych w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 5 KPA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, trudności techniczne lub ekonomiczne nie przesądzają o trwałej niewykonalności decyzji. Opinia biegłego potwierdza możliwość wykonania przepustu, a jego realizacja nie narusza Prawa wodnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała obiektywnej, trwałej niewykonalności decyzji. Podkreślono, że postępowanie o stwierdzenie nieważności nie służy ponownemu rozpoznaniu sprawy ani ocenie kwestii słuszności czy opłacalności, a jedynie badaniu kwalifikowanych wad decyzji. Trudności techniczne lub ekonomiczne nie są podstawą do stwierdzenia nieważności.

Czy wykonanie przepustu wodnego, zgodnie z decyzją Burmistrza, narusza art. 234 Prawa wodnego poprzez zmianę kierunku odpływu wód ze szkodą dla gruntów sąsiednich?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wykonanie przepustu w ramach nałożonego obowiązku ma na celu przywrócenie prawidłowych stosunków wodnych i zapobieganie szkodom, a nie ich powodowanie, co jest zgodne z celem art. 234 ust. 3 Prawa wodnego.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że obowiązek wykonania przepustu został nałożony na podstawie art. 234 ust. 3 Prawa wodnego, który umożliwia nakazanie wykonania urządzeń zapobiegających szkodom. Celem jest przywrócenie stanu poprzedniego lub minimalizacja szkód wynikłych z wcześniejszych zmian, a nie szkodliwe zmienianie stosunków wodnych. Wykonanie przepustu ma uwzględniać topografię terenu i istniejące warunki naturalne.

Czy postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji może służyć ponownemu rozpoznaniu sprawy lub ocenie nowych dowodów i ustaleń faktycznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie o stwierdzenie nieważności ma charakter nadzwyczajny i służy wyłącznie ocenie, czy decyzja jest dotknięta wadami kwalifikowanymi wymienionymi w art. 156 § 1 KPA, a nie zastępuje postępowania odwoławczego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności jest badanie wystąpienia konkretnych, ciężkich wad decyzji, a nie ponowne merytoryczne rozstrzyganie sprawy. Organ odwoławczy zasadnie wskazał, że w tym trybie nie można gromadzić nowych dowodów ani dokonywać nowych ustaleń faktycznych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza K. w przedmiocie wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wodnym.

Przepisy (8)

Główne

t. j. art. 234 § 1 i 3

Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne

Zakaz zmiany kierunku i natężenia odpływu wód opadowych lub roztopowych ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Możliwość nakazania wykonania urządzeń zapobiegających szkodom w przypadku naruszenia tego zakazu.

t. j. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o oddaleniu skargi.

t. j. art. 132

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o oddaleniu skargi.

KPA art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej (pkt 5 - niewykonalność, pkt 6 - wywołanie czynu zagrożonego karą).

Pomocnicze

KPA art. 16 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada trwałości decyzji ostatecznych.

KPA art. 158 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Charakter decyzji stwierdzającej nieważność.

KPA art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

t. j. art. 119

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa nałożenia grzywny w celu przymuszenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudności techniczne i ekonomiczne nie stanowią o trwałej niewykonalności decyzji. • Wykonanie przepustu wodnego w ramach nałożonego obowiązku ma na celu zapobieganie szkodom i przywrócenie prawidłowych stosunków wodnych, a nie ich naruszanie. • Postępowanie o stwierdzenie nieważności służy badaniu kwalifikowanych wad decyzji, a nie ponownemu rozpoznaniu sprawy.

Odrzucone argumenty

Decyzja Burmistrza jest niewykonalna z przyczyn technicznych (niemożność połączenia z rurą sąsiada, ryzyko zalegania wody). • Wykonanie przepustu narusza art. 234 Prawa wodnego, kierując wodę na działkę sąsiednią ze szkodą. • Decyzja jest niewykonalna z przyczyn prawnych (sprzeczność z Prawem wodnym).

Godne uwagi sformułowania

trwała niewykonalność obowiązku zachodzi wtedy, gdy składające się nań czynności są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze • sygnalizowane przez skarżącą trudności techniczne lub ekonomiczne, choćby bardzo poważne, w wyegzekwowaniu wykonania obowiązku nałożonego decyzją [...] nie stanowią o niewykonalności tego obowiązku • przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy • postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest jedynie zbadanie, czy decyzja taka nie jest dotknięta wadą prawną wymienioną w art. 156 § 1 powołanego Kodeksu

Skład orzekający

Stanisław Nitecki

przewodniczący sprawozdawca

Edyta Kędzierska

członek

Aneta Majowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia niewykonalności decyzji w postępowaniu o stwierdzenie nieważności oraz stosowanie art. 234 Prawa wodnego w kontekście przywracania stosunków wodnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z odprowadzaniem wód opadowych i interpretacją przepisów KPA w kontekście Prawa wodnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu zarządzania wodami opadowymi i interpretacji przepisów administracyjnych, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.

“Niewykonalna decyzja? Sąd wyjaśnia granice trudności technicznych i prawnych w prawie wodnym.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst