II SA/Gd 557/26Umorzenie postępowania świadczenie wychowawcze autokontrola ZUS 9
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarżący B. S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) z dnia 9 kwietnia 2026 r., która utrzymała w mocy wcześniejszą decyzję ZUS z dnia 20 stycznia 2026 r. Decyzje te uchylały prawo skarżącego do świadczenia wychowawczego na dziecko K. S. na okres od 1 czerwca 2025 r. do 31 maja 2026 r., wskazując jako przyczynę nieprzedłożenie przez skarżącego aktu urodzenia dziecka. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów KPA dotyczących wyjaśnienia stanu faktycznego i dowodów, a także błędną interpretację ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, twierdząc, że organ błędnie uznał go za niebędącego ojcem dziecka. W odpowiedzi na skargę, Prezes ZUS poinformował, że skarżący dołączył do skargi zaświadczenie z rejestru PESEL z dnia 15 kwietnia 2026 r., potwierdzające jego ojcostwo. W związku z tym, Prezes ZUS uznał skargę za zasadną i w ramach autokontroli, na podstawie art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), decyzją z dnia 27 maja 2026 r. uchylił obie zaskarżone decyzje i przyznał skarżącemu świadczenie wychowawcze. Decyzja ta stała się ostateczna, ponieważ skarżący nie wniósł od niej odrębnej skargi. WSA w Gdańsku, stwierdzając, że decyzja organu wydana w trybie autokontroli wyeliminowała z obrotu prawnego obie zaskarżone decyzje, uznał postępowanie sądowoadministracyjne za bezprzedmiotowe. Na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd umorzył postępowanie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUmorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku wydania przez organ decyzji w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., która stała się ostateczna.
Dotyczy sytuacji, gdy organ administracji sam naprawi swój błąd w trybie autokontroli, a jego decyzja stanie się ostateczna.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd administracyjny może kontrolować decyzję organu wydaną w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. w ramach postępowania zainicjowanego skargą na pierwotną decyzję?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie może kontrolować decyzji organu wydaną w trybie autokontroli w ramach postępowania zainicjowanego skargą na pierwotną decyzję, gdyż naruszyłoby to zasadę skargowości. Na akt wydany w trybie autokontroli przysługuje odrębna skarga do sądu administracyjnego.
Uzasadnienie
Decyzja organu wydana w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. zastępuje pierwotnie zaskarżoną decyzję i staje się aktem organu II instancji. Jeśli taka decyzja jest ostateczna (nie została zaskarżona), postępowanie sądowoadministracyjne dotyczące pierwotnej decyzji staje się bezprzedmiotowe.
Kiedy postępowanie sądowoadministracyjne powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowanie sądowoadministracyjne powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, gdy z innych przyczyn stało się ono bezprzedmiotowe, w tym w przypadku wydania przez organ aktu autokontrolnego w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a., który zastępuje zaskarżony akt i staje się ostateczny.
Uzasadnienie
Wydanie przez organ decyzji w trybie autokontroli, która uwzględnia skargę w całości i staje się ostateczna, powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego zainicjowanego skargą na pierwotną decyzję.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3 i § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 54 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając skargę w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35
Kodeks postępowania administracyjnego
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci art. 4 § ust. 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ administracji uchylił zaskarżone decyzje w trybie autokontroli, co uczyniło postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym.
Godne uwagi sformułowania
organ uchylił decyzję własną z dnia 9 kwietnia 2026 r., uchylił też poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz przyznał skarżącemu świadczenie wychowawcze • Sąd w niniejszej sprawie nie może skontrolować prawidłowości decyzji Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 27 maja 2026 r. nr 010070/680/3911373/2025 wydanej w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a., gdyż naruszyłby zasadę skargowości. • Wydanie takiego aktu uwzględniającego skargę w całości powoduje, co do zasady, konieczność umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego.
Skład orzekający
Justyna Dudek-Sienkiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku wydania przez organ decyzji w trybie autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a., która stała się ostateczna."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy organ administracji sam naprawi swój błąd w trybie autokontroli, a jego decyzja stanie się ostateczna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa jest proceduralna, ale pokazuje ważny mechanizm autokontroli organów administracji i jego konsekwencje dla postępowań sądowych.
“Organ sam naprawił błąd i uratował sprawę przed sądem – co to oznacza dla postępowania?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.