Orzeczenie · 2026-05-26

II SA/Bk 233/26Odmowa wszczęcia rozgraniczenia sprawa sadowa

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Miejsce
Białystok
Data
2026-05-26
NSANieruchomościŚredniawsa
rozgraniczenie nieruchomościprawo geodezyjne i kartograficznesąd administracyjnywłaściwość sąduspór granicznyroszczenie windykacyjnepostępowanie administracyjneKodeks postępowania administracyjnegoKodeks cywilny

Sprawa dotyczyła skargi D. K. i H. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta o odmowie wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego. Skarżący zwrócili się do Prezydenta Miasta o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego z sąsiednią działką. Organ pierwszej instancji odmówił, powołując się na art. 36 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, ponieważ przed Sądem Rejonowym w Łomży toczyła się sprawa o wydanie części nieruchomości, która mogła wymagać ustalenia przebiegu granic. SKO podtrzymało tę decyzję, wskazując na przesłankę z art. 61a § 1 KPA. Skarżący zarzucili naruszenie prawa materialnego (błędna interpretacja art. 36 P.g.k.), naruszenie zasad postępowania (art. 77, 7 KPA) oraz wadliwe uzasadnienie (art. 107 § 3 KPA). Twierdzili, że sprawa sądowa dotyczy sporu granicznego, a nie wydania nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że rację należy przyznać organom, ponieważ hipoteza normy z art. 36 P.g.k. została wypełniona. Sąd powszechny jest właściwy do przeprowadzenia rozgraniczenia, gdy ustalenie granic jest potrzebne do rozstrzygnięcia sprawy o własność lub wydanie nieruchomości. Analiza pozwu w sprawie cywilnej wykazała, że żądanie dotyczyło wydania oznaczonej części gruntu (roszczenie windykacyjne), a ustalenie granicy miało charakter wtórny. W związku z tym organy administracji prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja art. 36 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w kontekście spraw o wydanie nieruchomości toczących się przed sądami powszechnymi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sprawa sądowa o wydanie nieruchomości jest pierwotna względem sporu granicznego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w sytuacji, gdy przed sądem powszechnym toczy się sprawa o wydanie części nieruchomości, sąd ten jest właściwy również do przeprowadzenia rozgraniczenia, jeśli ustalenie przebiegu granic jest potrzebne do rozstrzygnięcia sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd jest właściwy do przeprowadzenia rozgraniczenia w takiej sytuacji na podstawie art. 36 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sprawa o wydanie części nieruchomości inicjująca postępowanie przed sądem powszechnym ma charakter pierwotny, a ustalenie przebiegu granicy jest wtórne. Wypełniona została hipoteza normy z art. 36 P.g.k., co czyni sąd powszechny wyłącznym organem właściwym do rozgraniczenia.

Czy organ administracji publicznej ma prawo odmówić wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego, gdy istnieje uzasadniona przyczyna uniemożliwiająca jego prowadzenie, w tym przypadek, gdy sprawa o własność lub wydanie nieruchomości toczy się przed sądem powszechnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ ma prawo odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 KPA, jeśli zachodzi inna uzasadniona przyczyna, taką jak wskazana w art. 36 P.g.k.

Uzasadnienie

Wypełnienie przesłanki z art. 36 P.g.k. stanowi uzasadnioną przyczynę odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie rozgraniczenia, ponieważ właściwość w tym zakresie przechodzi na sąd powszechny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta o odmowie wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego.

Przepisy (8)

Główne

p.g.k. art. 36

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne

Sąd, przed którym toczy się sprawa o własność lub o wydanie nieruchomości albo jej części, jest właściwy również do przeprowadzenia rozgraniczenia, jeżeli ustalenie przebiegu granic jest potrzebne do rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy. W tym wypadku sąd w orzeczeniu zamieszcza również rozstrzygnięcie o rozgraniczeniu nieruchomości.

k.p.a. art. 61a § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Pomocnicze

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady obiektywizmu.

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Wadliwe sporządzenie uzasadnienia postanowienia.

k.p.c. art. 199 § § 1

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia wniosku o rozgraniczenie bez wyczerpania drogi administracyjnej.

k.c. art. 222 § § 1

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny

Roszczenie windykacyjne.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną interpretację art. 36 p.g.k. • Niezagłębienie się i niesprawdzenie, czego dotyczy sprawa I C 564/25. • Naruszenie art. 77 i art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i obiektywizmu. • Naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte sporządzenie uzasadnienia.

Godne uwagi sformułowania

sprawa o wydanie nieruchomości albo jej części, jest właściwy również do przeprowadzenia rozgraniczenia, jeżeli ustalenie przebiegu granic jest potrzebne do rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy • roszczenie to ma charakter pierwotny w stosunku do zawartego także w petitum pozwu żądania, aby przy pomocy biegłego geodety sprecyzować zakres nieruchomości, której wydania żądają powodowie.

Skład orzekający

Marek Leszczyński

przewodniczący sprawozdawca

Elżbieta Lemańska

członek

Małgorzata Roleder

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 36 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w kontekście spraw o wydanie nieruchomości toczących się przed sądami powszechnymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sprawa sądowa o wydanie nieruchomości jest pierwotna względem sporu granicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożone relacje między postępowaniem administracyjnym a sądowym w kwestiach spornych dotyczących nieruchomości, co jest istotne dla praktyków prawa.

“Spór o granice czy o wydanie nieruchomości? Kto rozstrzygnie, gdy sąd i administracja mają różne zdania?”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst