II PSK 60/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła prawa do odprawy emerytalnej pracownika samorządowego, I. Z., który domagał się jej zasądzenia od Urzędu Gminy Wijewo i Gminy Wijewo. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo, a Sąd Okręgowy w Poznaniu utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy, zasądzając jednocześnie koszty zastępstwa procesowego od powoda. Powód wniósł skargę kasacyjną, argumentując potrzebę wykładni art. 38 ust. 3 ustawy o pracownikach samorządowych w kontekście rozbieżności w orzecznictwie dotyczących prawa do odprawy w przypadku rozwiązania stosunku pracy z winy pracownika (art. 52 k.p.). Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, stwierdził, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 398^9 § 1 k.p.c. Wskazał, że Sąd Najwyższy już zajmował stanowisko w tej kwestii, m.in. w uchwale III PZP 1/17, która stwierdza, że rozwiązanie stosunku pracy na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p. nie wyklucza prawa do odprawy, chyba że zastosowanie klauzul generalnych (art. 8 k.p.) uzasadnia oddalenie roszczenia. Sąd Najwyższy podkreślił, że skarżący nie przedstawił przekonującej argumentacji polemicznej ani nie uwzględnił ustaleń faktycznych Sądu Okręgowego, które dotyczyły nagannych działań powoda związanych z wyborami samorządowymi, co stanowiło podstawę do oddalenia jego roszczenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie stanowiska Sądu Najwyższego w sprawie prawa do odprawy emerytalnej pracownika samorządowego w przypadku rozwiązania stosunku pracy z winy pracownika, z uwzględnieniem art. 8 k.p.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy oraz oceny przez pryzmat art. 8 k.p.
Zagadnienia prawne (1)
Czy pojedyncze zawinienie pracownika samorządowego, którego konsekwencją jest wygaśnięcie stosunku pracy, uzasadnia pozbawienie go prawa do odprawy emerytalnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozwiązanie stosunku pracy na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p. nie wyklucza prawa pracownika samorządowego do jednorazowej odprawy emerytalnej, jednakże roszczenie to może zostać oddalone na podstawie art. 8 k.p. w przypadku naruszenia zasad współżycia społecznego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na uchwałę III PZP 1/17 wyjaśnił, że rozwiązanie umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym nie jest samo w sobie przeszkodą do nabycia prawa do odprawy emerytalnej. Niemniej jednak, sądy mogą ocenić roszczenie pracownika przez pryzmat art. 8 k.p. i oddalić je, jeśli narusza ono zasady współżycia społecznego lub społeczno-gospodarcze przeznaczenie prawa, co miało miejsce w analizowanej sprawie ze względu na naganne działania powoda.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. Z. | osoba_fizyczna | powód |
| Urząd Gminy Wijewo | instytucja | pozwany |
| Gmina Wijewo | instytucja | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
u.p.s. art. 38 § ust. 3
Ustawa o pracownikach samorządowych
Przepis ten, w powiązaniu z art. 36 ust. 2, reguluje prawo do odprawy emerytalnej. Rozwiązanie stosunku pracy z winy pracownika nie wyklucza tego prawa, ale może uzasadniać jego oddalenie na podstawie art. 8 k.p.
Pomocnicze
k.p. art. 52 § § 1 pkt 1
Kodeks pracy
Dotyczy rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.
k.p. art. 8
Kodeks pracy
Klauzula generalna dotycząca zasad współżycia społecznego i społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa, która może ograniczać dochodzenie roszczeń.
k.p.c. art. 398^9 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.
k.p.c. art. 398^9 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje postanowienie o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
Kodeks wyborczy
Wspomniany w kontekście działań powoda związanych z wyborami samorządowymi.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c.)
Godne uwagi sformułowania
Nie można jednak uznać, że skarżący wykazał istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. • Nie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych (...) jak i nie występuje w sprawie istotne zagadnienie prawne (...) jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w kwestii tego zagadnienia prawnego lub wykładni przepisów i wyraził swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach • Naganne działania, podjęte przez powoda I. Z., na którym spoczywał szczególny obowiązek przestrzegania obowiązującego porządku prawnego (...) nie pozwalały na zasądzenie na rzecz powoda odprawy emerytalnej - i to pomimo spełnienia przez I. Z. ogółu przesłanek ustawowych do nabycia uprawnienia do tegoż świadczenia pieniężnego.
Skład orzekający
Krzysztof Staryk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie stanowiska Sądu Najwyższego w sprawie prawa do odprawy emerytalnej pracownika samorządowego w przypadku rozwiązania stosunku pracy z winy pracownika, z uwzględnieniem art. 8 k.p."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a jego zastosowanie wymaga analizy konkretnych okoliczności sprawy oraz oceny przez pryzmat art. 8 k.p.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak nawet spełnienie formalnych przesłanek do otrzymania świadczenia może nie wystarczyć, jeśli zachowanie pracownika było naganne i naruszało zasady współżycia społecznego. Jest to ciekawy przykład zastosowania klauzul generalnych w prawie pracy.
“Nawet jeśli spełniasz warunki, naganne zachowanie może pozbawić Cię odprawy emerytalnej.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.