Orzeczenie · 2025-06-11

II OZ 888/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-11
NSAAdministracyjneWysokansa
przywrócenie terminupełnomocnikzaniedbanieterminy procesoweprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymizażaleniecudzoziemcypobyt czasowy

Sprawa dotyczyła zażalenia S. P. na postanowienie WSA w Warszawie, które odmówiło przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. WSA uznał, że uchybienie terminu przez niedołączenie stosownego pełnomocnictwa było wynikiem niestaranności profesjonalnego pełnomocnika, co nie uzasadnia przywrócenia terminu zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. Sąd podkreślił, że profesjonalny pełnomocnik powinien zadbać o odpowiednie umocowanie i że relacje między nim a mocodawcą, w tym brak kontaktu, pozostają bez wpływu na bieg terminów procesowych. W zażaleniu skarżący zarzucił naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i art. 6 ust. 1 EKPC, twierdząc, że obciąża go nieproporcjonalnie skutkami zaniedbań pełnomocnika. Zarzucono również naruszenie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 p.p.s.a. przez błędne ustalenie, że działanie pełnomocnika ma bezpośredni skutek dla strony. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie. Sąd wyjaśnił, że kryterium braku winy przy przywracaniu terminu wymaga szczególnej staranności i obiektywnego miernika, a przeszkoda musi być nie do przezwyciężenia. Podkreślono, że czynności pełnomocnika obciążają stronę, która ponosi odpowiedzialność za jego wybór. Działania pełnomocnika nie ograniczają prawa do sądu, a wręcz mają gwarantować jego skuteczną realizację. Sąd uznał, że brak kontaktu z mocodawcą nie stanowi przeszkody nie do przezwyciężenia, a wskazane w zażaleniu zaniedbania pełnomocnika potwierdzają winę strony. Stwierdzono również, że art. 8 K.p.a. nie ma zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że zaniedbania profesjonalnego pełnomocnika obciążają stronę i nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu procesowego, nawet w sprawach dotyczących pobytu cudzoziemców.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi z powodu braku pełnomocnictwa, ale jego argumentacja ma szersze zastosowanie do odpowiedzialności strony za działania pełnomocnika.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zaniedbania profesjonalnego pełnomocnika strony, w tym brak kontaktu z mocodawcą, mogą stanowić podstawę do przywrócenia terminu procesowego do uzupełnienia braków formalnych skargi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zaniedbania profesjonalnego pełnomocnika, w tym brak kontaktu z mocodawcą, nie stanowią okoliczności usprawiedliwiającej niedotrzymanie terminu i nie mogą stanowić podstawy do przywrócenia terminu, gdyż obciążają one stronę.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że profesjonalny pełnomocnik powinien dochować należytej staranności, a jego zaniedbania obciążają stronę, która ponosi odpowiedzialność za jego wybór. Brak kontaktu z mocodawcą nie jest przeszkodą nie do przezwyciężenia.

Czy obciążenie strony skutkami zaniedbań jej pełnomocnika w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy narusza prawo do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) lub prawo do rzetelnego procesu (art. 6 ust. 1 EKPC)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika ma gwarantować skuteczną realizację prawa do sądu, a jego działania lub zaniechania nie mogą być oceniane jako działania osoby trzeciej, lecz jako działania samej strony.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że strona ponosi odpowiedzialność za wybór pełnomocnika, a jego działania są traktowane jako działania strony. Zasady gwarantują obiektywną ocenę, czy strona uprawdopodobniła przesłanki z art. 86 § 1 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało oddalone.

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 86 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunkiem przywrócenia terminu jest brak winy w uchybieniu terminu, co wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności strony przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy można mówić tylko wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia.

p.p.s.a. art. 87 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konieczne jest uprawdopodobnienie, że mimo dołożenia szczególnej oraz należytej staranności, nie było możliwe przezwyciężenie przeszkody powstałej w dochowaniu terminu nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

EKPC art. 6 § 1

Europejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

Prawo do rzetelnego procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zaniedbania profesjonalnego pełnomocnika obciążają stronę, która ponosi odpowiedzialność za jego wybór. • Brak kontaktu z mocodawcą nie stanowi przeszkody nie do przezwyciężenia w rozumieniu przepisów o przywróceniu terminu. • Działania pełnomocnika mają na celu gwarantowanie skutecznej realizacji prawa do sądu, a nie jego ograniczanie.

Odrzucone argumenty

Pełnomocnik nie miał kontaktu ze skarżącym do 8 października 2024 r. • Obciążenie skarżącego skutkami zaniedbań pełnomocnika narusza prawo do sądu i prawo do rzetelnego procesu. • Sąd I instancji błędnie ustalił, że nieprawidłowe działanie pełnomocnika ma bezpośredni skutek dla strony.

Godne uwagi sformułowania

Profesjonalny pełnomocnik, dochowując należytej staranności, powinien był w momencie składania skargi do Sądu zadbać aby pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego upoważniało do reprezentowania skarżącego przed Sądem aby w przypadku braku późniejszego kontaktu z mocodawcą brak stosownego pełnomocnictwa nie spowodował negatywnych skutków dla skarżącego. • Okoliczności związane z realizacją stosunku wewnętrznego pełnomocnictwa, tj. relacje między mocodawcą i pełnomocnikiem, czy też brak kontaktu z mocodawcą, pozostają bez wpływu na bieg terminów procesowych i nie stanowią okoliczności usprawiedliwiającej niedotrzymanie terminu. • Uchybienie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi było przejawem niestaranności profesjonalnego pełnomocnika skarżącego, który uchybił terminowi do uzupełnienia braku formalnego skargi przez niedołączenie stosownego pełnomocnictwa. • O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona lub jej pełnomocnik nie mogli usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. • Wszelkie czynności pełnomocnika strony rozciągają się w swoich skutkach na samą stronę. • Niepodjęcie przez pełnomocnika strony czynności procesowych w zakreślonym terminie do ich dokonania wywołuje skutki dla samego skarżącego w postaci upływu tego terminu. […]

Skład orzekający

Paweł Miładowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że zaniedbania profesjonalnego pełnomocnika obciążają stronę i nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu procesowego, nawet w sprawach dotyczących pobytu cudzoziemców."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi z powodu braku pełnomocnictwa, ale jego argumentacja ma szersze zastosowanie do odpowiedzialności strony za działania pełnomocnika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę odpowiedzialności strony za działania jej pełnomocnika, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej. Pokazuje, jak sądy interpretują pojęcie winy i staranności w kontekście terminów procesowych.

Pełnomocnik zawinił, a Ty płacisz? Sąd wyjaśnia, kiedy zaniedbania prawnika zamykają drogę do sądu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst