Orzeczenie · 2026-07-16

II OZ 787/26Wstrzymanie wykonania decyzji odmownej w sprawie pobytu

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-07-16
NSAAdministracyjneWysokansa
pobyt czasowyzezwolenie na pobytcudzoziemcywstrzymanie wykonaniadecyzja odmownaNSAWSAzażalenieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarżący H. K. złożył skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody Mazowieckiego o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, wskazując na ryzyko rozdzielenia rodziny, konieczność rezygnacji rodziców z pracy oraz przerwanie nauki skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania, stwierdzając, że decyzja odmowna nie posiada atrybutu wykonalności, nie nakłada obowiązków i nie wywołuje skutków materialnych. NSA rozpatrzył zażalenie H. K. na to postanowienie. Sąd Najwyższy Administracyjny uznał, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podkreślono, że instytucja wstrzymania wykonania ma chronić przed negatywnymi skutkami wykonania aktu, który nadaje się do wykonania. Decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy nie jest wykonalna w tym sensie, że nie nakłada na stronę obowiązku działania ani zaniechania. Skutek w postaci obowiązku opuszczenia terytorium RP wynika z ustawy (art. 299 ust. 6 pkt 1 lit. a ustawy o cudzoziemcach) i powstaje po uprawomocnieniu się decyzji, a nie w wyniku jej wykonania. Wstrzymanie wykonania decyzji odmownej nie wpływa na bieg terminu do opuszczenia kraju. Potencjalne przyszłe postępowanie o zobowiązanie do powrotu, które podlega przymusowemu wykonaniu, może być przedmiotem odrębnego wniosku o wstrzymanie wykonania. Z tego względu NSA oddalił zażalenie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście decyzji odmownych, w szczególności w sprawach dotyczących pobytu cudzoziemców. Ugruntowanie stanowiska, że decyzje odmowne co do zasady nie podlegają wstrzymaniu wykonania, a potencjalne negatywne skutki wynikające z przepisów prawa nie są podstawą do wstrzymania wykonania samej decyzji odmownej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji decyzji odmownej w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do decyzji nakładających obowiązki lub przyznających prawa.

Zagadnienia prawne (2)

Czy decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy jest aktem podlegającym wstrzymaniu wykonania na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy nie jest aktem podlegającym wstrzymaniu wykonania w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., ponieważ nie posiada atrybutu wykonalności, nie nakłada na stronę obowiązku działania ani zaniechania, a skutki związane z opuszczeniem kraju wynikają z przepisów ustawy, a nie z samej decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja odmowna nie wywołuje bezpośrednich skutków materialnych ani nie nakłada obowiązków, a jej wykonanie nie jest możliwe w trybie egzekucyjnym. Obowiązek opuszczenia terytorium RP wynika z ustawy i powstaje po uprawomocnieniu się decyzji, a nie w wyniku jej wykonania. Potencjalne przyszłe postępowanie o zobowiązanie do powrotu może być przedmiotem odrębnego wniosku o wstrzymanie.

Czy okoliczności takie jak rozdzielenie rodziny, konieczność rezygnacji rodziców z pracy czy przerwanie nauki mogą stanowić podstawę do wstrzymania wykonania decyzji o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, same te okoliczności, choć istotne z punktu widzenia strony, nie są wystarczające do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji odmownej, ponieważ nie są bezpośrednim skutkiem wykonania tej decyzji, a potencjalnymi konsekwencjami wynikającymi z przepisów prawa.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. (niebezpieczeństwo znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków) muszą być związane z wykonaniem zaskarżonego aktu. W przypadku decyzji odmownej, takie bezpośrednie skutki nie występują, a potencjalne negatywne konsekwencje wynikają z przyszłych działań lub decyzji administracyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia 4 września 2025 r. w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy.

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powołana jest do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać wykonanie takiej decyzji, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem jej legalności. Skutki te muszą być bezpośrednio związane z wykonaniem aktu.

u.o.c. art. 299 § ust. 6 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Określa obowiązek cudzoziemca opuszczenia terytorium RP w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy stała się ostateczna.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o.c. art. 302 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Podstawa do wydania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu w przypadku niewykonania obowiązku opuszczenia terytorium RP.

u.o.c. art. 329

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Określa warunki przymusowego wykonania decyzji o zobowiązaniu do powrotu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy nie jest aktem podlegającym wstrzymaniu wykonania, ponieważ nie posiada atrybutu wykonalności i nie nakłada obowiązków. • Obowiązek opuszczenia terytorium RP wynika z ustawy, a nie z treści decyzji odmownej, i powstaje po jej uprawomocnieniu. • Potencjalne negatywne skutki dla rodziny i nauki skarżącego nie są bezpośrednim skutkiem wykonania decyzji odmownej, a jedynie potencjalnymi konsekwencjami wynikającymi z przepisów prawa.

Odrzucone argumenty

Decyzja o odmowie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, w powiązaniu z art. 299 ust. 6 pkt 1 lit. a ustawy o cudzoziemcach, kreuje bezpośredni obowiązek opuszczenia terytorium RP. • Sąd I instancji zaniechał merytorycznego rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania, nie odnosząc się do przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. • Wykonanie decyzji spowoduje rozdzielenie rodziny, konieczność rezygnacji rodziców z pracy, przerwanie nauki skarżącego, zerwanie więzi rodzinnych i wstrząs emocjonalny.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja ta nie wywołuje zatem żadnych skutków materialnych, nie nakłada na jej adresata obowiązków, a organy administracji publicznej nie mają możliwości użycia przymusu państwowego celem doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią wydanej decyzji. • Wystąpienie ewentualnych konsekwencji, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...) nie jest zatem bezpośrednio związane z wykonaniem zaskarżonej obecnie decyzji, lecz decyzji, która może dopiero zostać wydana w przyszłości. • Co do zasady cechy wykonalności nie posiadają akty odmowne. • Wstrzymanie wykonania decyzji odmownej polega zatem na wstrzymaniu skutków prawnych, które decyzja ta wywołuje. • Samo ryzyko, że w przyszłości wszczęte może zostać wobec skarżącego odrębne postępowanie, które może zakończyć się wydaniem decyzji zobowiązującej do powrotu, nie wyczerpuje przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Skład orzekający

Małgorzata Miron

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście decyzji odmownych, w szczególności w sprawach dotyczących pobytu cudzoziemców. Ugruntowanie stanowiska, że decyzje odmowne co do zasady nie podlegają wstrzymaniu wykonania, a potencjalne negatywne skutki wynikające z przepisów prawa nie są podstawą do wstrzymania wykonania samej decyzji odmownej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji decyzji odmownej w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do decyzji nakładających obowiązki lub przyznających prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z pobytem cudzoziemców i możliwością wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwalonym orzecznictwem, wyjaśnia istotne niuanse interpretacyjne.

“Czy decyzja o odmowie pobytu może być wstrzymana? NSA wyjaśnia kluczowe zasady.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst