II OSK 216/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuFundacja [...] z siedzibą w O. złożyła wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi kasacyjnej dotyczącej odmowy wpisania aktu małżeństwa do rejestru stanu cywilnego. Fundacja uzasadniała swój wniosek realizacją celów statutowych, w tym ochroną dzieci i porządkiem moralnym opartym na wierze katolickiej, sugerując, że sprawa może wpłynąć na kwestie adopcji dzieci przez pary jednopłciowe. Naczelny Sąd Administracyjny uznał wniosek za niezasadny. Sąd powołał się na art. 33 § 2 P.p.s.a., który dopuszcza udział organizacji społecznej w postępowaniu, jeśli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Sąd podkreślił, że wymóg ten wymaga ścisłego powiązania celów statutowych z przedmiotem postępowania, a nie domniemywania go z ogólnych zapisów. Analizując statut Fundacji, NSA stwierdził, że jego cele, dotyczące wspierania rodzin, dzieci i osób niepełnosprawnych, nie zawierają postanowień bezpośrednio powiązanych z przedmiotem sprawy, jakim jest odmowa wpisania aktu małżeństwa. Sąd uznał, że nie wykazano ścisłego powiązania skonkretyzowanych celów statutowych z przedmiotem postępowania, ani że udział Fundacji sprzyjałby realizacji sądowej kontroli administracji, ani że przemawia za tym interes społeczny. W konsekwencji, NSA odmówił dopuszczenia Fundacji do udziału w postępowaniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 33 § 2 P.p.s.a. w zakresie dopuszczania organizacji społecznych do udziału w postępowaniu sądowym, zwłaszcza gdy ich cele statutowe są ogólne, a przedmiot sprawy dotyczy kwestii prawno-rodzinnych lub stanu cywilnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku ścisłego powiązania celów statutowych z przedmiotem sprawy. Może być mniej relewantne w sprawach, gdzie powiązanie jest oczywiste.
Zagadnienia prawne (2)
Czy cele statutowe organizacji społecznej, ogólnie sformułowane, mogą uzasadniać jej dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika, jeśli przedmiot sprawy nie jest wprost wymieniony w statucie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, cele statutowe muszą być skonkretyzowane i wykazywać ścisłe powiązanie z przedmiotem postępowania, aby uzasadnić dopuszczenie organizacji do udziału w sprawie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 33 § 2 P.p.s.a. wymaga ścisłego powiązania celów statutowych organizacji z przedmiotem postępowania, a nie domniemywania go z ogólnych zapisów. Fundacja nie wykazała takiego powiązania w kontekście odmowy wpisania aktu małżeństwa do rejestru stanu cywilnego.
Czy odmowa wpisania aktu małżeństwa do rejestru stanu cywilnego dotyczy interesu prawnego organizacji społecznej, której celem jest ochrona dzieci i porządek moralny oparty na wierze katolickiej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w tym konkretnym przypadku nie wykazano takiego powiązania.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że cele statutowe Fundacji, dotyczące wspierania rodzin i dzieci, nie wykazały ścisłego powiązania z przedmiotem sprawy, jakim jest odmowa wpisania aktu małżeństwa, co uniemożliwia dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu.
Przepisy (4)
Główne
P.p.s.a. art. 33 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dopuszcza udział organizacji społecznej w postępowaniu, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Wymaga ścisłego powiązania celów statutowych z przedmiotem postępowania.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 25 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2026 poz 143
Argumenty
Skuteczne argumenty
Fundacja nie wykazała ścisłego powiązania swoich skonkretyzowanych celów statutowych z przedmiotem postępowania. • Cele statutowe Fundacji nie zawierają postanowień uzasadniających jej udział w sprawie dotyczącej odmowy wpisania aktu małżeństwa do rejestru stanu cywilnego. • Sposób realizacji celów statutowych Fundacji nie sprzyja realizacji sądowej kontroli administracji.
Odrzucone argumenty
Wniosek Fundacji o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w oparciu o ogólne cele statutowe dotyczące ochrony dzieci i porządku moralnego.
Godne uwagi sformułowania
każdy cel działania określony w statucie może uzasadniać wystąpienie z żądaniem dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym, jeżeli przedmiot tego postępowania wkracza w zakres działań organizacji społecznej • wymóg przewidziany w art. 33 § 2 P.p.s.a. dotyczący statutowej działalności organizacji społecznej konieczny dla ustalenia, że działalność ta dotyczy interesów prawnych innych osób winien się mieścić w zakresie celów statutowych i powinien być interpretowany ściśle, co oznacza, że działalności takiej nie można domniemywać z ogólnych zapisów określających cele statutowe organizacji.
Skład orzekający
Leszek Kiermaszek
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 33 § 2 P.p.s.a. w zakresie dopuszczania organizacji społecznych do udziału w postępowaniu sądowym, zwłaszcza gdy ich cele statutowe są ogólne, a przedmiot sprawy dotyczy kwestii prawno-rodzinnych lub stanu cywilnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku ścisłego powiązania celów statutowych z przedmiotem sprawy. Może być mniej relewantne w sprawach, gdzie powiązanie jest oczywiste.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje rygorystyczną interpretację przepisów proceduralnych dotyczących udziału organizacji społecznych w postępowaniu sądowym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy ogólne cele statutowe wystarczą, by organizacja weszła do sądu? NSA odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.