II OSK 18/25Oddalenie skargi kasacyjnej bezczynność organu cudzoziemcy 9
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wojewody Pomorskiego od wyroku WSA w Gdańsku, który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy z powodu przewlekłości postępowania. Wojewoda zarzucił sądowi niższej instancji błędną wykładnię przepisów ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (u.o.p.) oraz naruszenie przepisów o bezczynności. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał częściowo zasadność zarzutu naruszenia art. 100d ust. 1 pkt 1 ppkt a u.o.p. poprzez jego błędną wykładnię, jednak stwierdził, że nie miało to wpływu na wynik sprawy. NSA podkreślił, że przepisy art. 100c i 100d u.o.p. miały zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, a nie tylko obywateli Ukrainy. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że ograniczenia w zakresie prawa do sądu, wynikające z tych przepisów, obowiązywały tylko do 30 czerwca 2024 r. Ponieważ wniosek skarżącej został złożony 23 lutego 2023 r., a termin 60 dni na jego rozpoznanie (art. 112a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach) upłynął 29 sierpnia 2024 r., organ był bezczynny. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że WSA prawidłowo uwzględnił skargę na bezczynność, mimo że uzasadnienie wyroku WSA było częściowo błędne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie momentu utraty mocy obowiązującej przepisów ograniczających prawo do sądu w sprawach cudzoziemców oraz zasady oceny bezczynności organu po tym terminie.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, ale stanowi ważny przykład stosowania zasady proporcjonalności.
Zagadnienia prawne (4)
Czy przepisy art. 100c i 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, czy tylko do tych, których pobyt jest związany z konfliktem zbrojnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy te mają zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, niezależnie od obywatelstwa i powodu przyjazdu.
Uzasadnienie
NSA oparł się na utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym przepisy te mają charakter generalny i nie ograniczają się do obywateli Ukrainy.
Czy ograniczenia w zakresie prawa do sądu, wynikające z art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, obowiązują po 30 czerwca 2024 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ograniczenia te straciły moc po 30 czerwca 2024 r. z powodu naruszenia zasady proporcjonalności.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r. naruszało zasadę proporcjonalności, co oznaczało, że od 1 lipca 2024 r. należy oceniać bezczynność i przewlekłość postępowania bez tych ograniczeń.
Czy organ był bezczynny w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, biorąc pod uwagę upływ terminu ustawowego po 30 czerwca 2024 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ był bezczynny, ponieważ nie rozpoznał wniosku w terminie 60 dni, który rozpoczął bieg od 1 lipca 2024 r.
Uzasadnienie
Po ustaniu ograniczeń wynikających z art. 100d u.o.p., termin 60 dni na rozpoznanie wniosku o pobyt czasowy (art. 112a ust. 1 u.o.c.) zaczął biec od 1 lipca 2024 r. i upłynął 29 sierpnia 2024 r., co skutkowało bezczynnością organu.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo uwzględnił skargę na bezczynność organu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo uwzględnił skargę na bezczynność.
Uzasadnienie
NSA uznał, że skoro organ był bezczynny, to WSA zasadnie uwzględnił skargę, a skutki stwierdzenia przewlekłości i bezczynności są takie same.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (12)
Główne
u.o.p. art. 100d § ust. 1 pkt 1 ppkt a
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepis ten miał zastosowanie do wszystkich cudzoziemców, a ograniczenia w nim zawarte obowiązywały tylko do 30 czerwca 2024 r.
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1 i pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Definicje bezczynności i przewlekłości postępowania.
u.o.c. art. 112a § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach
Ustalenie 60-dniowego terminu na wydanie decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy i reguły jego liczenia.
p.p.s.a. art. 149 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie sądu w przypadku uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
u.o.p. art. 100c § ust. 1 pkt 1 ppkt a
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Przepis ten obowiązywał do 31 grudnia 2022 r.
u.o.p. art. 100c § ust. 3 pkt 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Nie miał zastosowania do wniosku złożonego w 2023 r.
u.o.p. art. 100d § ust. 3 pkt 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Nie miał zastosowania po 30 czerwca 2024 r.
u.o.p. art. 100c § ust. 4
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Nie miał zastosowania do wniosku złożonego w 2023 r.
u.o.p. art. 100d § ust. 4
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Nie miał zastosowania po 30 czerwca 2024 r.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przesłanki nieważności postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ograniczające prawo do sądu w sprawach cudzoziemców straciły moc po 30 czerwca 2024 r. z powodu naruszenia zasady proporcjonalności. • Organ był bezczynny w sprawie rozpoznania wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy po upływie terminu ustawowego.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 100c ust. 1 pkt 1 ppkt a oraz art. 100d ust. 1 pkt 1 ppkt a u.o.p.) poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przepisy te nie mają zastosowania do wszystkich cudzoziemców. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 149 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 100c ust. 3 pkt 1 i ust. 4 oraz art. 100d ust. 3 pkt 1 i ust. 4 u.o.p.) poprzez uwzględnienie skargi w sprawie z wniosku cudzoziemki o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, mimo że przepisy o bezczynności nie stosuje się w okresie od 15 kwietnia 2022 r. do 30 września 2025 r.
Godne uwagi sformułowania
Rozwiązania legislacyjne uwarunkowane nadzwyczajnymi okolicznościami mogą być bowiem uznane za proporcjonalne tylko wówczas, gdy okoliczności te trwają. • Przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p. na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu w sprawie bezczynności lub przewlekłości postępowania. • Fakt, że Sąd pierwszej instancji przyjął, iż w sprawie wystąpiło przewlekłe prowadzenie postępowania nie ma istotnego znaczenia z uwagi na to, że skutki stwierdzenia przewlekłości i bezczynności są w świetle art. 149 p.p.s.a. takie same.
Skład orzekający
Jerzy Stankowski
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Wawrzyniak
sędzia
Anna Szymańska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie momentu utraty mocy obowiązującej przepisów ograniczających prawo do sądu w sprawach cudzoziemców oraz zasady oceny bezczynności organu po tym terminie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i jej nowelizacjami, ale stanowi ważny przykład stosowania zasady proporcjonalności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawa do sądu i jego ograniczeń w kontekście przepisów nadzwyczajnych, a także pokazuje ewolucję orzecznictwa w odpowiedzi na zmieniającą się sytuację prawną i faktyczną.
“Prawo do sądu po terminie? NSA wyjaśnia, kiedy przepisy nadzwyczajne przestają chronić organy przed bezczynnością.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.