II OSK 1380/25Odrzucenie skargi kasacyjnej brak ponaglenia pobyt stały
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie: sędzia NSA Anna Żak, sędzia del. WSA Grzegorz Antas (sprawozdawca) rozpoznał skargę kasacyjną A. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 lutego 2025 r. sygn. akt II SAB/Gl 225/24. Sprawa dotyczyła skargi A. C. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt stały. Sąd kasacyjny, działając na podstawie art. 189 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną. Kluczowym powodem odrzucenia skargi było stwierdzenie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nieprawidłowo rozpoznał merytorycznie skargę na bezczynność, która powinna zostać odrzucona z powodu braku wymaganego przez prawo ponaglenia. Sąd podkreślił, że dopuszczalność skargi na bezczynność organu administracji jest uzależniona od uprzedniego wniesienia ponaglenia do organu wyższego stopnia, a pismo skarżącego z 7 czerwca 2024 r., choć dotyczyło wniosku o przeprowadzenie rozprawy, nie stanowiło ponaglenia w rozumieniu przepisów, gdyż nie odnosiło się do przekroczenia terminu załatwienia wniosku o zezwolenie na pobyt stały. Sąd kasacyjny odniósł się również do kwestii stosowania art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, wskazując na jego nieprawidłowe zastosowanie przez Sąd I instancji oraz na orzecznictwo NSA dotyczące przedłużenia obowiązywania tego przepisu. W konsekwencji, NSA odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego i zarządził zwrot wpisu od skargi.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWażne orzeczenie dotyczące wymogów formalnych skargi na bezczynność organu administracji, w szczególności znaczenia ponaglenia oraz prawidłowego adresowania korespondencji.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z procedurą udzielania zezwoleń na pobyt stały i stosowania przepisów ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, ale ogólne zasady dotyczące ponaglenia są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (3)
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie wniósł uprzednio ponaglenia do organu wyższego stopnia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga na bezczynność organu jest niedopuszczalna, jeśli nie została poprzedzona prawidłowym ponagleniem do organu wyższego stopnia.
Uzasadnienie
Dopuszczalność skargi na bezczynność organu administracji jest uzależniona od uprzedniego wniesienia ponaglenia. Pismo skarżącego, które nie odnosiło się do przekroczenia terminu załatwienia wniosku, lecz do innego żądania, nie spełnia wymogów ponaglenia.
Czy pismo z żądaniem przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, złożone wobec braku reakcji organu, może być uznane za ponaglenie w rozumieniu przepisów o skardze na bezczynność?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, takie pismo nie stanowi ponaglenia, jeśli nie dotyczy bezpośrednio przekroczenia terminu załatwienia wniosku.
Uzasadnienie
Ponaglenie ma na celu zainicjowanie postępowania w sytuacji, gdy organ nie załatwił sprawy w terminie. Żądanie przeprowadzenia rozprawy, nawet wobec milczenia organu, nie jest równoznaczne z zarzutem bezczynności w rozumieniu przepisów o skardze na bezczynność.
Czy Sąd I instancji prawidłowo zastosował przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w sprawie zezwolenia na pobyt stały?
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd I instancji nieprawidłowo zastosował przepisy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy.
Uzasadnienie
Przepisy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy nie obejmują swoim zakresem czynności poprzedzających wszczęcie postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt stały, w tym przyjęcia wniosku.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (21)
Główne
p.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stosownie do treści art. 189 p.p.s.a., jeżeli skarga ulegała odrzuceniu albo istniały podstawy do umorzenia postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem uchyla wydane w sprawie orzeczenie oraz odrzuca skargę lub umarza postępowanie.
p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 53 § 2b p.p.s.a. z powodu niedopuszczalności.
p.p.s.a. art. 53 § § 2b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skargę na bezczynność można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
u.p.o.u. art. 100d § ust. 1 pkt 1 lit. b i ust. 4
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Sąd kasacyjny wskazał na nieprawidłowe zastosowanie tych przepisów przez Sąd I instancji, stwierdzając, że nie obejmują one czynności poprzedzających wszczęcie postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt stały.
p.p.s.a. art. 207 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do odstąpienia od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zwrotu wpisu od skargi.
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Pomocnicze
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego bezpodstawnej odmowy przyjęcia pisma.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut zaniechania podjęcia czynności w celu faktycznego przyjęcia wniosku.
k.p.a. art. 9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut zaniechania ostrzeżenia stron o braku skutków prawnych wysyłania pism na określony adres.
k.p.a. art. 7a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut zaniechania przyjęcia zwróconej korespondencji.
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut niewskazania przepisu dającego prawo do nieodbierania korespondencji.
k.p.a. art. 61 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut niewszczęcia postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 89 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut odmowy wyznaczenia rozprawy.
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wskazanie na konieczność zarzucenia przez skarżącego w piśmie do organu wyższego stopnia niedochowania terminu do załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 57 § § 5 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wiążące określenie sytuacji prawnej skarżącego w zakresie składania wniosków i korespondencji.
k.p.a. art. 63 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wiążące określenie sytuacji prawnej skarżącego w zakresie składania wniosków i korespondencji.
u.c. art. 202 § ust. 1-2
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Wiążące określenie sytuacji prawnej skarżącego w zakresie składania wniosków i korespondencji.
u.c. art. 206 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
Wiążące określenie sytuacji prawnej skarżącego w zakresie składania wniosków i korespondencji.
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1 i 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisy dotyczące możliwości zastosowania przez Sąd I instancji w przypadku uwzględnienia skargi.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 8
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wskazanie na możliwość wniesienia skargi na zaniechanie organu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna została odrzucona z powodu braku prawidłowego ponaglenia, co czyniło skargę do WSA niedopuszczalną.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i postępowania przez Sąd I instancji nie zostały rozpoznane z uwagi na odrzucenie skargi z przyczyn formalnych.
Godne uwagi sformułowania
Sytuacja, o której mowa w art. 189 p.p.s.a., ma miejsce w przedmiotowej sprawie, ponieważ Sąd I instancji rozpoznał merytorycznie skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie udzielenia skarżącemu zezwolenia na pobyt stały na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, która była niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 53 § 2b p.p.s.a. • Dopuszczalność wniesienia skargi na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie udzielenia skarżącemu zezwolenia na pobyt stały uzależniona była od uprzedniego zarzucenia przez skarżącego w piśmie skierowanym do organu wyższego stopnia (Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców) zaistnienia w tejże sprawie stanu, do którego odwołał się ustawodawca w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., tj. niedochowania terminu do jej załatwienia. • Przyjęta w praktyce działania Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego zasada, że adres, w którym mieści się jednostka organizacyjna organu (...) nie stanowi adresu do korespondencji (...) pozostaje bez znaczenia dla sytuacji prawnej skarżącego, albowiem ta wiążąco jest określona dyspozycją art. 57 § 5 pkt 2 w zw. z art. 63 § 1 k.p.a. i art. 202 ust. 1-2 oraz art. 206 ust. 1 u.c.
Skład orzekający
Anna Żak
sędzia
Grzegorz Antas
sprawozdawca
Leszek Kiermaszek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważne orzeczenie dotyczące wymogów formalnych skargi na bezczynność organu administracji, w szczególności znaczenia ponaglenia oraz prawidłowego adresowania korespondencji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z procedurą udzielania zezwoleń na pobyt stały i stosowania przepisów ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, ale ogólne zasady dotyczące ponaglenia są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu administracyjnym, która ma bezpośredni wpływ na prawa cudzoziemców ubiegających się o pobyt. Pokazuje, jak błędy formalne mogą zniweczyć merytoryczne argumenty.
“Błąd formalny przekreślił szansę na pobyt stały: NSA odrzuca skargę z powodu braku ponaglenia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.