II KK 389/25Oddalenie kasacji o zadośćuczynienie
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację wniesioną przez pełnomocnika wnioskodawcy O.F. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie, który zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie, obniżając zasądzone zadośćuczynienie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie z 400 000 zł do 200 000 zł. Wnioskodawca domagał się zadośćuczynienia i odszkodowania w związku z tymczasowym aresztowaniem w sprawie o sygn. akt IV K 334/19. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 445 § 1 k.c., poprzez niewłaściwą ocenę okoliczności związanych z pozbawieniem wolności i nienależyte uwzględnienie kompensacyjnego charakteru zadośćuczynienia. Pełnomocnik podniósł również zarzuty dotyczące wadliwej oceny dowodów, braku rzetelnej kontroli instancyjnej oraz niezastosowania art. 322 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że stanowi ona próbę zainicjowania trzeciej instancji merytorycznej. Podkreślono, że Sąd Najwyższy nie dokonuje ponownej weryfikacji ustaleń faktycznych ani oceny dowodów, a kontrola wysokości zadośćuczynienia jest dopuszczalna tylko w przypadku rażącej nienależytości kwoty. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny dokonał rzetelnej analizy kryteriów miarkowania zadośćuczynienia, a przyznana kwota 200 000 zł nie jest rażąco zaniżona. Zarzut dotyczący realiów ekonomicznych Ukrainy uznano za nietrafny, a kwestię odszkodowania za nieudowodnioną z powodu braku dokumentacji finansowej. Sąd Najwyższy stwierdził również, że uzasadnienie Sądu Apelacyjnego było obszerne i logiczne, a zarzuty kasacji nie wykazały rażącego naruszenia prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wysokości zadośćuczynienia za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, kontrola kasacyjna w zakresie oceny dowodów i wysokości świadczeń, ciężar dowodu w sprawach o odszkodowanie.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i nie stanowi przełomu w orzecznictwie, ale potwierdza utrwalone zasady.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wysokość zasądzonego zadośćuczynienia za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, obniżona przez sąd drugiej instancji, może być przedmiotem kontroli kasacyjnej jako rażąco nienależyta?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli nie stanowi rażącego naruszenia prawa i nie jest oczywistością, że kwota jest nieodpowiednia do rozmiaru doznanej krzywdy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że kontrola kasacyjna nie obejmuje ponownej oceny materiału dowodowego ani wysokości zasądzonego zadośćuczynienia, chyba że kwota jest rażąco nienależyta. W tym przypadku zasądzona kwota 200 000 zł została uznana za realną i nie rażąco zaniżoną.
Czy przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia za niesłuszne tymczasowe aresztowanie należy uwzględniać realia ekonomiczne kraju pochodzenia pokrzywdzonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Realna stopa życiowa kraju pochodzenia może być jedynie kryterium pomocniczym, a nie decydującym.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny słusznie przyjął, że kluczowe jest miejsce zdarzenia (Polska), a zadośćuczynienie musi być relatywizowane do ogólnych warunków gospodarczych, aby uniknąć spekulacji. Poziom życia w kraju pochodzenia jest jedynie kryterium pomocniczym.
Czy można zasądzić odszkodowanie za utracone dochody z działalności gospodarczej (handlu samochodami) bez przedstawienia dokumentacji finansowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, twierdzenia o dochodach bez poparcia dokumentacją finansową są niewystarczające do udowodnienia szkody.
Uzasadnienie
Wnioskodawca nie sprostał ciężarowi dowodu (art. 6 k.c.), nie przedkładając żadnej dokumentacji potwierdzającej dochody z handlu samochodami, co skutkowało oddaleniem wniosku o odszkodowanie.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| O. F. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.c. art. 445 § § 1
Kodeks cywilny
Sąd Apelacyjny dokonał rzetelnej analizy kryteriów miarkowania zadośćuczynienia.
Pomocnicze
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Nie dokonuje się ponownej weryfikacji ustaleń faktycznych ani poprawności oceny dowodów w postępowaniu kasacyjnym.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Nie dokonuje się ponownej weryfikacji ustaleń faktycznych ani poprawności oceny dowodów w postępowaniu kasacyjnym.
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Kontrola instancyjna przeprowadzona przez Sąd Apelacyjny odpowiadała wymogom przepisu.
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Kontrola instancyjna przeprowadzona przez Sąd Apelacyjny odpowiadała wymogom przepisu.
k.p.c. art. 322
Kodeks postępowania cywilnego
Nie zastosowano przepisu, gdyż nie wykazano powstania szkody, a jedynie jej wysokość.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Wnioskodawca nie sprostał ciężarowi dowodu w zakresie szkody materialnej.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Rażące naruszenie art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 445 § 1 k.c. poprzez niewłaściwą ocenę okoliczności związanych z niesłusznym pozbawieniem wolności i nienależytym uwzględnieniem kompensacyjnego charakteru zadośćuczynienia. • Niewłaściwe odniesienie się do uwarunkowań społeczno-ekonomicznych Ukrainy i Polski. • Wadliwa ocena dowodów, w tym zeznań wnioskodawcy i świadków oraz dokumentacji psychologicznej. • Naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez brak rzetelnej kontroli instancyjnej i posłużenie się lakoniczną argumentacją. • Naruszenie art. 322 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie przy ustalaniu wysokości szkody materialnej. • Żądanie zadośćuczynienia ponad kwotę 200 000 zł oraz odmowa zasądzenia odszkodowania.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym • niedopuszczalną próbę zainicjowania trzeciej instancji merytorycznej • kwota 400.000 zł, zasądzona przez Sąd Okręgowy, wykraczała poza kompensacyjny charakter świadczenia i prowadziłaby do nieuzasadnionego wzbogacenia wnioskodawcy • Przyznana ostatecznie kwota 200.000 zł za okres niespełna dwóch lat pozbawienia wolności (...) stanowi realną, ekonomicznie odczuwalną wartość • poziom stopy życiowej w kraju pochodzenia wnioskodawcy może stanowić jedynie kryterium pomocnicze, a nie decydujące • zadośćuczynienie musi być relatywizowane do ogólnych warunków gospodarczych, aby nie stało się instrumentem spekulacyjnym • wnioskodawca nie sprostał ciężarowi dowodu (art. 6 k.c.)
Skład orzekający
Włodzimierz Wróbel
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, kontrola kasacyjna w zakresie oceny dowodów i wysokości świadczeń, ciężar dowodu w sprawach o odszkodowanie."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i nie stanowi przełomu w orzecznictwie, ale potwierdza utrwalone zasady.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy wysokiej kwoty zadośćuczynienia za niesłuszne aresztowanie i pokazuje ograniczenia kontroli kasacyjnej, co jest istotne dla prawników procesowych.
“Sąd Najwyższy: 200 tys. zł za niesłuszne aresztowanie to nie 'za mało'. Kasacja oddalona.”
Dane finansowe
WPS: 400 000 PLN
zadośćuczynienie: 200 000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.