Orzeczenie · 2026-01-28

II KK 358/25Uchylenie kary naruszenie art 37b kk

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-01-28
SNKarneprzestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajowościWysokanajwyższy
kasacjakara pozbawienia wolnościkara ograniczenia wolnościart. 37b k.k.wymiar karySąd Najwyższyprawo karne materialnenaruszenie przepisów

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasacje wniesione na niekorzyść i korzyść skazanego P.R. Sprawa dotyczyła wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa. Sąd Rejonowy uznał skazanego za winnego czynów z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. oraz art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 190 § 1 k.k., orzekając kary jednostkowe i łączną. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, m.in. podwyższając karę za pierwszy czyn na podstawie art. 37b k.k. do roku i 5 miesięcy pozbawienia wolności. Kasacja Prokuratora Generalnego zarzuciła rażące naruszenie art. 37b k.k. poprzez wadliwą zmianę rozstrzygnięcia i podwyższenie kary ponad dopuszczalny limit. Kasacja obrońcy podniosła podobne zarzuty, wskazując na możliwość obrazy art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k. Sąd Najwyższy uznał kasację Prokuratora Generalnego za zasadną w całości, a kasację obrońcy w części dotyczącej naruszenia art. 37b k.k. przy wymiarze kary za czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze za ten czyn i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, uznając, że kara orzeczona przez Sąd Okręgowy przekroczyła dopuszczalny wymiar wynikający z art. 37b k.k. W pozostałym zakresie kasacja obrońcy została oddalona. Sąd Najwyższy zarządził zwrot opłaty od kasacji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja i stosowanie art. 37b k.k. w zakresie wymiaru kar łączonych i jednostkowych, a także kwestia bezwzględnych przyczyn odwoławczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji orzekania kar łączonych na podstawie art. 37b k.k. w kontekście konkretnych przepisów kodeksu karnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował art. 37b k.k. podwyższając karę pozbawienia wolności za czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. do wymiaru roku i 5 miesięcy, podczas gdy górna granica ustawowego zagrożenia za ten czyn wynosi 12 lat, a przepis art. 37b k.k. w takim przypadku dopuszcza karę pozbawienia wolności nieprzekraczającą 6 miesięcy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Okręgowy rażąco naruszył przepis art. 37b k.k. poprzez orzeczenie kary pozbawienia wolności w wymiarze przekraczającym dopuszczalny limit.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 37b k.k., w przypadku czynu zagrożonego karą pozbawienia wolności od lat 2 do 12, sąd może orzec jednocześnie karę pozbawienia wolności w wymiarze nieprzekraczającym 6 miesięcy. Sąd Okręgowy orzekając karę roku i 5 miesięcy pozbawienia wolności rażąco naruszył ten przepis.

Czy orzeczenie kary pozbawienia wolności w wymiarze przekraczającym dopuszczalny limit na podstawie art. 37b k.k. stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej.

Uzasadnienie

Bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k. dotyczy orzeczenia kary nieprzewidzianej w ustawie, a nie kary znanego rodzaju, ale w nieprzewidzianym przez nią rozmiarze. W tym przypadku zastosowano znany rodzaj represji (kara pozbawienia wolności), ale w nieprzewidzianym przez ustawę rozmiarze.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie wyroku w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze za czyn z punktu I wyroku Sądu Rejonowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie.
Strona wygrywająca
Skazany P.R. (w części dotyczącej kary za czyn z pkt I)

Strony

NazwaTypRola
P.R.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji
Obrońca skazanegoinnewnioskodawca kasacji
Prokuratura Krajowaorgan_państwowyprokurator
Pokrzywdzonainneoskarżycielka posiłkowa

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 13 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 197 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 190 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 37b

Kodeks karny

Sąd może orzec jednocześnie karę pozbawienia wolności w wymiarze nieprzekraczającym 3 miesięcy, a jeżeli górna granica ustawowego zagrożenia wynosi przynajmniej 10 lat – 6 miesięcy, oraz karę ograniczenia wolności do lat 2. W przypadku czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k. (zagrożonego karą od lat 2 do 12), kara pozbawienia wolności nie mogła przekroczyć 6 miesięcy.

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Zastosowanie ustawy obowiązującej przed dniem 30 września 2023 r.

Pomocnicze

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania karnego

Nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej orzeczenie kary znanego rodzaju, ale w nieprzewidzianym przez ustawę rozmiarze.

k.p.k. art. 527 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zwrotu opłaty od kasacji w przypadku jej częściowego uwzględnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie art. 37b k.k. przez Sąd Okręgowy przy wymiarze kary pozbawienia wolności za czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 197 § 1 k.k., poprzez orzeczenie kary przekraczającej dopuszczalny limit. • Niewłaściwe zastosowanie art. 37b k.k. przez Sąd Okręgowy, polegające na podwyższeniu kary pozbawienia wolności ponad 6 miesięcy, gdy górna granica ustawowego zagrożenia wynosiła 12 lat.

Odrzucone argumenty

Kasacja obrońcy w pozostałym zakresie (oddalona jako oczywiście bezzasadna).

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego • kara pozbawienia wolności w wymiarze nieprzekraczającym 6 (sześciu) miesięcy • nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 5 k.p.k. zarówno orzeczenie kary nieprzewidzianej za dane przestępstwo, jak i nieprzewidzianej w danym rozmiarze • kara łączna zostaje rozwiązana wraz z uchyleniem orzeczeń co do jednej z kar jednostkowych

Skład orzekający

Kazimierz Klugiewicz

przewodniczący

Michał Laskowski

członek

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 37b k.k. w zakresie wymiaru kar łączonych i jednostkowych, a także kwestia bezwzględnych przyczyn odwoławczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji orzekania kar łączonych na podstawie art. 37b k.k. w kontekście konkretnych przepisów kodeksu karnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa karnego materialnego – prawidłowego wymiaru kary, a konkretnie stosowania art. 37b k.k. przez sądy niższych instancji. Wyrok Sądu Najwyższego wyjaśnia istotne wątpliwości interpretacyjne.

Sąd Najwyższy koryguje wymiar kary: kluczowa interpretacja art. 37b k.k.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst