II KK 326/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku prokuratora o umorzenie śledztwa wobec A.M.K. podejrzanej o popełnienie czynu z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k., z powodu niepoczytalności w chwili czynu. Prokurator wnosił również o zastosowanie środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym. Sąd Rejonowy, po przeprowadzeniu rozprawy i wysłuchaniu biegłych, umorzył postępowanie karne wobec A.M.K. na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 31 § 1 k.k., ale orzekł wobec niej środek zabezpieczający w postaci skierowania na leczenie psychiatryczne i odwykowe w systemie ambulatoryjnym. Wyrok ten uprawomocnił się. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 93 k.k. i art. 94 § 1 i 2 k.k.) poprzez błędną wykładnię, która pozwoliła na zastosowanie ambulatoryjnego leczenia zabezpieczającego wobec osoby niepoczytalnej, oraz naruszenie przepisów procesowych (m.in. art. 322 § 1 k.p.k., art. 324 § 1 i 2 k.p.k., art. 354 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 414 § 1 k.p.k.) polegające na wydaniu wyroku zamiast postanowienia i umorzeniu postępowania przez sąd, gdy uprawniony był do tego jedynie prokurator. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną, stwierdzając rażące naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało istotny wpływ na treść wyroku. Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących środków zabezpieczających w sprawach o niepoczytalność, prawidłowa forma orzekania przez sąd w przedmiocie wniosków prokuratorskich, zakres kompetencji sądu i prokuratora w sprawach o niepoczytalność.
Dotyczy specyficznej sytuacji niepoczytalności i wniosku o umorzenie postępowania z zastosowaniem środków zabezpieczających.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd może zastosować środek zabezpieczający w postaci skierowania na leczenie ambulatoryjne psychiatryczne i odwykowe wobec sprawcy, co do którego umorzono postępowanie z uwagi na niepoczytalność w chwili czynu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może zastosować takiego środka zabezpieczającego w opisanej sytuacji.
Uzasadnienie
Przepisy art. 93 k.k. i art. 94 § 1 k.k. nie pozwalają na zastosowanie ambulatoryjnego leczenia zabezpieczającego wobec sprawcy czynu działającego w warunkach niepoczytalności określonej w art. 31 § 1 k.k. Skierowanie na leczenie ambulatoryjne jest związane z innymi przesłankami, np. orzeczeniem kary bez warunkowego zawieszenia.
W jakiej formie sąd powinien orzekać w przedmiocie wniosku prokuratora o umorzenie postępowania z powodu niepoczytalności i zastosowanie środka zabezpieczającego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd powinien orzekać w formie postanowienia, a nie wyroku.
Uzasadnienie
Rozpoznanie wniosku prokuratora o umorzenie postępowania z powodu niepoczytalności i zastosowanie środka zabezpieczającego, niezależnie od trybu (posiedzenie czy rozprawa), powinno nastąpić w formie postanowienia, a nie wyroku. Wydanie wyroku w tej sytuacji stanowi rażące naruszenie przepisów procesowych.
Kto jest uprawniony do umorzenia postępowania karnego wobec sprawcy, co do którego brak jest podstaw do zastosowania środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia w zakładzie psychiatrycznym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Do umorzenia postępowania w takiej sytuacji uprawniony jest jedynie prokurator.
Uzasadnienie
Jeżeli po przeprowadzeniu postępowania dowodowego okazuje się, że brak jest podstaw prawnych do zastosowania wobec podejrzanego środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia go w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, sąd powinien odmówić uwzględnienia wniosku prokuratora i przekazać sprawę prokuratorowi celem umorzenia postępowania. Umorzenie w takiej sytuacji przez sąd jest rażącym naruszeniem przepisów procesowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. M. K. | osoba_fizyczna | podejrzana |
Przepisy (14)
Główne
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 324 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 93
Kodeks karny
k.k. art. 94 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 414 § § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 31 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 354 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 322 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 226 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 57a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 95a § § 1 i § 1a
Kodeks karny
k.k. art. 97 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 521 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędna wykładnia art. 93 k.k. i art. 94 § 1 k.k. przez sąd niższej instancji, która pozwoliła na zastosowanie ambulatoryjnego leczenia zabezpieczającego wobec osoby niepoczytalnej. • Rażące naruszenie przepisów procesowych, w tym wydanie wyroku zamiast postanowienia oraz umorzenie postępowania przez sąd, gdy uprawniony był do tego jedynie prokurator.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym • rażąca obrazą przepisów prawa materialnego i procesowego • nie można bowiem, bez rażącego naruszenia art. 93 k.k. i art. 94 § 1 k.k., orzec środka zabezpieczającego w postaci skierowania na leczenie ambulatoryjne wobec sprawcy czynu działającego w warunkach określonych w art. 31 § 1 k.k. • wydanie w tej sprawie wyroku, po rozpoznaniu na rozprawie złożonego przez prokuratora w trybie art. 324 § 1 k.p.k. wniosku, stanowiło więc rażące naruszenie art. 354 pkt 2k.p.k. i art. 414 §1 k.p.k.
Skład orzekający
Waldemar Płóciennik
przewodniczący
Eugeniusz Wildowicz
sprawozdawca
Włodzimierz Wróbel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących środków zabezpieczających w sprawach o niepoczytalność, prawidłowa forma orzekania przez sąd w przedmiocie wniosków prokuratorskich, zakres kompetencji sądu i prokuratora w sprawach o niepoczytalność."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niepoczytalności i wniosku o umorzenie postępowania z zastosowaniem środków zabezpieczających.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i materialnych związanych z niepoczytalnością sprawcy i środkami zabezpieczającymi, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Sąd Najwyższy: Błędy w orzekaniu o niepoczytalności i środkach zabezpieczających. Wyrok uchylony!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.