II Ka 568/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Siedlcach, w składzie SSO Karol Troć, rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego M. S. od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 24 marca 2021 r. (sygn. akt II K 1161/20), którym oskarżony został skazany z art. 286 § 1 Kodeksu karnego. Apelacja zarzucała obrazę przepisów prawa materialnego (art. 286 § 1 kk poprzez błędną wykładnię i uznanie zachowania za oszustwo, a nie delikt cywilny) oraz obrazę przepisów postępowania (art. 391 § 1 kpk i art. 366 § 1 kpk przez odczytanie zeznań świadka K. S. bez jej przesłuchania). Sąd Okręgowy uznał oba zarzuty za bezzasadne. W odniesieniu do pierwszego zarzutu, sąd podkreślił, że oszustwo polega na wprowadzeniu w błąd w celu niekorzystnego rozporządzenia mieniem, co miało miejsce w tej sprawie, gdzie oskarżony wprowadził pokrzywdzoną w błąd co do waluty frachtu (PLN zamiast EUR), mając świadomość, że cena w złotówkach byłaby nieopłacalna dla przewoźnika. Sąd wskazał, że zachowanie oskarżonego miało na celu celowe wyłudzenie mienia, a nie było jedynie sporem cywilnoprawnym. Drugi zarzut dotyczący przesłuchania świadka został uznany za chybiony, ponieważ oskarżony i jego obrońca wyrazili zgodę na odczytanie zeznań, a ponadto okoliczności podniesione przez świadka znalazły potwierdzenie w innych dowodach. W konsekwencji, sąd utrzymał wyrok Sądu Rejonowego w mocy, zasądził od oskarżonego na rzecz T. C. (1) zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym w kwocie 840 zł oraz zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 140 zł kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja znamion oszustwa z art. 286 § 1 kk w kontekście transakcji międzynarodowych i wprowadzania w błąd co do waluty.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe jest udowodnienie zamiaru oszukańczego i wprowadzenia w błąd co do istotnych elementów umowy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zachowanie polegające na wprowadzeniu kontrahenta w błąd co do waluty należności za usługę transportową, skutkujące nieotrzymaniem zapłaty, stanowi przestępstwo oszustwa z art. 286 § 1 kk, czy też jest jedynie deliktem cywilnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zachowanie oskarżonego stanowi przestępstwo oszustwa z art. 286 § 1 kk.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że oskarżony świadomie wprowadził pokrzywdzoną w błąd co do waluty frachtu (PLN zamiast EUR), wiedząc, że cena w złotówkach byłaby nieopłacalna dla przewoźnika. Działanie to miało na celu celowe wyłudzenie mienia, a nie było jedynie sporem cywilnoprawnym dotyczącym wykonania umowy. Oskarżony nie podjął prób polubownego załatwienia sprawy ani nie zakwestionował faktury bezpośrednio po jej otrzymaniu, co potwierdza zamiar oszukańczy.
Czy odczytanie zeznań świadka na rozprawie głównej, w sytuacji gdy strony wyraziły na to zgodę, stanowi obrazę przepisów postępowania, jeśli świadek nie został bezpośrednio przesłuchany?
Odpowiedź sądu
Nie, odczytanie zeznań świadka za zgodą stron nie stanowi obrazy przepisów postępowania.
Uzasadnienie
Oskarżony i jego obrońca wyrazili zgodę na odczytanie zeznań świadka K. S. na rozprawie, co zostało odnotowane w protokole. Sąd nie miał obowiązku przesłuchiwać świadka wbrew woli stron. Ponadto, okoliczności wskazane przez świadka znalazły potwierdzenie w innych dowodach, co czyniło jej depozycje kompletnymi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. S. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| T. C. (1) | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
Przepisy (7)
Główne
k.k. art. 286 § § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 366 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 616 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 11 ust. 2 pkt 4 i § 15 ust. 1
Ustawa o opłatach w sprawach karnych art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 8
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zachowanie oskarżonego stanowiło celowe wyłudzenie mienia poprzez wprowadzenie w błąd co do waluty frachtu. • Oskarżony miał zamiar bezpośredni popełnienia oszustwa. • Zgoda stron na odczytanie zeznań świadka wyłącza zarzut obrazy przepisów postępowania. • Dowody zebrane przez sąd pierwszej instancji były wystarczające do ustalenia stanu faktycznego.
Odrzucone argumenty
Zachowanie oskarżonego powinno być traktowane jako delikt cywilny, a nie przestępstwo. • Obraza przepisów postępowania przez odczytanie zeznań świadka K. S. bez jej przesłuchania.
Godne uwagi sformułowania
Prawo karne stanowi bowiem w systemie prawnym ultima ratio, co oznacza, że ingerencja prawa karnego w danej dziedzinie życia powinna nastąpić wówczas, gdy inne dziedziny prawa są niewystarczające dla rozstrzygnięcia stosunków prawnych pomiędzy stronami. • Tymczasem jednak owo celowe wyłudzenie miało miejsce w niniejszej sprawie, co wykazane zostało prawidłowo przez Sąd Rejonowy, a które to stanowisko podzielił Sąd Odwoławczy, dlatego też zarzut powyższy nie mógł zostać uznany za trafny. • Oszustwo jest złożonym działaniem lub zaniechaniem i może przybierać postać wprowadzenia w błąd tej osoby, wyzyskania błędu tejże osoby, bądź wyzyskania jej niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania.
Skład orzekający
Karol Troć
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion oszustwa z art. 286 § 1 kk w kontekście transakcji międzynarodowych i wprowadzania w błąd co do waluty."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe jest udowodnienie zamiaru oszukańczego i wprowadzenia w błąd co do istotnych elementów umowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak granica między zwykłym sporem cywilnym a przestępstwem oszustwa może być cienka, zwłaszcza w kontekście transakcji międzynarodowych i niejasności walutowych. Jest to praktyczny przykład zastosowania prawa karnego jako ultima ratio.
“Oszustwo na frachcie: Czy niejasność waluty to już przestępstwo?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.