Orzeczenie

II K 6/15

SAOSKarneprzestępstwa gospodarczeWysokanajwyższy
oszustwoniepłacenie długówupadłość spółkiodpowiedzialność zarządupranie brudnych pieniędzysłupyprawo handlowekodeks karnykodeks spółek handlowych

Sąd rozpatrzył sprawę przeciwko R. K., prezesowi zarządu spółki z o.o., oskarżonemu o popełnienie przestępstwa oszustwa (art. 286 § 1 kk) oraz o niezgłoszenie wniosku o upadłość spółki (art. 586 ksh). Oskarżony miał wprowadzić w błąd spółkę (...) Sp. z o.o. co do płynności finansowej przy zakupie leków na łączną kwotę 3.773,25 zł, a następnie nie uiścić należności. Dodatkowo, jako prezes zarządu, miał nie zgłosić wniosku o upadłość spółki mimo powstania ku temu podstaw od czerwca 2010 roku. Sąd, analizując zgromadzony materiał dowodowy, w tym zeznania świadków, dokumenty i opinie biegłych, uznał wyjaśnienia oskarżonego za niewiarygodne. Stwierdzono, że spółka (...) Sp. z o.o. była niewypłacalna od maja 2010 roku, co potwierdzały liczne postępowania egzekucyjne zakończone bezskutecznie, zaległości w płatnościach wobec ZUS i Urzędu Skarbowego. Sąd uznał, że oskarżony świadomie wprowadził w błąd kontrahenta, zatajając faktyczny stan finansowy spółki i wykorzystując tzw. 'słupy' (J. L. (1) i L. G.) do zarządzania spółkami, w celu uniknięcia odpowiedzialności. W odniesieniu do zarzutu niezgłoszenia wniosku o upadłość, sąd ustalił, że przesłanki do jej ogłoszenia (nieregulowanie wymagalnych zobowiązań) zaistniały już w czerwcu 2010 roku, a wniosek powinien zostać złożony w lipcu 2010 roku, kiedy prezesem zarządu był R. K. Sąd orzekł karę łączną 8 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat próby, karę grzywny w wysokości 60 stawek dziennych po 10 zł, a także zobowiązał oskarżonego do naprawienia szkody w całości na rzecz pokrzywdzonej spółki. Oskarżony został również zobowiązany do wykonywania pracy zarobkowej i oddany pod dozór kuratora.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja znamion oszustwa w kontekście niewypłacalności spółki i wykorzystania 'słupów', a także odpowiedzialność prezesa zarządu za niezgłoszenie wniosku o upadłość.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale zasady prawne są uniwersalne dla podobnych przypadków oszustw gospodarczych i zaniedbań w zarządzaniu spółkami.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wprowadzenie w błąd kontrahenta co do płynności finansowej spółki przy zaciąganiu zobowiązań, przy jednoczesnym braku zamiaru ich spłaty z powodu złej kondycji finansowej, stanowi przestępstwo oszustwa z art. 286 § 1 kk?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wprowadzenie w błąd co do możliwości spłaty zadłużenia, gdy spółka jest niewypłacalna, a sprawca ma świadomość tej sytuacji i braku zamiaru spłaty, wypełnia znamiona oszustwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że oskarżony, wiedząc o niewypłacalności spółki, zaciągnął zobowiązania bez zamiaru ich spłaty, wykorzystując do tego 'słupy', co stanowiło wprowadzenie w błąd kontrahenta i wypełniło znamiona oszustwa.

Czy prezes zarządu spółki, który nie zgłasza wniosku o upadłość mimo powstania warunków uzasadniających jej ogłoszenie (niewykonywanie wymagalnych zobowiązań), ponosi odpowiedzialność karną z art. 586 ksh?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, niezgłoszenie wniosku o upadłość spółki handlowej pomimo powstania warunków uzasadniających jej ogłoszenie, w tym niewykonywania wymagalnych zobowiązań, stanowi przestępstwo z art. 586 ksh.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że spółka była niewypłacalna od czerwca 2010 roku z powodu nieregulowania zobowiązań, a prezes zarządu R. K. miał obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość w terminie dwóch tygodni od powstania tych warunków, czego nie uczynił.

Czy wykorzystanie osoby bezrobotnej, nadużywającej alkoholu i nieposiadającej majątku jako 'słupa' do zarządzania spółką w celu uniknięcia odpowiedzialności za zobowiązania jest zgodne z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wykorzystanie takiej osoby do pozornego zarządzania spółką, podczas gdy faktyczne decyzje podejmuje inna osoba (oskarżony), a celem jest uniknięcie odpowiedzialności, jest elementem schematu przestępczego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że oskarżony R. K. celowo uczynił J. L. (1) i L. G. prezesami zarządów spółek, wiedząc o ich niezdolności do prowadzenia działalności, aby uniknąć odpowiedzialności za długi spółek.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Skazanie
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
R. K.osoba_fizycznaoskarżony, prezes zarządu spółki
(...) Sp. z o.o.spółkapokrzywdzony
J. L. (1)osoba_fizycznawspólnik, prezes zarządu (tzw. 'słup')
L. G.osoba_fizycznawspólnik, prezes zarządu (tzw. 'słup')
J. L. (2)osoba_fizycznapracownik apteki
P. C.osoba_fizycznaświadek
E. G.osoba_fizycznaświadek
R. L.osoba_fizycznaświadek, brat J. L. (1)
M. D.osoba_fizycznaświadek, policjantka
Komornik Sądowy J. G.inneorgan egzekucyjny
Naczelnik Urzędu Skarbowego w B.organ_państwowyorgan podatkowy
(...) Oddział w T. Inspektorat w B.organ_państwowyorgan ubezpieczeniowy

Przepisy (8)

Główne

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

Wprowadzenie w błąd polega na zachowaniu prowadzącym do wywołania fałszywego odzwierciedlenia rzeczywistości. Przestępstwo jest materialne, skutkiem jest niekorzystne rozporządzenie mieniem. Wymaga zamiaru bezpośredniego i osiągnięcia korzyści majątkowej. Zaciąganie zobowiązań przez faktycznego bankruta bez informowania kontrahenta o sytuacji wypełnia znamiona czynu.

ksh art. 586

Kodeks spółek handlowych

Odpowiedzialność ponosi członek zarządu lub likwidator, który nie zgłasza wniosku o upadłość spółki handlowej pomimo powstania warunków uzasadniających jej ogłoszenie.

Pomocnicze

upu art. 11

Ustawa Prawo upadłościowe

Dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań, a w przypadku osoby prawnej, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku. Od 1 stycznia 2016 r. domniemywa się utratę zdolności do wykonywania zobowiązań, gdy opóźnienie przekracza trzy miesiące.

k.k. art. 33 § § 2

Kodeks karny

Obok kary pozbawienia wolności sąd może orzec karę grzywny.

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Sąd zobowiązuje skazanego do naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem.

k.k. art. 72 § § 1

Kodeks karny

Sąd może zobowiązać skazanego do wykonywania pracy zarobkowej.

k.k. art. 73 § § 1

Kodeks karny

Sąd może oddać skazanego pod dozór kuratora.

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

Do przestępstw popełnionych po wejściu w życie nowej ustawy, stosuje się ustawę nową, chyba że ustawa przejściowa stanowi inaczej. W razie wątpliwości, czy w prawie ciągłość utrzymuje się przepis, który był podstawą skazania, czy też przepis nowy, stosuje się przepis, który jest najwięcej korzystny dla sprawcy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewypłacalność spółki od czerwca 2010 roku. • Wykorzystanie 'słupów' do zarządzania spółkami. • Brak zamiaru spłaty zobowiązań przez oskarżonego. • Świadomość oskarżonego co do złej kondycji finansowej spółki. • Niezgłoszenie wniosku o upadłość mimo powstania ku temu podstaw.

Odrzucone argumenty

Oskarżony nie przyznał się do winy. • Wyjaśnienia oskarżonego o rzekomym błędnym wystawieniu faktur. • Oskarżony twierdził, że po sprzedaży udziałów nie odpowiada za zobowiązania spółki.

Godne uwagi sformułowania

Oskarżony uczynił z J. L. (1) tzw. słupa. • Jako słupy często wykorzystywane są właśnie osoby nieposiadające środków do życia, bezdomne czy uzależnione od alkoholu. • Celem oskarżonego było uniknięcie ewentualnej odpowiedzialności za niewykonane zobowiązania (...) Sp. z o.o. i przerzucenie jej na tzw. ,,słupa”. • Zaciąganie bowiem zobowiązań przez faktycznego bankruta bez informowania kontrahenta o swojej sytuacji wypełnia znamiona czynu z art. 286 § 1 k.k. • W ocenie Sądu, w przypadku (...) Sp. z o.o. oskarżony również wykorzystał tzw. słupa.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja znamion oszustwa w kontekście niewypłacalności spółki i wykorzystania 'słupów', a także odpowiedzialność prezesa zarządu za niezgłoszenie wniosku o upadłość."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale zasady prawne są uniwersalne dla podobnych przypadków oszustw gospodarczych i zaniedbań w zarządzaniu spółkami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje, jak można wykorzystywać 'słupy' do ukrywania niewypłacalności i unikania odpowiedzialności, co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym. Pokazuje też konsekwencje prawne takich działań.

Jak 'słupy' i puste spółki służą do oszustw? Sąd ujawnia mechanizm działania przestępców gospodarczych.

Dane finansowe

WPS: 3773,25 PLN

naprawienie szkody: 3773,25 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst