Orzeczenie · 2025-12-17

II GZ 814/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-17
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocykoszty sądowezwolnienie od kosztówustanowienie adwokatapostępowanie administracyjnekara pieniężnapas drogowyzażalenieNSAWSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, które umorzyło postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący wielokrotnie występował o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w związku ze sprawą dotyczącą kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. WSA umorzył postępowanie, wskazując na brak wykazania przez skarżącego zmiany swojej sytuacji materialnej oraz na powtarzające się braki we wnioskach, mimo wcześniejszych postanowień odmawiających przyznania prawa pomocy lub umarzających postępowanie. NSA w pełni podzielił stanowisko WSA, uznając, że rozpoznanie kolejnych wniosków było zbędne zgodnie z art. 249a p.p.s.a., ponieważ skarżący nie przedstawił nowych okoliczności uzasadniających zmianę wcześniejszych rozstrzygnięć i uporczywie powielał błędy. W konsekwencji, NSA oddalił zażalenie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy, w szczególności art. 249a p.p.s.a., w kontekście wielokrotnych wniosków strony i braku wykazania zmiany sytuacji materialnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wielokrotnego składania wniosków o prawo pomocy bez wykazania zmiany okoliczności, w ramach postępowania sądowoadministracyjnego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy ponowne wnioski o przyznanie prawa pomocy, składane po prawomocnym umorzeniu postępowania lub odmowie przyznania prawa pomocy, powinny być rozpoznawane merytorycznie, jeśli strona nie wykazała zmiany swojej sytuacji materialnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rozpoznanie kolejnych wniosków o przyznanie prawa pomocy jest zbędne, jeśli strona nie wykazała zmiany swojej sytuacji materialnej i uporczywie powiela błędy we wnioskach, co uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 249a p.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skoro strona wielokrotnie składała wnioski o prawo pomocy, które były odrzucane lub umarzane z powodu braków formalnych i braku wykazania zmiany sytuacji materialnej, to kolejne wnioski, nie zawierające nowych okoliczności, są zbędne do rozpoznania. Uporczywe powielanie błędów świadczy o świadomości strony i braku podstaw do ponownego merytorycznego rozpatrywania sprawy.

Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie prawa pomocy na podstawie art. 249a p.p.s.a. w sytuacji, gdy strona wielokrotnie składała wnioski o przyznanie prawa pomocy, a poprzednie zostały prawomocnie odrzucone lub umorzone?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo umorzył postępowanie, gdyż rozpoznanie kolejnego wniosku o prawo pomocy było zbędne z uwagi na brak wykazania przez stronę istotnej zmiany okoliczności sprawy i uporczywe powielanie błędów we wnioskach.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że art. 249a p.p.s.a. może znaleźć zastosowanie w postępowaniach dotyczących prawa pomocy, gdy strona powtórnie wnosi o jego przyznanie po wcześniejszym oddaleniu lub umorzeniu wniosku, a rozpoznanie kolejnego wniosku stało się zbędne. W analizowanej sprawie, wielokrotne składanie wniosków z tymi samymi brakami i bez wykazania zmiany sytuacji materialnej uzasadniało umorzenie postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono zażalenie R. P. na postanowienie WSA umarzające postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy.

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 249a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 165

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zmiana prawomocnego postanowienia jest możliwa tylko wtedy, gdy doszło do zmiany okoliczności sprawy.

p.p.s.a. art. 258 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § § 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozpoznanie kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy było zbędne z uwagi na brak wykazania przez stronę istotnej zmiany okoliczności sprawy. • Strona uporczywie powielała błędy we wnioskach, mimo wcześniejszych postanowień wskazujących na braki. • Brak przedstawienia przez stronę nowych okoliczności uzasadniających zmianę wcześniejszych rozstrzygnięć w przedmiocie prawa pomocy.

Godne uwagi sformułowania

rozpoznanie wniosku stało się zbędne • uporczywe powielanie błędów i braków wniosku • nie wykazał zmiany i pogorszenia jego sytuacji materialnej • lakonicznym oświadczeniu o braku środków do uiszczenia kosztów sądowych

Skład orzekający

Wojciech Maciejko

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy, w szczególności art. 249a p.p.s.a., w kontekście wielokrotnych wniosków strony i braku wykazania zmiany sytuacji materialnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wielokrotnego składania wniosków o prawo pomocy bez wykazania zmiany okoliczności, w ramach postępowania sądowoadministracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej procedury przyznawania prawa pomocy i braku wykazania przez stronę zmiany sytuacji materialnej, co jest częstym problemem w praktyce sądowej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst