Orzeczenie · 2025-09-25

II GW 103/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-09-25
NSAubezpieczenia społeczneŚredniansa
spór kompetencyjnyspór o właściwośćświadczenia opieki zdrowotnejbezdomnośćmiejsce zamieszkaniaNSAKodeks postępowania administracyjnegoustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej

Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął spór o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta Bielsko-Biała a Prezydentem Miasta Bytom w przedmiocie potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej dla osoby bezdomnej K.W. Wniosek o rozstrzygnięcie sporu złożył Prezydent Miasta Bielsko-Biała, wskazując na ostatnie miejsce zameldowania K.W. w Bytomiu jako podstawę do uznania Prezydenta Miasta Bytom za organ właściwy. Prezydent Bytomia kwestionował swoją właściwość, argumentując, że osoba ta od wielu lat nie ma związku z Bytomiem. Sąd administracyjny, analizując przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, podkreślił, że właściwość organu ustala się ze względu na miejsce zamieszkania świadczeniobiorcy. W przypadku braku możliwości ustalenia aktualnego miejsca zamieszkania, bierze się pod uwagę ostatnie miejsce zamieszkania, a w dalszej kolejności miejsce zdarzenia powodującego wszczęcie postępowania. Sąd uznał, że formalne zameldowanie, choć nie jest wyłącznym dowodem miejsca zamieszkania, stwarza wzruszalne domniemanie, które w braku przeciwdowodów jest wiążące. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał Prezydenta Miasta Bytom jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie właściwości miejscowej organu w sprawach o świadczenia opieki zdrowotnej dla osób bezdomnych, znaczenie zameldowania jako dowodu miejsca zamieszkania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji osoby bezdomnej i interpretacji przepisów dotyczących właściwości miejscowej w kontekście świadczeń zdrowotnych.

Zagadnienia prawne (2)

Jakie kryteria należy stosować do ustalenia organu właściwego do rozpoznania sprawy o potwierdzenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej, gdy świadczeniobiorca jest osobą bezdomną, a jego aktualne miejsce zamieszkania nie jest znane?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organem właściwym jest organ wykonawczy gminy właściwej ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania świadczeniobiorcy, a w przypadku braku możliwości jego ustalenia, stosuje się kryterium miejsca zdarzenia powodującego wszczęcie postępowania.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 54 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, który odsyła do miejsca zamieszkania. W przypadku braku możliwości ustalenia aktualnego miejsca zamieszkania, stosuje się kryteria z Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym ostatnie miejsce zamieszkania lub miejsce zameldowania jako wzruszalne domniemanie.

Czy formalne zameldowanie na pobyt stały może stanowić podstawę do ustalenia organu właściwego w sprawie o świadczenia opieki zdrowotnej, nawet jeśli osoba jest bezdomna i od lat nie przebywa w danej miejscowości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, formalne zameldowanie stwarza wzruszalne domniemanie miejsca zamieszkania, które jest wiążące dla organów w braku wiarygodnych przeciwdowodów.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że choć samo zameldowanie nie jest wyłącznym dowodem miejsca zamieszkania, to w kontekście braku innych dowodów lub przeciwdowodów, stanowi podstawę do ustalenia właściwości miejscowej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Inne
Wskazano Prezydenta Miasta Bytom jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.

Przepisy (9)

Główne

p.p.s.a. art. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 15 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.ś.o.z. art. 54 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 15 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 21 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 21 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

u.ś.o.z. art. 2 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

k.c. art. 25

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ostatnie miejsce zameldowania na pobyt stały świadczeniobiorcy w Bytomiu, które stanowi wzruszalne domniemanie miejsca zamieszkania. • Art. 54 ust. 1 u.ś.o.z. jako przepis szczególny względem art. 21 § 1 pkt 3 k.p.a.

Odrzucone argumenty

Brak faktycznego związku osoby bezdomnej z Bytomiem od wielu lat. • Argumentacja Prezydenta Miasta Bytom o niewłaściwości miejscowej.

Godne uwagi sformułowania

zameldowanie stwarza wzruszalne domniemanie istnienia tego rodzaju okoliczności • w braku wiarygodnych przeciwdowodów jest wiążące dla organów orzekających

Skład orzekający

Andrzej Skoczylas

przewodniczący

Izabella Janson

członek

Marcin Kamiński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej organu w sprawach o świadczenia opieki zdrowotnej dla osób bezdomnych, znaczenie zameldowania jako dowodu miejsca zamieszkania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby bezdomnej i interpretacji przepisów dotyczących właściwości miejscowej w kontekście świadczeń zdrowotnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu ustalenia właściwości organu w skomplikowanej sytuacji życiowej osoby bezdomnej, co jest istotne dla prawników procesowych i administracyjnych.

Gdzie szukać pomocy medycznej? NSA rozstrzyga spór o właściwość dla osoby bezdomnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst