Orzeczenie · 2024-09-03

II GSK 917/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-09-03
NSAinneWysokansa
gry hazardoweautomaty do gierkara pieniężnaposiadacz zależnyustawa o grach hazardowychodpowiedzialność administracyjnakontrola celno-skarbowaprawo procesoweprawo materialne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez B. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu. Decyzja ta wymierzyła karę pieniężną za ujawnienie w lokalu handlowym niezarejestrowanego automatu do gier. Skarżąca podnosiła szereg zarzutów, w tym naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy o grach hazardowych (u.g.h.), twierdząc, że nie ponosi odpowiedzialności jako posiadacz zależny części lokalu, którą wynajęła inna spółka. Zarzucała również naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 210 O.p. (sprzeczność rozstrzygnięcia z uzasadnieniem) oraz art. 121 i 122 O.p. (niepodjęcie działań wyjaśniających). Podnosiła także zarzuty dotyczące charakteru urządzenia (brak losowości) oraz naruszenia Konstytucji i prawa UE. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że odpowiedzialność posiadacza zależnego lokalu, w którym znajduje się niezarejestrowany automat do gier i prowadzona jest działalność handlowa, jest uzasadniona. Sąd podkreślił, że dla nałożenia kary wystarczający jest fakt fizycznego ulokowania automatu w lokalu, niezależnie od kwestii własnościowych. Strona nie wykazała, aby wyzbyła się władztwa nad lokalem lub nie uczestniczyła w organizacji gier. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym braku należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i sprzeczności decyzji z uzasadnieniem, zostały uznane za niezasadne. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów Konstytucji ani prawa UE, wskazując, że przepisy u.g.h. dotyczące monopolu państwowego miały zastosowanie, a strona nie posiadała wymaganych uprawnień. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. również został uznany za nietrafny, gdyż uzasadnienie wyroku WSA pozwalało na kontrolę instancyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie odpowiedzialności posiadacza zależnego lokalu za naruszenia ustawy o grach hazardowych, interpretacja przepisów dotyczących automatów do gier, zasady prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawach o kary pieniężne.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji posiadacza zależnego lokalu handlowego, w którym znajdował się automat do gier, a część lokalu została podnajęta. Może wymagać analizy w kontekście konkretnych umów i stanu faktycznego.

Zagadnienia prawne (4)

Czy posiadacz zależny lokalu, który podnajął część powierzchni innemu podmiotowi, ponosi odpowiedzialność administracyjną za umieszczenie w tej części niezarejestrowanego automatu do gier hazardowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, posiadacz zależny lokalu ponosi odpowiedzialność, jeśli w lokalu, w którym prowadzi działalność handlową, znajduje się niezarejestrowany automat do gier, nawet jeśli część lokalu została podnajęta innemu podmiotowi.

Uzasadnienie

Odpowiedzialność posiadacza zależnego lokalu na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h. jest uzasadniona, gdy w lokalu, w którym prowadzona jest działalność handlowa, znajduje się niezarejestrowany automat do gier. Nie ma znaczenia, czy automat jest własnością posiadacza, czy podmiotu trzeciego, ani czy część lokalu została podnajęta, jeśli posiadacz zależny nie wyzbył się władztwa nad lokalem i uczestniczył w organizacji gier.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji miało istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenia przepisów postępowania nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Organy zebrały wyczerpujący materiał dowodowy, a strona nie wykazała, aby uchybienia proceduralne miały istotny wpływ na wynik sprawy. Dostęp do materiałów z postępowania karnego został zapewniony, a zasada pogłębiania zaufania do organów została zachowana.

Czy urządzenie 'Istars' spełniało przesłanki automatu do gier hazardowych, w szczególności czy posiadało element losowości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, urządzenie spełniało przesłanki automatu do gier hazardowych, w tym posiadało element losowości.

Uzasadnienie

Zgromadzony materiał dowodowy, w tym protokół oględzin, eksperyment procesowy i opinia biegłego, potwierdził losowy charakter gier. Prywatna opinia przedstawiona przez stronę nie podważyła ustaleń organów.

Czy nałożenie kary pieniężnej na posiadacza zależnego lokalu narusza zasadę proporcjonalności i równego traktowania (art. 2 i 32 Konstytucji RP)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nałożenie kary pieniężnej nie narusza zasad Konstytucji.

Uzasadnienie

Kara pieniężna ma charakter prawnofinansowy, służący restytucji niepobranych należności i kompensowaniu strat budżetu państwa, a nie represji. Jej nałożenie na posiadacza zależnego lokalu, w którym znajduje się niezarejestrowany automat, jest zgodne z przepisami ustawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Opolu, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora IAS o nałożeniu kary pieniężnej.

Przepisy (48)

Główne

u.g.h. art. 89 § 1 pkt 3

Ustawa o grach hazardowych

Kara pieniężna podlega posiadacz zależny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa.

u.g.h. art. 89 § 4 pkt 3

Ustawa o grach hazardowych

Wysokość kary pieniężnej za naruszenie z art. 89 ust. 1 pkt 3 wynosi 100.000 zł od każdego automatu.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.g.h. art. 2 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych

Definicja gier losowych, w tym element losowości.

u.g.h. art. 5 § ust. 1, 1b, 1c

Ustawa o grach hazardowych

Monopol państwa w zakresie gier na automatach poza kasynem gry.

u.g.h. art. 6 § ust. 1-4

Ustawa o grach hazardowych

Zasady prowadzenia działalności w zakresie gier na automatach.

u.g.h. art. 6a § ust. 2

Ustawa o grach hazardowych

Wyjątki od monopolu państwa.

u.g.h. art. 14 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych

Zasady urządzania gier na automatach.

u.g.h. art. 23a

Ustawa o grach hazardowych

Obowiązek rejestracji automatów do gier.

u.g.h. art. 89 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych

Podmioty podlegające karze pieniężnej.

u.g.h. art. 91

Ustawa o grach hazardowych

Przepisy karne.

p.p.s.a. art. 183 § par.1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 141 § par. 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.

p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.p.s.a. art. 205 § par. 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

O.p. art. 121 § par. 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

O.p. art. 122

Ustawa Ordynacja podatkowa

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

O.p. art. 180 § par.1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Otwarty katalog środków dowodowych.

O.p. art. 187 § par. 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

O.p. art. 210 § par. 1 pkt 5 i 6

Ustawa Ordynacja podatkowa

Elementy decyzji administracyjnej.

k.c. art. 336

Kodeks cywilny

Definicja posiadacza zależnego.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równego traktowania.

Dz.U. 2019 poz 847 art. 2 § ust.1

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2019 poz 847 art. 3

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2019 poz 847 art. 5 § ust. 1,1b,1c

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2019 poz 847 art. 6 § ust. 1-4

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2019 poz 847 art. 6a § ust.2

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2019 poz 847 art. 14 § ust. 1

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2019 poz 847 art. 23a

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2019 poz 847 art. 89 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2019 poz 847 art. 89 § ust. 4 pkt 3

Ustawa o grach hazardowych

Dz.U. 2020 poz 1740 art. 336

Ustawa o grach hazardowych

t.j. Dz.U. 2019 poz 900 art. 121 § par.1

Ustawa Kodeks cywilny

t.j. Dz.U. 2019 poz 900 art. 122

Ustawa Kodeks cywilny

t.j. Dz.U. 2019 poz 900 art. 180 § par.1

Ustawa Kodeks cywilny

t.j. Dz.U. 2019 poz 900 art. 187 § par. 1

Ustawa Kodeks cywilny

t.j. Dz.U. 2019 poz 900 art. 191

Ustawa Kodeks cywilny

t.j. Dz.U. 2019 poz 900 art. 210 § par. 1 pkt 5 i 6

Ustawa Kodeks cywilny

tekst jedn. Dz.U. 1997 nr 78 poz 483 art. 2

Ustawa Ordynacja podatkowa

tekst jedn. Dz.U. 1997 nr 78 poz 483 art. 32

Ustawa Ordynacja podatkowa

Dz.U. 2024 poz 935 art. 141 § par. 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dz.U. 2024 poz 935 art. 170

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dz.U. 2024 poz 935 art. 174

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dz.U. 2024 poz 935 art. 183 § par.1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

(t. j.)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h. i przyjęcie odpowiedzialności skarżącej jako posiadacza zależnego części lokalu. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 210 O.p.) poprzez sprzeczność rozstrzygnięcia z uzasadnieniem. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 121, 122 O.p.) przez niepodjęcie działań mających na celu wyjaśnienie stanu faktycznego. • Naruszenie przepisów postępowania przez błędne ustalenie, że urządzenie 'Istars' spełniało przesłanki automatu do gier hazardowych (brak elementu losowości). • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nierozpoznanie zażalenia na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 47 K.P. UE poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania i wydanie decyzji w oparciu o materiał z innych postępowań. • Naruszenie art. 2 i 32 Konstytucji RP oraz art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h. poprzez zastosowanie niewspółmiernie wysokiej kary pieniężnej. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak należytego uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia. • Naruszenie art. 56 TFUE w zw. z art. 5 ust. 1 i 1c u.g.h. poprzez zastosowanie sankcji w sytuacji, gdy przepisy ustawy naruszają traktatowe swobody.

Godne uwagi sformułowania

Dla nałożenia kary wystarczające jest bowiem, by automat do gier znajdował się w danym lokalu. • Odpowiedzialności podlega posiadacz zależny lokalu, nie zaś jego części (np. 2 m2). • Przepis art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h. ma charakter związany. • Kara pieniężna ma charakter prawnofinansowy, służący restytucji niepobranych należności i kompensowaniu strat budżetu Państwa.

Skład orzekający

Gabriela Jyż

przewodniczący

Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

sprawozdawca

Marcin Kamiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności posiadacza zależnego lokalu za naruszenia ustawy o grach hazardowych, interpretacja przepisów dotyczących automatów do gier, zasady prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawach o kary pieniężne."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji posiadacza zależnego lokalu handlowego, w którym znajdował się automat do gier, a część lokalu została podnajęta. Może wymagać analizy w kontekście konkretnych umów i stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności za nielegalne automaty do gier, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na potencjalne kary i kwestie prawne związane z posiadaniem lokalu. Interpretacja przepisów dotyczących posiadacza zależnego jest kluczowa dla wielu przedsiębiorców.

Czy wynajmujesz lokal? Uważaj na automaty do gier – możesz odpowiadać za cudze naruszenia!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst