Orzeczenie · 2023-11-23

II GSK 526/21

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2023-11-23

NSAubezpieczenia społeczneWysokansa

ubezpieczenie zdrowotneumowa o dziełoumowa zlecenieświadczenie usługNFZskarga kasacyjnaNSAprawo pracyubezpieczenia społeczne

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej O. Sp. z o.o. w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Decyzja Prezesa NFZ stwierdzała podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego przez osobę wykonującą umowę ze spółką. Spółka zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e) ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, argumentując, że łącząca strony umowa miała charakter umowy o dzieło (art. 627 k.c.), a nie umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu (art. 734 k.c. w zw. z art. 750 k.c.). Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał, że zarzuty nie są zasadne. Sąd podkreślił, że o kwalifikacji umowy decyduje jej rzeczywisty przedmiot i okoliczności wykonania, a nie nazwa nadana przez strony. W ocenie NSA, przygotowanie i wygłoszenie wykładu, nawet jeśli wymagało wiedzy specjalistycznej i było dostosowane do odbiorców, nie nosi cech dzieła w rozumieniu Kodeksu cywilnego, które wymaga osiągnięcia konkretnego, samoistnego rezultatu. Czynności te zostały zakwalifikowane jako świadczenie usług, do którego stosuje się przepisy o zleceniu, co skutkuje obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e) ustawy o świadczeniach. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa NSA, zgodnie z którym jedynie wykłady o charakterze naukowym, niestandardowym i niepowtarzalnym mogą być uznane za dzieło. W analizowanym przypadku, wykład miał charakter dydaktyczny i szkoleniowy, a jego tytuł wskazywał na powtarzalność tematyki. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, zasądzając od spółki na rzecz Prezesa NFZ zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Uzasadnienie kwalifikacji umów cywilnoprawnych (o dzieło vs. zlecenie/świadczenie usług) w kontekście obowiązku ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych, zwłaszcza w przypadku umów związanych z działalnością szkoleniową i edukacyjną.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego przypadku umowy na przygotowanie i przeprowadzenie wykładu; stosowanie do innych umów wymaga analizy ich konkretnego przedmiotu i sposobu wykonania.

Zagadnienia prawne (1)

Czy umowa na przygotowanie i przeprowadzenie wykładu, obejmująca opracowanie materiałów dydaktycznych, powinna być kwalifikowana jako umowa o dzieło, czy jako umowa o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu, w kontekście obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Umowa na przygotowanie i przeprowadzenie wykładu, nawet jeśli wymaga wiedzy specjalistycznej i jest dostosowana do odbiorców, nie spełnia cech dzieła w rozumieniu Kodeksu cywilnego. Powinna być kwalifikowana jako umowa o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu, co skutkuje obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że o kwalifikacji umowy decyduje jej rzeczywisty przedmiot i okoliczności wykonania, a nie nazwa. Wykład o charakterze dydaktycznym i szkoleniowym nie jest dziełem, które wymaga osiągnięcia konkretnego, samoistnego rezultatu. Wymaga jedynie starannego działania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną O. Sp. z o.o. w R.

Przepisy (16)

Główne

u.ś.o.z. art. 66 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

u.ś.o.z. art. 66 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu w rozumieniu Kodeksu cywilnego.

k.c. art. 627

Kodeks cywilny

Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Kluczowe jest osiągnięcie określonego rezultatu.

k.c. art. 734

Kodeks cywilny

Przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie. Jest to zobowiązanie starannego działania.

k.c. art. 750

Kodeks cywilny

Do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151