II GSK 4144/16Zwrot dofinansowania zamówienia z wolnej ręki prawa autorskie
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej Zarządu Województwa od wyroku WSA w B., który uchylił decyzję Zarządu nakładającą na Samodzielny Publiczny Psychiatryczny Zakład Opieki Zdrowotnej w C. (Beneficjent) obowiązek zwrotu kwoty dofinansowania w wysokości 42 453,45 zł wraz z odsetkami. Organ uznał, że Beneficjent naruszył przepisy Prawa zamówień publicznych (Pzp), w szczególności art. 7 ust. 1 i 3 w związku z art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) Pzp, udzielając zamówienia na adaptację dokumentacji projektowej z wolnej ręki. Zdaniem organu, Beneficjent nie wykazał, że wykonanie zamówienia przez innego wykonawcę było niemożliwe z powodu ochrony praw wyłącznych. Beneficjent argumentował, że umowa z 2013 r. na adaptację dokumentacji była nierozerwalnie związana z wcześniejszą umową z 2009 r., a pierwotny wykonawca (firma A.) posiadał wyłączne prawa autorskie i nie wyraził zgody na wykonanie zmian przez inny podmiot. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając decyzję organu. Sąd I instancji podkreślił, że do udzielenia zamówienia z wolnej ręki na podstawie art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) Pzp nie wystarczy samo istnienie praw wyłącznych, ale musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy między tymi prawami a niemożnością wykonania zamówienia przez innego wykonawcę. Sąd uznał, że organ nie wykazał, iż Beneficjent celowo stworzył sytuację umożliwiającą udzielenie zamówienia z wolnej ręki, a adaptacja dokumentacji była racjonalnym i gospodarnym działaniem. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Zarządu Województwa, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c.) są niezasadne, a uzasadnienie wyroku WSA jest wystarczające. Sąd uznał również za nietrafny zarzut naruszenia prawa materialnego (art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) Pzp), potwierdzając, że nie można wymagać od zamawiającego dodatkowych przesłanek poza tymi wskazanymi w przepisie, a także że nie wykazano celowego obejścia prawa przez Beneficjenta. Sąd potwierdził, że brak wykazania przez organ naruszenia przepisów Pzp i rozporządzenia UE uzasadnia uchylenie decyzji o nałożeniu korekty finansowej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) Pzp w kontekście praw autorskich i sytuacji, gdy zamawiający przyczynił się do braku możliwości udzielenia zamówienia w trybie konkurencyjnym. Uzasadnienie racjonalności i gospodarności adaptacji istniejącej dokumentacji projektowej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawami autorskimi i zamówieniami publicznymi. Konieczność indywidualnej oceny każdej sprawy pod kątem celowego obejścia prawa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy udzielenie zamówienia na adaptację dokumentacji projektowej w trybie z wolnej ręki, ze względu na ochronę praw autorskich pierwotnego wykonawcy, jest zgodne z przepisami Prawa zamówień publicznych, w szczególności art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) Pzp?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, udzielenie zamówienia z wolnej ręki jest dopuszczalne, jeśli istnieją przesłanki związane z ochroną praw wyłącznych, wynikających z odrębnych przepisów, pod warunkiem, że nie doszło do celowego obejścia przepisów Pzp przez zamawiającego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nie można wymagać od zamawiającego dodatkowych przesłanek poza tymi wskazanymi w art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) Pzp. Kluczowe jest wykazanie, że wykonanie zamówienia przez innego wykonawcę jest niemożliwe z powodu praw wyłącznych, a także brak dowodów na celowe działanie zamawiającego zmierzające do obejścia prawa. W tej sprawie nie wykazano, aby zaniechanie nabycia praw autorskich w pierwszej umowie było celowym działaniem.
Czy adaptacja istniejącej dokumentacji projektowej, która prowadzi do zmian w kubaturze i przeznaczeniu budynku, stanowi nowy, odrębny utwór, czy też jest kontynuacją pierwotnego utworu chronionego prawem autorskim?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Adaptacja istniejącej dokumentacji projektowej, nawet jeśli prowadzi do znaczących zmian, może być traktowana jako kontynuacja pierwotnego utworu, jeśli zawiera jego znaczące elementy i jest związana z pierwotnym projektem.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że umowa z 2013 r. dotycząca adaptacji dokumentacji z 2009 r. była kontynuacją pierwotnego projektu, a nie wytworzeniem nowego, odrębnego utworu. Wskazano, że przedmiotem umowy z 2013 r. była adaptacja istniejącej dokumentacji, a prace budowlane miały na celu dostosowanie budynku do nowych celów, co wymagało zmian w poprzednim projekcie.
Czy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 80 k.p.a.) przez organ, polegające na błędnej ocenie, czy umowa z 2013 r. jest kontynuacją projektu z 2009 r., uzasadnia uchylenie decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadnia uchylenie decyzji.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji zasadnie stwierdził naruszenie art. 80 k.p.a. przez organ, który błędnie ocenił, że umowa z 2013 r. dotyczyła wytworzenia nowego, odrębnego projektu, zamiast kontynuacji projektu z 2009 r.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (11)
Główne
u.p.z.p. art. 67 § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Zamawiający może udzielić zamówienia w trybie z wolnej ręki, jeżeli dostawy, usługi lub roboty budowlane mogą być świadczone tylko przez jednego wykonawcę z przyczyn związanych z ochroną praw wyłącznych, wynikających z odrębnych przepisów. Nie wymaga to spełnienia dodatkowych przesłanek poza wskazanymi w przepisie, o ile nie doszło do celowego obejścia prawa.
u.p.z.p. art. 7 § ust. 1 i 3
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Zasada zachowania uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców oraz udzielanie zamówienia wyłącznie wykonawcy wybranemu zgodnie z przepisami ustawy.
Pomocnicze
u.p.a. art. 16 § ust. 3
Ustawa - Prawo autorskie i prawa pokrewne
Dotyczy ochrony autorskich praw osobistych, w tym więzi twórcy z utworem i nienaruszalności treści i formy.
u.p.a. art. 49
Ustawa - Prawo autorskie i prawa pokrewne
Dotyczy możliwości dokonywania zmian w utworze przez korzystającego z utworu.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady swobodnej oceny dowodów przez sąd (nie ma zastosowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym).
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego.
u.f.p. art. 207 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o finansach publicznych
Dotyczy korekt finansowych w przypadku nieprawidłowości.
rozporządzenie Rady 1083/2006 art. 2 pkt 7
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006
Definicja nieprawidłowości w kontekście funduszy UE.
rozporządzenie Rady 1083/2006 art. 98
Rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006
Dotyczy stosowania korekt finansowych.
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Udzielenie zamówienia z wolnej ręki na adaptację dokumentacji projektowej było dopuszczalne ze względu na ochronę praw autorskich pierwotnego wykonawcy, pod warunkiem braku celowego obejścia prawa. • Adaptacja dokumentacji projektowej stanowi kontynuację pierwotnego utworu, a nie wytworzenie nowego, odrębnego projektu. • Organ nie wykazał, że Beneficjent celowo stworzył sytuację umożliwiającą udzielenie zamówienia z wolnej ręki. • Brak obowiązku nabywania praw autorskich w pierwszej umowie nie wyklucza możliwości zastosowania trybu z wolnej ręki.
Odrzucone argumenty
Zarząd Województwa argumentował, że udzielenie zamówienia z wolnej ręki było nieuzasadnione, ponieważ zakres umowy z 2013 r. był szerszy niż z 2009 r. i obejmował elementy niebędące utworami chronionymi prawem autorskim. • Organ twierdził, że Sąd I instancji dokonał błędnej oceny dowodów i naruszył przepisy postępowania (art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 233 § 1 k.p.c.). • Zarzut naruszenia prawa materialnego, w tym art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) Pzp, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie.
Godne uwagi sformułowania
nie można twierdzić, że nieskorzystanie z tej możliwości automatycznie uniemożliwia zastosowanie art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) u.p.z.p. • każdy taki przypadek winien być oceniany osobno, w zależności od okoliczności sprawy • nieuprawnionym jest generalne stwierdzenie, iż każdy przypadek, w którym zamawiający przyczynił się do zaistnienia sytuacji, w której brak jest możliwości udzielenia zamówienia w trybie przetargowym obciąża zamawiającego
Skład orzekający
Joanna Sieńczyło-Chlabicz
przewodniczący
Andrzej Kisielewicz
sędzia
Barbara Mleczko-Jabłońska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 67 ust. 1 pkt 1 lit. b) Pzp w kontekście praw autorskich i sytuacji, gdy zamawiający przyczynił się do braku możliwości udzielenia zamówienia w trybie konkurencyjnym. Uzasadnienie racjonalności i gospodarności adaptacji istniejącej dokumentacji projektowej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawami autorskimi i zamówieniami publicznymi. Konieczność indywidualnej oceny każdej sprawy pod kątem celowego obejścia prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zamówień publicznych i praw autorskich, pokazując, jak sąd interpretuje przepisy w kontekście ochrony twórców i efektywnego wydatkowania środków publicznych. Pokazuje praktyczne zastosowanie prawa w złożonych sytuacjach.
“Prawa autorskie kluczem do zamówień z wolnej ręki? NSA rozstrzyga spór o adaptację projektu.”
Dane finansowe
WPS: 42 453,45 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.