II GSK 1291/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) dotyczyła skargi kasacyjnej Krajowej Rady Notarialnej (KRN) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (WSA). WSA uchylił uchwałę KRN odmawiającą A. Z. wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej, uznając, że KRN przekroczyła swoje kompetencje, uzależniając wydanie zaświadczenia od pozytywnego wyniku kolokwiów, które nie wynikały wprost z ustawy. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną KRN, uznał zarzuty naruszenia prawa materialnego za uzasadnione. Sąd podkreślił, że aplikacja notarialna to nie tylko uczestnictwo w szkoleniach, ale także proces zdobywania wiedzy i umiejętności, a kolokwia są dopuszczalną formą weryfikacji tego procesu. NSA stwierdził, że odmowa wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji z powodu niezaliczenia kolokwiów jest uzasadniona, ponieważ kolokwia służą potwierdzeniu, czy aplikant zaznajomił się z całokształtem pracy notariusza i czynnościami sądów, co jest warunkiem odbycia aplikacji. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, które również akceptuje przeprowadzanie kolokwiów jako formy weryfikacji wiedzy aplikanta. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności przeprowadzania kolokwiów w ramach aplikacji notarialnej i ich wpływu na wydanie zaświadczenia o odbyciu aplikacji.
Dotyczy specyfiki aplikacji notarialnej; może być pomocne w interpretacji podobnych mechanizmów w innych zawodach zaufania publicznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy odmowa wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej jest uzasadniona w przypadku niezaliczenia przez aplikanta kolokwiów, mimo że ustawa nie przewiduje tego jako bezpośredniej przesłanki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa wydania zaświadczenia jest uzasadniona, ponieważ kolokwia stanowią dopuszczalną formę weryfikacji wiedzy i umiejętności aplikanta, a ich niezaliczenie może świadczyć o niespełnieniu wymogów odbycia aplikacji.
Uzasadnienie
NSA uznał, że aplikacja notarialna to proces zdobywania wiedzy i umiejętności, a kolokwia są środkiem weryfikacji tego procesu. Niezaliczenie kolokwiów może być podstawą do stwierdzenia, że aplikant nie odbył aplikacji w sposób należyty, co uzasadnia odmowę wydania zaświadczenia.
Czy przepisy Prawa o notariacie oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości pozwalają na uzależnienie wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej od wyników kolokwiów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepisy te, w powiązaniu z kompetencjami KRN do ustalania programu aplikacji i sprawowania nadzoru, pozwalają na przeprowadzanie kolokwiów jako formy weryfikacji wiedzy aplikanta, a ich niezaliczenie może skutkować odmową wydania zaświadczenia.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że art. 40 § 1 pkt 9 Prawa o notariacie daje KRN kompetencję do ustalania programu aplikacji i nadzoru, a § 13 rozporządzenia MS dopuszcza przeprowadzanie kolokwiów. Te przepisy, w połączeniu z obowiązkiem stałego podnoszenia wiedzy przez aplikanta, uzasadniają traktowanie wyników kolokwiów jako istotnych dla stwierdzenia odbycia aplikacji.
Czy uzasadnienie wyroku WSA zawierało wystarczające wskazania co do dalszego postępowania i powody uchylenia zaskarżonej uchwały KRN?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zakresie braku wskazania dalszego postępowania był nieskuteczny, jednakże zarzut dotyczący braku wskazania powodów uchylenia uchwały KRN nie został w pełni odparty przez NSA.
Uzasadnienie
NSA uznał, że choć uzasadnienie wyroku WSA nie zawierało wyraźnych wytycznych, to z jego treści można było wywnioskować dalszy tryb działania organu. Jednakże, w ocenie NSA, zarzuty naruszenia prawa materialnego były uzasadnione, co skutkowało uchyleniem wyroku WSA.
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania NSA o uchyleniu wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.
p.n. art. 40 § § 1 pkt 9
Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie
Kompetencja KRN do ustalania programu aplikacji notarialnej i sprawowania nadzoru nad szkoleniem aplikantów.
p.n. art. 72 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie
Definicja odbycia aplikacji notarialnej i przesłanki wydania zaświadczenia.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2005 r. w sprawie organizacji aplikacji notarialnej art. § 13
Możliwość przeprowadzania przez radę izby notarialnej kolokwiów i sprawdzianów.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie poprzez brak zawarcia w uzasadnieniu wyroku wskazań dla organu co do dalszego postępowania.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy kasacyjne: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 183 § § 1-2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania skargi kasacyjnej przez NSA.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.n. art. 74 § § 3
Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie
Cel egzaminu notarialnego i wymóg przygotowania prawniczego.
k.p.a. art. 217 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Istota postępowania zaświadczeniowego - potwierdzanie faktów lub stanu prawnego.
k.p.a. art. 219
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa odmowy wydania zaświadczenia.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2005 r. w sprawie organizacji aplikacji notarialnej art. § 2 § pkt 3
Obowiązek aplikanta stałego podnoszenia poziomu wiedzy zawodowej.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2005 r. w sprawie organizacji aplikacji notarialnej art. § 11
Organizacja zajęć seminaryjnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2005 r. w sprawie organizacji aplikacji notarialnej art. § 12
Program nauczania w ramach zajęć seminaryjnych.
Konstytucja RP art. 17 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Obowiązek sprawowania przez korporację osób wykonujących zawód zaufania publicznego pieczy nad wykonywaniem tego zawodu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kolokwia są dopuszczalną formą weryfikacji wiedzy aplikanta notarialnego. • Niezaliczenie kolokwiów może stanowić podstawę do odmowy wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji. • Aplikacja notarialna to proces zdobywania wiedzy i umiejętności, a nie tylko uczestnictwo w szkoleniach.
Odrzucone argumenty
Odmowa wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej z powodu niezaliczenia kolokwiów jest niezgodna z prawem, ponieważ nie wynika wprost z ustawy. • WSA prawidłowo uchylił uchwałę KRN, uznając, że KRN przekroczyła swoje kompetencje.
Godne uwagi sformułowania
aplikacja to nie tylko samo uczestniczenie w szkoleniu przez okres trwania aplikacji, lecz oznacza obowiązek przyswojenia sobie określonej wiedzy i umiejętności tym programem objętych • nie można mylić dwóch rzeczy: przygotowania do zawodu i sprawdzenia tego przygotowania • kolokwia i sprawdziany służące weryfikacji postępów w szkoleniu nie stanowią więc osobnej, nie przewidzianej w ustawie przesłanki odbycia aplikacji notarialnej lecz są jedynie środkiem dowodowym, umożliwiającym stwierdzenie, że aplikant zaznajomił się z całokształtem pracy notariusza i z czynnościami sądów.
Skład orzekający
Joanna Kabat-Rembelska
przewodniczący
Małgorzata Rysz
członek
Zbigniew Czarnik
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności przeprowadzania kolokwiów w ramach aplikacji notarialnej i ich wpływu na wydanie zaświadczenia o odbyciu aplikacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki aplikacji notarialnej; może być pomocne w interpretacji podobnych mechanizmów w innych zawodach zaufania publicznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu aplikacji notarialnej – weryfikacji wiedzy aplikantów i możliwości odmowy wydania zaświadczenia. Jest to istotne dla osób aspirujących do zawodu notariusza oraz dla samorządów zawodowych.
“Czy niezaliczone kolokwium może zablokować drogę do zawodu notariusza? NSA wyjaśnia.”
Sektor
usługi prawne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.