II FZ 7/26

Naczelny Sąd Administracyjny2026-03-05
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowyPITskarżącypełnomocnictwobraki formalneodrzucenie skargipostanowieniezażaleniesądy administracyjneNSA

Podsumowanie

NSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu skargi, uznając, że kserokopia pełnomocnictwa z podpisem elektronicznym, mimo braku poświadczenia "za zgodność z oryginałem", była wystarczająca do nadania skardze dalszego biegu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę podatkową z powodu braku formalnego pełnomocnictwa, które zostało złożone w formie elektronicznej kserokopii. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że taka forma pełnomocnictwa, mimo braku formalnego poświadczenia "za zgodność z oryginałem", była wystarczająca do nadania skardze dalszego biegu. Sąd podkreślił, że nadmierny formalizm nie powinien prowadzić do odrzucenia skargi, jeśli treść dokumentu jest zgodna z oryginałem i pozwala na identyfikację stron oraz zakresu umocowania.

Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który odrzucił skargę podatkową A.M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Powodem odrzucenia było nieuzupełnienie braków formalnych skargi, polegających na nienadesłaniu przez e-PUAP pełnomocnictwa podpisanego przez skarżącego lub poświadczonego przez pełnomocnika. Pełnomocnik skarżącego nadesłał skan pełnomocnictwa z podpisem elektronicznym, jednak Sąd pierwszej instancji uznał, że nie zostało ono właściwie uwierzytelnione. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że nadesłana kserokopia pełnomocnictwa, mimo braku zwrotu "za zgodność z oryginałem", była wystarczająca do nadania skardze dalszego biegu. Sąd powołał się na utrwalony pogląd, że odpisem pisma procesowego jest każdy jego dalszy egzemplarz zgodny z oryginałem, a nadmierny formalizm nie powinien prowadzić do odrzucenia pisma, jeśli jego treść jest wierna oryginałowi i pozwala na identyfikację stron oraz zakresu umocowania. Wskazano, że w przypadku pełnomocnictwa elektronicznego, art. 37a p.p.s.a. nie precyzuje sposobu poświadczenia za zgodność z oryginałem, a zgodność treści z oryginałem jest kluczowa. Wobec powyższego, NSA orzekł o uchyleniu postanowienia WSA i zwrocie wpisu od zażalenia.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, taka forma pełnomocnictwa jest wystarczająca, jeśli treść dokumentu jest zgodna z oryginałem i pozwala na identyfikację stron oraz zakresu umocowania, a nadmierny formalizm nie powinien prowadzić do odrzucenia skargi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowa jest zgodność treści odpisu z oryginałem, a brak formalnego poświadczenia "za zgodność z oryginałem" na kserokopii pełnomocnictwa elektronicznego nie stanowi wystarczającej podstawy do odrzucenia skargi, jeśli nie ma innych braków formalnych i treść dokumentu jest jasna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi następuje m.in. z powodu nieuzupełnienia braków formalnych w terminie.

p.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 197 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 232 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli strona nie uzupełniła jej braków formalnych w terminie.

p.p.s.a. art. 58 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 37 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 37a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 46 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 37a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pełnomocnictwo udzielone w formie dokumentu elektronicznego podpisuje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kserokopia pełnomocnictwa z podpisem elektronicznym, mimo braku poświadczenia "za zgodność z oryginałem", jest wystarczająca do nadania skardze dalszego biegu, jeśli treść jest zgodna z oryginałem. Odrzucenie skargi z powodu braku formalnego poświadczenia odpisu pełnomocnictwa stanowi nadmierny formalizm.

Godne uwagi sformułowania

odpisem pisma procesowego jest każdy jego dalszy egzemplarz zgodny z oryginałem odrzucenie takiego pisma byłoby dotknięte nadmiernym formalizmem nie ma przeszkód, żeby pismo mogło otrzymać prawidłowy bieg

Skład orzekający

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących braków formalnych skargi, w szczególności w zakresie wymogów dotyczących pełnomocnictwa elektronicznego i stosowania zasady unikania nadmiernego formalizmu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym i może być stosowane w podobnych przypadkach dotyczących braków formalnych pism procesowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy podchodzą do kwestii formalnych i czy chronią strony przed nadmiernym rygoryzmem proceduralnym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kserokopia pełnomocnictwa wystarczy? NSA chroni przed nadmiernym formalizmem w sądzie.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

II FZ 7/26 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2026-03-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2026-02-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Wrzesińska- Nowacka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Sygn. powiązane
I SA/Bk 536/25 - Postanowienie WSA w Białymstoku z 2026-01-07
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Zasądzono zwrot wpisu sądowego
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 37a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A.M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 7 stycznia 2026 r., sygn. akt I SA/Bk 536/25 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z dnia 31 października 2025 r., Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2020 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów postanawia: 1) uchylić zaskarżone postanowienie, 2) zwrócić A. M. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od zażalenia.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 7 stycznia 2026 r., I SA/Bk 536/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę A. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Białymstoku z 31 października 2025 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2020 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
Sąd wskazał, że zarządzeniem z 22 grudnia 2025 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany m.in. do usunięcia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, przez nadesłanie przez e-PUAP pełnomocnictwa podpisanego profilem zaufanym, podpisem osobistym lub podpisem elektronicznym przez skarżącego lub poświadczonego za zgodność z oryginałem i podpisanego profilem zaufanym, podpisem osobistym lub podpisem elektronicznym przez pełnomocnika. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi 28 grudnia 2025 r.
W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik przesłał 4 stycznia 2026 r. skan (kserokopię) - dokument pełnomocnictwa z 10 listopada 2025 r., podpisany elektronicznie podpisem zaufanym przez pełnomocnika 29 listopada 2025 r. Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm., dalej "p.p.s.a.") odrzucił skargę, gdyż strona nie przedłożyła pełnomocnictwa wymaganego przepisami i zgodnego z wystosowanym do niej wezwaniem.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący reprezentowany przez pełnomocnika, wnioskując o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wydanemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 w związku z art. 37 oraz 37 a p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi mimo braku ku temu ustawowych przesłanek.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a., pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Stostownie do przepisu art. 37a p.p.s.a. pełnomocnictwo udzielone w formie dokumentu elektronicznego podpisuje się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Na podstawie art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa.
W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku nieuzupełnienia braków formalnych skargi w wyznaczonym przez Sąd terminie, podlega ona odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
W zakreślonym terminie pełnomocnik złożył skan (kserokopię) pełnomocnictwa podpisany elektronicznie podpisem zaufanym, jednakże - zdaniem Sądu pierwszej instancji - nie został jednak właściwie uwierzytelniony, a więc nie wypełniał warunków uzupełnienia braków formalnych skargi, wskazanych w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału. Strona skarżąca zakwestionowała ocenę Sądu co do tego, że pełnomocnictwo zostało niewłaściwie uwierzytelnione. Podniósł także zarzuty wskazujące na niezasadność zastosowanej sankcji w postaci odrzucenia skargi.
Z załączonej do pisma strony z 2 stycznia 2026 r. kopii pełnomocnictwa z 10 listopada 2025 r. poświadczonej podpisem elektronicznym wynika bowiem, kto udzielił pełnomocnictwa, komu zostało ono udzielone i w jakiej dacie. Z pełnomocnictwa wynika również, że pełnomocnictwo zostało udzielone do reprezentowania strony skarżącej w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Białymstoku. Określenie sprawy również nie pozostawia wątpliwości co do zakresu umocowania pełnomocnika. Prawidłowo został wskazany przedmiot sprawy, organ oraz sygnatura sprawy. Doszło jedynie do ominięcia zwrotu "za zgodność z oryginałem".
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w orzecznictwie i doktrynie prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym odpisem pisma procesowego jest każdy jego dalszy egzemplarz zgodny z oryginałem, istotą bowiem odpisu jest odwzorowanie w dowolnej technice pełnej treści składanego pisma. Może to być kopia maszynowa, a także kopia wykonana przy użyciu każdej innej techniki powielania np. wydruk komputerowy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2018 r. sygn. akt II OZ 619/18, z dnia 11 października 2018 r. sygn. akt II OZ 962/18, z dnia 16 marca 2021 r. sygn. akt III OZ 161/21, z dnia 5 marca 2025 r. sygn. akt II OZ 199/25 oraz z dnia 28 maja 2025 r. sygn. akt II OZ 765/25). Podstawowym wymogiem odpisu pisma procesowego pozostaje jego zgodność, tj. wierność treści z oryginałem (R. Hauser i M. Wierzbowski (red.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 3, s. 274).
Dominujące należy także uznać stanowisko, że w sytuacji gdy wezwanie sądu zostało wykonane w ten sposób, że strona lub jej pełnomocnik nadesłali kserokopie, a więc egzemplarze odpowiadające treści złożonego środka zaskarżenia, a jedynie nie poświadczono ich za zgodność z oryginałem, to jego odrzucenie byłoby dotknięte nadmiernym formalizmem. Odrzucenie takiego pisma nie znajduje uzasadnienia w treści art. 47 § 1 w zw. z art. 49 P.p.s.a., ponieważ nie ma przeszkód, żeby pismo mogło otrzymać prawidłowy bieg. Podzielając ten pogląd stwierdzić należy, że jego prawidłowości nie zmienia stanowisko przyjęte w uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r. sygn. akt I OPS 13/13, odnoszące się do sytuacji niedołączenia przez stronę prawidłowej liczby odpisów i ich załączników oraz ich złożenia po terminie zakreślonym w zarządzeniu wzywającym do usunięcia braków (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2011 r. sygn. akt II OZ 484/11, z dnia 14 lutego 2012 r. sygn. akt I OZ 84/12, z dnia 23 czerwca 2017 r. sygn. II OZ 669/17, z dnia 6 września 2017 r. sygn. akt II OZ 857/17, z dnia 4 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OZ 310/19, z dnia 25 września 2019 r. sygn. akt II OZ 810/19, z dnia 12 czerwca 2024 r. sygn. akt II OZ 276/24 oraz z dnia 8 stycznia 2025 r. sygn. akt II OZ 748/24). Powyższe stanowisko znajduje również zastosowanie w braku sformułowania "za zgodność z oryginałem" na skanie (kserokopii) pełnomocnictwa. Ponadto należy zauważyć, że art. 37 a p.p.s.a. w istocie nie wskazuje jak należałoby potwierdzić taki dokument za zgodność z oryginałem.
W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że nadesłana przez pełnomocnictwo jest w treści zgodne z oryginałem, a skarga nie zawierała żadnych innych braków. W takiej sytuacji, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, usunięcie braków formalnych skargi poprzez przedłożenie kserokopii pełnomocnictwa zawierającego kopię podpisu strony skarżącej bez poświadczenia go za zgodność z oryginałem było wystarczające do nadania skardze dalszego biegu.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji. O zwrocie uiszczonego wpisu orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę