II FSK 936/25Podatek dochodowy dochody bez pokrycia w źródłach przychodów oddalenie skargi
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P.W. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2018 r. od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach. Skarżący kwestionował ustalenie przez organy podatkowe zobowiązania w tej kwestii, twierdząc, że dysponował środkami finansowymi z lat poprzednich, które pokrywały wydatki. Zarzucał błędy w wykładni przepisów dotyczących przychodów nieopodatkowanych oraz naruszenia przepisów postępowania, w tym zasad prowadzenia postępowania i oceny dowodów. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że podatnik nie sprostał wymogom uprawdopodobnienia pochodzenia środków finansowych, zgodnie z art. 25g ust. 3 ustawy o PIT. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na podatniku, a przedstawione dowody (wpływy na rachunki bankowe, faktury) nie wystarczyły do wykazania tytułu, kwoty i okresu uzyskania dochodów, zwłaszcza w kontekście działalności gospodarczej żony skarżącego, gdzie stopa zyskowności była niska, a koszty nie zostały wykazane. Sąd uznał również, że uzasadnienie decyzji organów i wyroku WSA było prawidłowe, a zarzuty procesowe bezzasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, w szczególności w zakresie ciężaru dowodu i uprawdopodobnienia pochodzenia środków.
Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika i jego małżonki, z uwzględnieniem przepisów ustawy o PIT i Ordynacji podatkowej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podatnik skutecznie uprawdopodobnił pochodzenie środków finansowych, które miały stanowić pokrycie wydatków w roku podatkowym, zgodnie z art. 25g ust. 3 ustawy o PIT, w sytuacji gdy nie dysponuje pełną dokumentacją źródłową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podatnik nie uprawdopodobnił skutecznie pochodzenia środków finansowych, ponieważ przedstawione dowody (wpływy na rachunki, faktury) nie pozwoliły na ustalenie tytułu, kwoty i okresu uzyskania dochodów, zwłaszcza w kontekście działalności gospodarczej, gdzie brak było danych o kosztach i niskiej zyskowności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ciężar dowodu spoczywa na podatniku, a przedstawione dowody nie były wystarczające do wykazania pochodzenia dochodów nieopodatkowanych, szczególnie w kontekście działalności gospodarczej, gdzie brak było dokumentacji kosztów i niskiej zyskowności.
Jaki jest rozkład ciężaru dowodu w postępowaniu dotyczącym przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych, w szczególności w zakresie wykazania przychodów (dochodów) nieopodatkowanych stanowiących pokrycie wydatku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ciężar dowodu w zakresie wykazania przychodów (dochodów) opodatkowanych lub przychodów (dochodów) nieopodatkowanych stanowiących pokrycie wydatku spoczywa na podatniku, zgodnie z art. 25g ust. 1 ustawy o PIT.
Uzasadnienie
Ustawa o PIT w art. 25g ust. 1 w sposób odmienny od ogólnych zasad postępowania podatkowego reguluje ciężar dowodu w sprawach dotyczących nieujawnionych źródeł przychodów, nakładając na podatnika obowiązek udokumentowania lub uprawdopodobnienia pochodzenia posiadanych pieniędzy.
Czy naruszenie przepisów postępowania przez organy podatkowe, takie jak brak poszanowania norm prawnych, nierówne traktowanie stron, błędne zastosowanie przepisów o ciężarze dowodu, czy brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, miało istotny wpływ na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania okazały się bezzasadne, ponieważ organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, a ich ustalenia faktyczne były uzasadnione zebranym materiałem dowodowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe działały zgodnie z zasadami postępowania, prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego, a zarzuty dotyczące naruszeń proceduralnych nie znalazły potwierdzenia.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (20)
Główne
u.p.d.o.f. art. 25g § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa ciężar dowodu w zakresie wykazania przychodów (dochodów) opodatkowanych lub nieopodatkowanych stanowiących pokrycie wydatku, który spoczywa na podatniku.
u.p.d.o.f. art. 25b § ust. 4 pkt 3 lit. d)
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definiuje przychody (dochody) nieopodatkowane, których pochodzenie zostało ustalone co do tytułu, kwoty i okresu uzyskania, a zobowiązanie podatkowe wygasło wskutek przedawnienia, jako możliwe pokrycie wydatku.
u.p.d.o.f. art. 25g § ust. 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przewiduje możliwość uprawdopodobnienia przez podatnika uzyskania dochodów nieopodatkowanych, które mogą stanowić pokrycie wydatków, a co do których nastąpiło przedawnienie zobowiązania podatkowego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi przez WSA.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi przez WSA z powodu naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
O.p. art. 120
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada legalizmu w postępowaniu podatkowym.
O.p. art. 121 § § 1 i 2
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
O.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej w postępowaniu podatkowym.
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.
O.p. art. 188
Ustawa Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego uwzględnienia dowodów wskazanych przez stronę.
O.p. art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów przez organ podatkowy.
O.p. art. 210 § § 1 pkt 4
Ustawa Ordynacja podatkowa
Wymóg zawarcia w decyzji podstawy prawnej.
O.p. art. 210 § § 1 pkt 6 i § 4
Ustawa Ordynacja podatkowa
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a) i w zw. ust. 1 pkt 1 lit. a)
u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Źródło przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.
u.p.d.o.f. art. 9 § ust. 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja dochodu jako nadwyżki przychodów nad kosztami uzyskania.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 25b ust. 1-5, art. 25c, art. 25d, art. 25e, art. 25f, 25g ust. 1-7 u.p.d.o.f.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, skutkujące ustaleniem zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, mimo posiadania środków z lat poprzednich. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 25b ust. 4 pkt 3 lit. d) w zw. z art. 25g ust. 1 i 3 u.p.d.o.f.) poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym uznaniu, że Skarżący nie uprawdopodobnił uzyskania przychodu nieopodatkowanego. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a.) poprzez nieuwzględnienie skargi mimo istnienia uzasadnionych podstaw, wynikające z niedostrzeżenia przez WSA rażącego naruszenia w postępowaniu podatkowym prawa procesowego (art. 120, 121 § 1 i 2, 122, 187 § 1, 188, 191, 210 § 1 pkt 4, 6 i § 4 O.p.). • Błąd w ustaleniach faktycznych (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a.) polegający na przyjęciu, że ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, iż Skarżący miał pokrycie w uzyskiwanym przychodzie, mieniu pochodzącym ze źródeł nieopodatkowanych bądź wolnych od podatku oszczędności.
Godne uwagi sformułowania
istota sporu w postepowaniu kasacyjnym sprowadza się do kwestii nie uwzględnienia przez organy podatkowe w rozliczeniu za 2018 r. przychodów nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzące ze źródeł nieujawnionych, wskazanych przez podatnika tzw. przychodów (dochodów) nieopodatkowanych w rozumieniu art. 25b ust. 4 pkt 3 lit. d) u.p.d.o.f. • Podstawowe znaczenie dla tak określanych przychodów (dochodów), ma wskazanie dotyczące ustalenia ich pochodzenia co do tytułu, kwoty i okresu uzyskania. • Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, niedającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. • Ciężar dowodu w zakresie wykazania przychodów (dochodów) opodatkowanych lub przychodów (dochodów) nieopodatkowanych stanowiących pokrycie wydatku spoczywa na podatniku, o czym stanowi art. 25g ust. 1 u.p.d.o.f. • Organy są obowiązane do dokonanie takiej oceny w myśl wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Nie mogą dopuścić do bezkrytycznego akceptowania wszelkich twierdzeń podatnika w przedmiocie posiadanych środków i uznawać przytaczanych okoliczności za uprawdopodobnione.
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
przewodniczący
Artur Kot
członek
Maciej Jaśniewicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, w szczególności w zakresie ciężaru dowodu i uprawdopodobnienia pochodzenia środków."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika i jego małżonki, z uwzględnieniem przepisów ustawy o PIT i Ordynacji podatkowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego – dochodów nieujawnionych i ciężaru dowodu, co jest istotne dla wielu podatników i profesjonalistów. Pokazuje, jak sądy interpretują wymogi dowodowe w takich przypadkach.
“Nieujawnione dochody: Czy wystarczy pokazać przelewy, by udowodnić pochodzenie pieniędzy?”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.