II FSK 895/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej od postanowienia WSA w Olsztynie, które odrzuciło skargę spółki T. sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie określenia straty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2018 r. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, uznając ją za przedwczesną, ponieważ decyzja organu odwoławczego została skierowana na adres pełnomocnika spółki inny niż wskazany w pełnomocnictwie, co skutkowało nieskutecznym doręczeniem. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną organu, który zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i art. 132 p.p.s.a. w związku z przepisami Ordynacji podatkowej i ustawy o KAS. Głównym zarzutem było wadliwe uznanie przez WSA, że doręczenie decyzji na adres elektroniczny pełnomocnika (ePUAP) wskazany w pełnomocnictwie było nieskuteczne, podczas gdy organ podatkowy doręczył ją na konto pełnomocnika w e-Urzędzie Skarbowym. NSA podkreślił, że art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że pisma doręcza się pełnomocnikowi pod adresem wskazanym w pełnomocnictwie, ma charakter szczególny i pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami o doręczeniach elektronicznych (art. 144 § 1a O.p. w zw. z art. 35e ustawy o KAS). Sąd uznał, że wskazanie w pełnomocnictwie adresu elektronicznego do doręczeń wiąże organ podatkowy. W analizowanej sprawie pełnomocnik spółki, będący doradcą podatkowym, wskazał w pełnomocnictwie adres ePUAP jako adres do doręczeń elektronicznych. Mimo wcześniejszej zgody pełnomocnika na doręczanie korespondencji za pomocą konta w e-Urzędzie Skarbowym, NSA uznał, że w postępowaniu podatkowym, zgodnie z art. 145 § 2 O.p., organ był zobowiązany doręczać pisma na adres wskazany w pełnomocnictwie. W związku z tym, doręczenie na adres ePUAP było prawidłowe, a skarga spółki nie była przedwczesna. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, uznając, że WSA błędnie odrzucił skargę spółki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o KAS dotyczących doręczeń pism do pełnomocników profesjonalnych, w szczególności w kontekście adresów elektronicznych i systemu e-Urząd Skarbowy.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji doręczenia pisma pełnomocnikowi profesjonalnemu, gdzie wskazano adres elektroniczny w pełnomocnictwie, a wcześniej istniała zgoda na doręczenia przez e-Urząd Skarbowy. Może wymagać analizy w kontekście innych, bardziej ogólnych przepisów dotyczących doręczeń elektronicznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy doręczenie pisma pełnomocnikowi w postępowaniu podatkowym na adres elektroniczny wskazany w pełnomocnictwie jest skuteczne, jeśli pełnomocnik wcześniej wyraził zgodę na doręczanie korespondencji za pośrednictwem systemu e-Urząd Skarbowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie na adres elektroniczny wskazany w pełnomocnictwie jest skuteczne i ma pierwszeństwo przed ogólnymi zasadami doręczeń elektronicznych, nawet jeśli pełnomocnik wcześniej wyraził zgodę na doręczenia przez e-Urząd Skarbowy.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, dotyczący doręczeń do pełnomocnika na adres wskazany w pełnomocnictwie, ma charakter szczególny i pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami o doręczeniach elektronicznych (art. 144 § 1a O.p. w zw. z art. 35e ustawy o KAS). Wskazanie w pełnomocnictwie adresu elektronicznego do doręczeń wiąże organ podatkowy.
Jaki jest zakres zastosowania art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej w kontekście doręczeń elektronicznych do profesjonalnych pełnomocników?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, nakazujący doręczanie pism pełnomocnikowi pod adresem wskazanym w pełnomocnictwie, ma zastosowanie również do adresów elektronicznych wskazanych przez profesjonalnych pełnomocników (adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych).
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy Ordynacji podatkowej, w tym art. 145 § 2 i art. 138c § 1, nakładają na profesjonalnych pełnomocników obowiązek wskazania adresu elektronicznego do doręczeń i wiążą organ podatkowy. Interpretacja ta jest spójna z art. 144 § 5 O.p., który przewiduje doręczanie pism pełnomocnikom za pomocą środków komunikacji elektronicznej.
Czy zgoda pełnomocnika na doręczanie korespondencji za pośrednictwem e-Urzędu Skarbowego stanowi zmianę adresu do doręczeń w rozumieniu art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej, jeśli później wskaże inny adres elektroniczny w pełnomocnictwie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli pełnomocnik najpierw wyraził zgodę na doręczenia przez e-Urząd Skarbowy, a następnie w toku postępowania wskazał inny adres elektroniczny w pełnomocnictwie, to ten ostatni adres jest wiążący dla organu.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że istotny jest moment, w którym pełnomocnik wyraża zgodę na doręczanie mu pism. Wskazanie w pełnomocnictwie innego adresu elektronicznego niż wcześniej wybrany kanał komunikacji elektronicznej (e-Urząd Skarbowy) oznacza, że organ powinien doręczać pisma na adres wskazany w pełnomocnictwie.
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1-5a wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W tym przypadku odnosi się do przedwczesności skargi z powodu nieskutecznego doręczenia decyzji.
O.p. art. 144 § 1a
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy doręcza pisma na adres do doręczeń elektronicznych, chyba że doręczenie następuje na konto w systemie teleinformatycznym organu podatkowego albo w siedzibie organu podatkowego.
O.p. art. 144 § 5
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Doręczanie pism pełnomocnikowi będącemu adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym oraz organom administracji publicznej następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego.
O.p. art. 145 § 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Jeżeli ustanowiono pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi pod adresem wskazanym w pełnomocnictwie.
O.p. art. 146 § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
W toku postępowania strona oraz jej przedstawiciel lub pełnomocnik mają obowiązek zawiadomić organ podatkowy o zmianie adresu, pod którym dokonuje się doręczeń.
O.p. art. 138c § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Pełnomocnictwo wskazuje adres do doręczeń w kraju, chyba że wskazuje adres do doręczeń elektronicznych, na który organy podatkowe mają doręczać pisma. Adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy wskazuje adres do doręczeń elektronicznych.
ustawa o KAS art. 35e § 1
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
Zgoda na e-korespondencję za pomocą konta w e-Urzędzie Skarbowym.
ustawa o KAS art. 35e § 4
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
Organy podatkowe doręczają pisma w e-Urzędzie Skarbowym na konto użytkownika po udzieleniu przez niego zgody.
Dz.U. 2022 poz 2651 art. 146 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 182 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość rozpoznania skargi kasacyjnej od postanowienia kończącego postępowanie na posiedzeniu niejawnym.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 138e § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Pełnomocnictwo szczególne upoważnia do działania we wskazanej sprawie podatkowej lub innej wskazanej sprawie należącej do właściwości organu podatkowego.
ustawa o KAS art. 35 § 1 pkt 3
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
Organy KAS wykonują swoje zadania w szczególności przy wykorzystaniu e-Urzędu Skarbowego.
ustawa o KAS art. 35b § 1
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
e-Urząd Skarbowy jest systemem teleinformatycznym KAS służącym w szczególności do załatwiania spraw przez organy KAS oraz składania i doręczania pism.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Doręczenie pisma pełnomocnikowi na adres elektroniczny wskazany w pełnomocnictwie jest skuteczne i wiążące dla organu podatkowego, nawet jeśli pełnomocnik wcześniej wyraził zgodę na doręczenia przez e-Urząd Skarbowy. • Art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej ma pierwszeństwo przed ogólnymi przepisami o doręczeniach elektronicznych, w tym art. 35e ustawy o KAS, w przypadku doręczeń do profesjonalnych pełnomocników.
Odrzucone argumenty
Organ podatkowy argumentował, że doręczenie na adres wskazany w pełnomocnictwie (ePUAP) było wadliwe, ponieważ pełnomocnik wcześniej wyraził zgodę na doręczenia przez e-Urząd Skarbowy, a ten system powinien być traktowany jako adres do doręczeń w sprawach zawodowych. • WSA odrzucił skargę jako przedwczesną, uznając, że decyzja nie została skutecznie doręczona na adres pełnomocnika wskazany w pełnomocnictwie.
Godne uwagi sformułowania
przepis ten modyfikuje bowiem ogólną regułę dotyczącą doręczeń z art. 144 § 1a O.p. w zw. z art. 35e ustawy o KAS przyznając przede wszystkim pełnomocnikowi prawo do wskazania adresu, pod którym mają być dokonywane doręczenia w ramach toczącego się postępowania podatkowego. • Wobec tego kluczowe znaczenie powinien mieć przepis szczególny Ordynacji podatkowej dotyczący stricte doręczania pism pełnomocnikom, czyli art. 145 § 2 O.p. • W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jeżeli celem ustawodawcy byłoby zawężenie art. 145 § 2 O.p. wyłącznie do adresu tradycyjnego, wówczas z przepisu musiałoby to jednoznacznie wynikać, a w stosunku do profesjonalnych pełnomocników nie istniałaby w ogóle możliwość dokonywania doręczeń na adres oznaczany geograficznie. • Istotny jest zatem moment, w którym pełnomocnik wyraża zgodę na doręczanie mu pism od organów KAS.
Skład orzekający
Maciej Jaśniewicz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o KAS dotyczących doręczeń pism do pełnomocników profesjonalnych, w szczególności w kontekście adresów elektronicznych i systemu e-Urząd Skarbowy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji doręczenia pisma pełnomocnikowi profesjonalnemu, gdzie wskazano adres elektroniczny w pełnomocnictwie, a wcześniej istniała zgoda na doręczenia przez e-Urząd Skarbowy. Może wymagać analizy w kontekście innych, bardziej ogólnych przepisów dotyczących doręczeń elektronicznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie podatkowym – skuteczności doręczeń elektronicznych do pełnomocników. Jest to kluczowe dla praktyki prawniczej i może wpływać na przebieg postępowań podatkowych.
“Doręczenie elektroniczne do pełnomocnika: co jest wiążące – adres w pełnomocnictwie czy zgoda na e-Urząd Skarbowy?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.