II FSK 701/23Oddalenie skargi kasacyjnej podatek dochodowy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2017 r. Głównym zarzutem skargi kasacyjnej było niewłaściwe zakwalifikowanie przez organy podatkowe i sąd niższej instancji dochodów ze zbycia nieruchomości do źródła przychodów "pozarolnicza działalność gospodarcza" (art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f.) zamiast do źródła "odpłatne zbycie nieruchomości" (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f.). Podatniczka podnosiła również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym niewłaściwej właściwości miejscowej organu podatkowego oraz braku przeprowadzenia istotnych dowodów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za niezasadną. Sąd stwierdził, że działania podatniczki w zakresie obrotu nieruchomościami, obejmujące nabycie, podział, uzyskanie warunków zabudowy i wielokrotną sprzedaż działek w krótkim czasie, wykazywały cechy zorganizowania, ciągłości i zarobkowego charakteru, co uzasadniało ich kwalifikację jako pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu art. 5a pkt 6 u.p.d.o.f. Sąd podkreślił, że granica między zarządem majątkiem osobistym a działalnością gospodarczą jest płynna, ale w tym przypadku całokształt okoliczności wskazywał na profesjonalny obrót nieruchomościami. Oddalono również zarzuty dotyczące właściwości miejscowej organu podatkowego, uznając, że organ był właściwy w dniu wszczęcia postępowania. Sąd nie uwzględnił wniosku o przeprowadzenie dowodu z protokołu przesłuchania świadka, wskazując na ograniczenia postępowania dowodowego przed NSA. W konsekwencji, przychody ze sprzedaży nieruchomości zostały prawidłowo zakwalifikowane do pozarolniczej działalności gospodarczej, a zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego uznano za chybione.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaKwalifikacja przychodów ze sprzedaży nieruchomości jako działalności gospodarczej, ustalanie właściwości miejscowej organu podatkowego, postępowanie dowodowe przed NSA.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale ogólne zasady kwalifikacji obrotu nieruchomościami jako działalności gospodarczej są szeroko stosowane.
Zagadnienia prawne (4)
Czy sprzedaż nieruchomości przez osobę fizyczną, która nabyła je w celu dalszej odsprzedaży po przeprowadzeniu działań przygotowawczych (podział, uzyskanie warunków zabudowy), stanowi przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f.), czy przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a u.p.d.o.f.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sprzedaż nieruchomości w opisanych okolicznościach stanowi przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej.
Uzasadnienie
Działania podatniczki polegające na nabyciu, podziale, uzyskaniu warunków zabudowy i wielokrotnej sprzedaży nieruchomości w krótkim czasie, wykazywały cechy zorganizowania, ciągłości i zarobkowego charakteru, co uzasadnia kwalifikację jako działalność gospodarczą.
Czy decyzja podatkowa została wydana przez organ właściwy miejscowo, jeśli podatnik zmienił miejsce zamieszkania w trakcie roku podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy właściwy w dniu wszczęcia postępowania pozostaje właściwy w sprawie, nawet po zmianie miejsca zamieszkania podatnika.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 18b O.p., organ właściwy w dniu wszczęcia postępowania pozostaje właściwy w sprawie, pomimo zmiany miejsca zamieszkania podatnika w trakcie postępowania.
Czy sąd administracyjny w postępowaniu kasacyjnym może przeprowadzić dowód z protokołu przesłuchania świadka?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie dowodowe w NSA jest ograniczone do dowodów z dokumentów, a dowód z zeznań świadków nie jest dopuszczalny, nawet w formie protokołu.
Uzasadnienie
Przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie jest dopuszczalne, a protokół z zeznań świadka nie jest traktowany jako dowód z dokumentu w rozumieniu art. 106 § 3 p.p.s.a.
Czy w przypadku wątpliwości co do wykładni przepisów podatkowych należy stosować zasadę in dubio pro tributario?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zasada in dubio pro tributario nie ma zastosowania, gdy spór dotyczy subsumpcji stanu faktycznego do przepisów, a nie wykładni samych przepisów.
Uzasadnienie
W analizowanej sytuacji nie występują wątpliwości co do przepisu prawa, a jedynie co do sposobu przyporządkowania stanu faktycznego do przepisów, co wyklucza zastosowanie zasady in dubio pro tributario.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
u.p.d.o.f. art. 5a § pkt 6
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definicja pozarolniczej działalności gospodarczej, obejmująca działalność zarobkową prowadzoną we własnym imieniu, bez względu na rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły.
u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Katalog źródeł przychodów, w tym pkt 3 (pozarolnicza działalność gospodarcza) i pkt 8 (odpłatne zbycie nieruchomości).
o.p. art. 15 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek przestrzegania właściwości rzeczowej i miejscowej przez organy podatkowe.
o.p. art. 17 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Ustalanie właściwości miejscowej organu podatkowego według miejsca zamieszkania lub adresu siedziby podatnika.
o.p. art. 18 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Właściwość organu podatkowego w przypadku zmiany właściwości w trakcie roku podatkowego.
o.p. art. 18a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Właściwość organu podatkowego w przypadku zmiany właściwości po zakończeniu roku podatkowego.
o.p. art. 18b
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy właściwy w dniu wszczęcia postępowania pozostaje właściwy w sprawie.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy kasacyjne (naruszenie prawa materialnego, naruszenie przepisów postępowania).
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA (w granicach skargi kasacyjnej).
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie przychodu ze zbycia nieruchomości na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 28.
o.p. art. 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada in dubio pro tributario (wątpliwości co do przepisu prawa rozstrzygane na korzyść podatnika).
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przeprowadzenia dowodów z dokumentów w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
konstytucja art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
konstytucja art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
konstytucja art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
konstytucja art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 15 § 1 w zw. z art. 17 § 1, art. 18 § 1 i art. 18a § 1 o.p. poprzez akceptację ustalonej przez organ właściwości miejscowej organu podatkowego. • Naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 120 w zw. z art. 15 § 1 w zw. z art. 17 § 1, art. 18 § 1 i art. 18a § 1 o.p. poprzez akceptację wydania decyzji przez organ pierwszej instancji niezgodnie z przepisami o właściwości miejscowej. • Naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i 3 oraz art. 191 o.p. poprzez akceptację nieprzeprowadzenia przez organy dowodów pozwalających ustalić właściwość miejscową. • Naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, poprzez nieobiektywną ocenę materiału dowodowego (art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 o.p.). • Niewłaściwe zastosowanie art. 5a pkt 6 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. oraz niewłaściwe zastosowanie (przez brak zastosowania) art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a oraz art. 21 ust. 1 pkt 28 u.p.d.o.f. • Naruszenie prawa materialnego w postaci błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 5a pkt 6 u.p.d.o.f. w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. w zw. z art. 2a o.p. i art. 2 w zw. z art. 84 i 217, w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości co do wykładni i zastosowania art. 5a pkt 6 u.p.d.o.f. na korzyść podatniczki. • Naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez utrzymanie decyzji w mocy i oddalenie skargi zamiast jej uchylenia.
Godne uwagi sformułowania
granica pozwalająca oddzielić przychody kwalifikowane jako przychody z odpłatnego zbycia nieruchomości od przychodów ze zbycia nieruchomości w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej, ma charakter płynny, brak jest uniwersalnego wzorca • o tym, czy transakcja przeprowadzana jest w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej, czy też jest tylko odpłatnym zbyciem nieruchomości, decyduje całokształt okoliczności poprzedzających i towarzyszących zbyciu nieruchomości • działania podatnika, w stosunku do stanowiących jego własność składników majątkowych (w tym mienia nieruchomego), wykazują cechy zorganizowania i ciągłości, w rozumieniu art. 5a pkt 6 u.p.d.o.f., gdy podejmowane przez niego czynności, związane z zagospodarowaniem tego mienia i jego rozporządzaniem, będą istotnie odbiegały od normalnego wykonywania prawa własności
Skład orzekający
Maciej Jaśniewicz
przewodniczący
Jerzy Płusa
członek
Marzena Łozowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja przychodów ze sprzedaży nieruchomości jako działalności gospodarczej, ustalanie właściwości miejscowej organu podatkowego, postępowanie dowodowe przed NSA."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego, ale ogólne zasady kwalifikacji obrotu nieruchomościami jako działalności gospodarczej są szeroko stosowane.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między sprzedażą majątku osobistego a działalnością gospodarczą w obrocie nieruchomościami, co jest istotne dla wielu podatników.
“Sprzedaż mieszkania po kilku latach – czy to już działalność gospodarcza? NSA wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.