II FSK 699/23Uchylenie wyroku WSA decyzji ias podatek dochodowy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K. P. od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Spór dotyczył możliwości zaliczenia przez podatnika do kosztów uzyskania przychodów kwoty 440.208,45 zł związanej z zakupem 32 samochodów na terenie Niemiec w 2016 r. Organy podatkowe zakwestionowały rzetelność umów zakupu, powołując się na brak potwierdzenia sprzedaży przez osoby wskazane w umowach, co miało skutkować nierzetelnością księgi przychodów i rozchodów. WSA uznał argumentację organów za zasadną, oddalając skargę. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za zasadną. Sąd podkreślił, że kluczowe dla zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodów jest nie tylko zaistnienie zdarzenia gospodarczego i jego udokumentowanie, ale także legalność obrotu. W przypadku samochodów, które są rzeczami oznaczonymi co do tożsamości, istotne jest ustalenie, czy zostały one legalnie wprowadzone do obrotu. NSA zwrócił uwagę, że fakt zapłaty podatku akcyzowego od tych pojazdów oraz ich późniejsza rejestracja przez organy administracji potwierdzają legalność ich nabycia i wprowadzenia do obrotu. Sąd uznał, że organy podatkowe i WSA nieprawidłowo zinterpretowały art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomijając koszty zakupu legalnie wprowadzonych do obrotu pojazdów. NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzję organu, zasądzając zwrot kosztów postępowania na rzecz podatnika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że legalność wprowadzenia pojazdu do obrotu (potwierdzona np. zapłatą akcyzy i rejestracją) jest kluczowa dla zaliczenia wydatku na jego zakup do kosztów uzyskania przychodów, nawet jeśli sprzedawca wskazany w umowie nie potwierdził transakcji.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zakupu używanych samochodów z zagranicy, gdzie kluczowe jest ustalenie legalności obrotu. Może wymagać analizy przepisów prawa niemieckiego i procedur celno-skarbowych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wydatek poniesiony na zakup samochodu osobowego z zagranicy, udokumentowany umową, może zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, jeśli sprzedawca wskazany w umowie nie potwierdził sprzedaży, ale pojazd został legalnie wprowadzony do obrotu i opodatkowany akcyzą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wydatek ten może zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, jeśli zostanie wykazane, że pojazd był rzeczą oznaczoną co do tożsamości, został legalnie wprowadzony do obrotu (co potwierdza m.in. zapłata akcyzy i rejestracja) i jego nabycie nie było fikcyjne, nawet jeśli sprzedawca wskazany w umowie nie potwierdził transakcji.
Uzasadnienie
NSA uznał, że kluczowe jest ustalenie legalności wprowadzenia pojazdu do obrotu i jego faktycznego istnienia, a nie tylko potwierdzenie sprzedaży przez pierwotnego właściciela. Zapłata akcyzy i rejestracja pojazdu potwierdzają jego legalne pochodzenie i obrót.
Czy organy podatkowe prawidłowo oceniły materiał dowodowy, odrzucając koszty uzyskania przychodów na podstawie informacji od zagranicznej administracji podatkowej, że sprzedawcy nie potwierdzili sprzedaży?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ocena materiału dowodowego była wadliwa, jeśli nie uwzględniono innych dowodów potwierdzających legalność obrotu pojazdami (np. zapłata akcyzy, rejestracja) i nie ustalono dalszego ciągu podmiotów uczestniczących w nabyciu.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że samo niepotwierdzenie sprzedaży przez pierwotnych właścicieli nie jest wystarczające do odrzucenia kosztów, jeśli istnieją inne dowody potwierdzające legalność transakcji i wprowadzenie pojazdów do obrotu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (10)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wydatek na zakup samochodu osobowego z zagranicy może być kosztem uzyskania przychodu, jeśli pojazd był legalnie wprowadzony do obrotu, nawet jeśli sprzedawca wskazany w umowie nie potwierdził transakcji.
Pomocnicze
Ustawa o podatku akcyzowym art. 104 § ust. 1 pkt 2
Podstawa opodatkowania akcyzą samochodów osobowych przy nabyciu wewnątrzwspólnotowym jest kwota, jaką podatnik jest zobowiązany zapłacić.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i decyzji w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do rozpoznania skargi przez NSA po uchyleniu wyroku WSA, gdy istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
O.p. art. 122
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Zasada podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu podatkowego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
O.p. art. 191
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów przez organ podatkowy.
O.p. art. 210 § § 1 pkt 6
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Wymóg uzasadnienia decyzji.
O.p. art. 23 § § 2 pkt 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
Określenie podstawy opodatkowania w drodze oszacowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie prawa materialnego poprzez nieprawidłową wykładnię art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. w zakresie zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na zakup samochodów z zagranicy. • Naruszenie prawa procesowego (art. 121, 122, 187, 191 O.p.) poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego i nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. • Kluczowe znaczenie legalności wprowadzenia pojazdów do obrotu, potwierdzonej m.in. zapłatą akcyzy i rejestracją, nawet jeśli sprzedawca nie potwierdził transakcji.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów podatkowych i WSA, że brak potwierdzenia sprzedaży przez osoby wskazane w umowach skutkuje brakiem możliwości zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów.
Godne uwagi sformułowania
Podkreślenia jednak wymaga, że orzeczenia, w których je wyrażano, zapadały na tle ustaleń faktycznych, zgodnie z którymi wskazane w zakwestionowanych fakturach jako sprzedawcy podmioty, nie były w rzeczywistości sprzedawcami, bądź w ogóle nie istniały. • W rozpatrywanej sprawie kupowane przez Skarżącego w ramach wykonywanej działalności gospodarczej pojazdy samochodowe były rzeczami oznaczonymi co do tożsamości. • Nie można zatem zasadnie twierdzić, że przedmiotem obrotu, a konkretnie zakupu towarów handlowych do dalszej odsprzedaży były "fikcyjne", czy nieistniejące w rzeczywistości pojazdy samochodowe. • Trafnie wobec tego dokonując wykładni art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. wskazał Skarżący z powołaniem się na wskazane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, że tylko jednoznaczne wykazanie, że konkretna sprzedaż samochodu została dokonana przez osobę nieistniejącą, lub przez osobę, która nie sprzedała prawnie skutecznie samochodu, pozwala na całkowite pominięcie kosztów nabycia takiego samochodu na podstawie wadliwej umowy. • W realiach rozpatrywanej sprawy podkreślenia wymaga to, że z materiału dowodowego sprawy, w tym z informacji przekazanych przez niemiecką administrację podatkową wynika, że pierwotni właściciele samochodów nie kwestionowali tego, że wyzbyli się ich własności.
Skład orzekający
Maciej Jaśniewicz
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Płusa
członek
Marzena Łozowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że legalność wprowadzenia pojazdu do obrotu (potwierdzona np. zapłatą akcyzy i rejestracją) jest kluczowa dla zaliczenia wydatku na jego zakup do kosztów uzyskania przychodów, nawet jeśli sprzedawca wskazany w umowie nie potwierdził transakcji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zakupu używanych samochodów z zagranicy, gdzie kluczowe jest ustalenie legalności obrotu. Może wymagać analizy przepisów prawa niemieckiego i procedur celno-skarbowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zaliczania kosztów zakupu towarów z zagranicy i interpretacji przepisów podatkowych w kontekście transakcji międzynarodowych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców.
“Kupujesz auto z zagranicy? Nawet jeśli sprzedawca nie potwierdzi transakcji, możesz zaliczyć wydatek do kosztów! Kluczowa jest legalność obrotu.”
Dane finansowe
WPS: 440 208,45 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.