Orzeczenie · 2010-09-14

II FSK 646/09Uchylenie wyroku diety kierowców podroże służbowe 4

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2010-09-14

NSAPodatkoweWysokansa

dietykierowcypodatek dochodowypodróż służbowazwolnienie podatkoweOrdynacja podatkowaKodeks pracyNSAWSAskarga kasacyjna

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa wywodzi się z wniosku A. K. o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowej dotyczącej odmowy opodatkowania diet wypłacanych kierowcom. Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał, że wyjazdy kierowców nie są podróżami służbowymi i diety nie podlegają zwolnieniu z podatku dochodowego. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że organ naruszył prawo, tworząc nowy stan faktyczny i błędnie oceniając zarzut rażącego naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił kwestię rażącego naruszenia prawa. NSA podkreślił, że sprawa dotyczyła stwierdzenia nieważności decyzji, a nie ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy podatkowej. Sąd pierwszej instancji powinien był ocenić decyzję pod kątem przesłanek z art. 247 Ordynacji podatkowej, uwzględniając uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2008 r. (II PZP 11/08), która stanowi, że kierowca transportu międzynarodowego nie jest w podróży służbowej w rozumieniu Kodeksu pracy. NSA uznał, że WSA błędnie zajął stanowisko w sprawie wykładni prawa materialnego, zamiast kontrolować legalność decyzji w trybie nadzwyczajnym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia podróży służbowej w kontekście zatrudnienia kierowców oraz zakres kontroli sądowej w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji kierowców transportu międzynarodowego i trybu stwierdzenia nieważności decyzji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ podatkowy, rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, może opierać się na stanie faktycznym odbiegającym od ustaleń organu pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy powinien rozpoznać zarzuty strony na bazie tego samego stanu faktycznego, co organ pierwszej instancji.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że WSA słusznie zauważył, iż Dyrektor Izby Skarbowej oparł się na odbiegającym od ustaleń organu I instancji stanie faktycznym, co stanowiło uchybienie, choć niekoniecznie rażące naruszenie prawa.

Czy wyjazdy kierowców zatrudnionych u prywatnego pracodawcy mogą być traktowane jako podróż służbowa w rozumieniu art. 775 § 1 Kodeksu pracy, a wypłacane im kwoty jako diety podlegające zwolnieniu z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a u.p.d.o.f.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Kierowca transportu międzynarodowego odbywający podróże w ramach wykonywania umówionej pracy i na określonym obszarze jako miejsce świadczenia pracy, nie jest w podróży służbowej w rozumieniu art. 775 § 1 Kodeksu pracy, a zatem otrzymane przez niego należności nie mogą podlegać zwolnieniu z art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a u.p.d.o.f.

Uzasadnienie

NSA oparł się na uchwale Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2008 r. (II PZP 11/08), która stwierdza, że dla pracowników mobilnych, takich jak kierowcy, podróż nie jest zjawiskiem wyjątkowym, lecz normalnym wykonywaniem obowiązków, a podróż służbowa ma charakter incydentalny. Wykonywanie pracy w różnych miejscowościach nie jest podróżą służbową.

Czy sąd administracyjny pierwszej instancji, rozpoznając skargę na decyzję wydaną w trybie stwierdzenia nieważności, powinien merytorycznie rozstrzygać kwestie prawa materialnego dotyczące podróży służbowych i diet, czy też kontrolować legalność decyzji w kontekście przesłanek z art. 247 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd pierwszej instancji powinien kontrolować decyzję pod kątem prawidłowości zastosowania art. 247 Ordynacji podatkowej, a nie merytorycznie rozstrzygać kwestie prawa materialnego, jak w postępowaniu zwykłym.

Uzasadnienie

NSA zarzucił WSA, że ten, zamiast kontrolować decyzję w trybie nadzwyczajnym (stwierdzenie nieważności), skupił się na zastosowaniu prawa materialnego i polemizował ze stanowiskiem organu podatkowego, co nie mieści się w zakresie postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Przepisy (11)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Zwolnienie z podatku dochodowego dotyczy diet z tytułu podróży służbowych, jednakże wyjazdy kierowców w ramach wykonywania umowy o pracę nie są traktowane jako podróże służbowe.

k.p. art. 775 § 1

Kodeks pracy

Definicja podróży służbowej, która wyklucza traktowanie stałych wyjazdów kierowców jako podróży służbowych.

Ord. pod. art. 247 § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, które są podstawą do wzruszenia decyzji w trybie nadzwyczajnym.

Pomocnicze

Ord. pod. art. 207 § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Ord. pod. art. 210 § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 145 § 1