II FSK 59/12Dopuszczalność egzekucji administracyjnej przed terminem skargi
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła dopuszczalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego przez organ podatkowy na podstawie ostatecznej decyzji, zanim upłynął termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Spółka podnosiła zarzut braku wymagalności obowiązku w tym okresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę, uznając, że ostateczna decyzja podatkowa podlega wykonaniu, a przepisy Ordynacji podatkowej (art. 239e i 239f) nie nakazują wstrzymania egzekucji w okresie oczekiwania na skargę, chyba że zostaną spełnione warunki określone w art. 239f, np. wniesienie zabezpieczenia lub prawomocny wpis hipoteki. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, przychylił się do stanowiska WSA. Sąd podkreślił, że zasada wykonalności decyzji ostatecznych (art. 239e Op.) jest regułą, a jej wstrzymanie (art. 239f Op.) jest wyjątkiem, który wymaga spełnienia konkretnych przesłanek. NSA stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do twierdzenia, że w okresie 30 dni od doręczenia decyzji do upływu terminu na wniesienie skargi, organ egzekucyjny nie może podejmować czynności egzekucyjnych. Sąd odrzucił argumentację spółki o naruszeniu przepisów proceduralnych i materialnych, uznając, że organy działały zgodnie z prawem, a spółka miała możliwość skorzystania z wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, czego nie uczyniła. Skarga kasacyjna została oddalona, a spółka obciążona kosztami postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie zasady wykonalności decyzji ostatecznych w postępowaniu podatkowym i egzekucyjnym przed upływem terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a także interpretacja warunków wstrzymania wykonania decyzji.
Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych stanów faktycznych i prawnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ egzekucyjny może wszcząć postępowanie egzekucyjne na podstawie ostatecznej decyzji podatkowej w okresie, gdy nie upłynął jeszcze termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ egzekucyjny może wszcząć postępowanie egzekucyjne na podstawie ostatecznej decyzji podatkowej, nawet jeśli nie upłynął jeszcze termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, o ile nie została wydana decyzja o wstrzymaniu wykonania zgodnie z art. 239f Ordynacji podatkowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zasada wykonalności decyzji ostatecznych (art. 239e Op.) jest regułą, a możliwość wstrzymania wykonania (art. 239f Op.) jest wyjątkiem wymagającym spełnienia określonych przesłanek. Brak jest przepisów nakazujących wstrzymanie egzekucji w okresie oczekiwania na skargę, a jedynie w przypadku spełnienia warunków określonych w art. 239f Op.
Czy organ egzekucyjny ma obowiązek z urzędu wstrzymać wykonanie ostatecznej decyzji podatkowej w okresie biegu terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, gdy należność została zabezpieczona hipoteką przymusową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ egzekucyjny nie ma obowiązku z urzędu wstrzymać wykonania ostatecznej decyzji podatkowej w okresie biegu terminu do wniesienia skargi, jeśli nie zostały spełnione wszystkie przesłanki określone w art. 239f § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, w tym wniesienie skargi do sądu administracyjnego.
Uzasadnienie
Przepis art. 239f § 1 pkt 2 Op. nakłada obowiązek wstrzymania wykonania z urzędu dopiero w momencie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, przy jednoczesnym istnieniu prawomocnego wpisu hipoteki przymusowej. Samo istnienie hipoteki i bieg terminu do wniesienia skargi nie są wystarczające do wstrzymania egzekucji z mocy prawa.
Czy naruszone zostały zasady postępowania administracyjnego (art. 6, 7, 8, 11 KPA) poprzez prowadzenie egzekucji w sytuacji, gdy strona mogła jeszcze złożyć skargę do sądu administracyjnego?
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie tych zasad nie zostało stwierdzone, ponieważ organ egzekucyjny działał w granicach prawa, a strona miała możliwość skorzystania z innych środków prawnych, takich jak wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ egzekucyjny działał zgodnie z prawem, a zasady KPA mają ograniczony zakres zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym. Strona miała możliwość złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, ale z niej nie skorzystała, a także nie wykonała dobrowolnie obowiązku.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (26)
Główne
u.p.e.a. art. 6 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Obowiązek doprowadzenia do niezwłocznego wszczęcia egzekucji.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie jak w sentencji po nierozpoznaniu skargi kasacyjnej.
Op. art. 239e
Ustawa Ordynacja podatkowa
Decyzja ostateczna podlega wykonaniu, chyba że wstrzymano jej wykonanie.
Op. art. 239f § § 1 pkt 1 i 2
Ustawa Ordynacja podatkowa
Wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej w razie wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
Kontrola legalności działalności organów administracji publicznej.
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 15 § § 1 pkt 1
Rozpoznawanie środków odwoławczych od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych.
Konstytucja RP art. 184
Konstytucja RP
Kompetencja sądów administracyjnych do kontroli działalności administracji publicznej.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 33 § pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Niezastosowanie w sytuacji braku wymagalności obowiązku ze względu na trwanie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
u.p.e.a. art. 5 § § 1 pkt 1 i 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Niezastosowanie w sytuacji braku wymagalności obowiązku ze względu na trwanie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
u.p.e.a. art. 19 § § 1 i § 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Niezastosowanie w sytuacji braku wymagalności obowiązku ze względu na trwanie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
u.p.e.a. art. 26 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Niezastosowanie w sytuacji braku wymagalności obowiązku ze względu na trwanie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Stosowanie zasad ogólnych KPA w postępowaniu egzekucyjnym.
p.p.s.a. art. 53 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Niezastosowanie w sytuacji braku wymagalności obowiązku ze względu na trwanie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 54 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Niezastosowanie w sytuacji braku wymagalności obowiązku ze względu na trwanie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie poprzez pominięcie argumentacji Spółki dotyczącej zarzutów w przedmiocie braku odniesienia się organu do zarzutów zawartych w zażaleniu.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie poprzez pominięcie argumentacji Spółki dotyczącej zarzutów w przedmiocie braku odniesienia się organu do zarzutów zawartych w zażaleniu.
Op. art. 239f § § 4
Ustawa Ordynacja podatkowa
Niewydanie postanowienia wstrzymującego wykonanie decyzji ostatecznej pomimo wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Op. art. 234a
Ustawa Ordynacja podatkowa
Niezastosowanie w sytuacji braku wymagalności obowiązku ze względu na trwanie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
k.p.a. art. 7
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie poprzez interpretowanie przepisów na niekorzyść strony, prowadzące do uniemożliwienia wykonywania ich przewidzianych przepisami praw.
k.p.a. art. 8
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie poprzez interpretowanie przepisów na niekorzyść strony, prowadzące do uniemożliwienia wykonywania ich przewidzianych przepisami praw.
k.p.a. art. 11
Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie poprzez interpretowanie przepisów na niekorzyść strony, prowadzące do uniemożliwienia wykonywania ich przewidzianych przepisami praw.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 6 § ust. 2
Niezastosowanie w sytuacji braku wymagalności obowiązku ze względu na trwanie terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja RP
Naruszenie poprzez interpretowanie przepisów na niekorzyść strony, prowadzące do uniemożliwienia wykonywania ich przewidzianych przepisami praw.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja RP
Naruszenie poprzez interpretowanie przepisów na niekorzyść strony, prowadzące do uniemożliwienia wykonywania przewidzianych tymi przepisami praw korzystnych dla Spółki.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja RP
Naruszenie poprzez interpretowanie przepisów na niekorzyść strony, prowadzące do uniemożliwienia wykonywania przewidzianych tymi przepisami praw korzystnych dla Spółki.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Organ egzekucyjny nie miał prawa wszcząć postępowania egzekucyjnego przed upływem terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego. • Organ egzekucyjny miał obowiązek z urzędu wstrzymać wykonanie decyzji ostatecznej w okresie biegu terminu do wniesienia skargi, zwłaszcza przy istnieniu zabezpieczenia w postaci hipoteki. • Naruszenie zasad postępowania administracyjnego (art. 6, 7, 8, 11 KPA) poprzez interpretowanie przepisów na niekorzyść strony i uniemożliwienie jej wykonania praw. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez pominięcie przez WSA argumentacji spółki dotyczącej braku odniesienia się organu do zarzutów zażalenia. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez pominięcie argumentacji spółki w rozpoznawaniu zażalenia i skargi.
Godne uwagi sformułowania
sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw administracyjnych, lecz wyłącznie kontroluje legalność działalności organów administracji publicznej • decyzja ostateczna podlega wykonaniu, chyba że wstrzymano jej wykonanie • brak jakiejkolwiek normy, która wyrażałaby ograniczenie tego rodzaju [wykonalności decyzji ostatecznej w okresie biegu terminu do wniesienia skargi]
Skład orzekający
Beata Cieloch
przewodniczący
Stefan Babiarz
sędzia
Teresa Randak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady wykonalności decyzji ostatecznych w postępowaniu podatkowym i egzekucyjnym przed upływem terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a także interpretacja warunków wstrzymania wykonania decyzji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych stanów faktycznych i prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii dopuszczalności egzekucji administracyjnej w kontekście prawa do sądu i terminów procesowych, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego i administracyjnego.
“Egzekucja administracyjna przed terminem skargi? NSA wyjaśnia, kiedy jest to dopuszczalne.”
Dane finansowe
WPS: 833 967 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.