II FSK 570/23Oddalenie skargi kasacyjnej podatek dochodowy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła prawa podatniczki do dalszej amortyzacji budynku mieszkalnego, który nabyła przed 1 stycznia 2022 r. i przystosowała do prowadzenia placówki opiekuńczej. Zgodnie z przepisami obowiązującymi do końca 2021 r., budynki mieszkalne służące działalności gospodarczej mogły być amortyzowane, jeśli podatnik podjął taką decyzję. Jednakże, od 1 stycznia 2022 r. weszły w życie zmiany w ustawie o PIT, które wyłączyły budynki mieszkalne z możliwości amortyzacji, nawet jeśli służą działalności gospodarczej. Ustawa wprowadzająca te zmiany zawierała przepis przejściowy (art. 71 ust. 2), który pozwalał na zaliczanie odpisów amortyzacyjnych od takich budynków nabytych przed 1 stycznia 2022 r. do kosztów uzyskania przychodów, ale tylko do końca 2022 roku. Podatniczka wniosła o interpretację indywidualną, pytając, czy może kontynuować amortyzację na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2021 r. Dyrektor KIS odmówił, wskazując na nowe brzmienie przepisów i ograniczenia czasowe. WSA w Bydgoszczy oddalił skargę podatniczki, a Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał wyrok w mocy. NSA podkreślił, że wykładnia językowa przepisów nie pozostawia wątpliwości co do ograniczenia czasowego amortyzacji do końca 2022 r. Sąd odrzucił argumenty o naruszeniu praw nabytych i zasadzie ochrony interesów w toku, wskazując, że przepisy nie gwarantowały nieograniczonego prawa do amortyzacji, a zmiana warunków społecznych lub gospodarczych może wymagać zmian w prawie. NSA nie dopatrzył się również podstaw do skierowania pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie interpretacji przepisów przejściowych dotyczących amortyzacji budynków mieszkalnych nabytych przed 2022 r. oraz zasady dopuszczalności zmian w prawie podatkowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia budynku mieszkalnego przed 2022 r. i jego wykorzystania w działalności gospodarczej, z uwzględnieniem przepisów przejściowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podatniczka może dokonywać odpisów amortyzacyjnych od budynku mieszkalnego nabytego przed 1 stycznia 2022 r. i zaliczać je do kosztów uzyskania przychodów na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2021 r., aż do całkowitego zamortyzowania środka trwałego, pomimo zmiany przepisów od 1 stycznia 2022 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podatniczka nie może kontynuować amortyzacji na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2021 r. po 1 stycznia 2022 r. Przepisy przejściowe zezwalały na amortyzację tylko do końca 2022 r.
Uzasadnienie
Zmiana przepisów od 1 stycznia 2022 r. wyłączyła budynki mieszkalne z amortyzacji. Przepis przejściowy (art. 71 ust. 2 ustawy zmieniającej) zezwalał na kontynuację amortyzacji nabytych przed tą datą budynków tylko do końca 2022 r. Brak jest podstaw do dalszej amortyzacji na zasadach sprzed nowelizacji.
Czy zmiana przepisów podatkowych pozbawiająca prawa do amortyzacji budynku mieszkalnego nabytego przed 1 stycznia 2022 r. narusza konstytucyjne zasady ochrony praw nabytych, interesów w toku oraz sprawiedliwości społecznej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zmiana przepisów nie narusza tych zasad, ponieważ przepisy nie gwarantowały nieograniczonego prawa do amortyzacji, a zmiana warunków społecznych lub gospodarczych może wymagać zmian w prawie.
Uzasadnienie
Przepisy nie wyznaczały horyzontu czasowego gwarantującego nieograniczoną amortyzację. Zmiana prawa jest dopuszczalna w odpowiedzi na zmieniające się warunki, a ryzyko zmian prawnych jest wpisane w działalność gospodarczą. Zasada ochrony interesów w toku wymaga spełnienia trzech przesłanek, z których pierwsza (wyznaczenie horyzontu czasowego) nie została spełniona.
Czy sąd administracyjny w postępowaniu o wydanie interpretacji indywidualnej jest uprawniony do oceny zgodności przepisów prawa podatkowego z Konstytucją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny w postępowaniu interpretacyjnym nie jest uprawniony do badania zgodności przepisów prawa podatkowego z Konstytucją.
Uzasadnienie
Postępowanie interpretacyjne ma na celu ocenę zgodności wykładni organu z prawem, a nie kontrolę hierarchiczną przepisów. Taka kontrola wykraczałaby poza kompetencje sądu w tym trybie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (15)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22c § pkt 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Od 1 stycznia 2022 r. amortyzacji nie podlegają budynki mieszkalne służące działalności gospodarczej. Przepis przejściowy (art. 71 ust. 2 ustawy zmieniającej) zezwalał na kontynuację amortyzacji budynków nabytych przed 1 stycznia 2022 r. tylko do 31 grudnia 2022 r.
ustawa zmieniająca art. 1 § pkt 16
Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw
Wprowadził nowe brzmienie art. 22c pkt 2 u.p.d.o.f. od 1 stycznia 2022 r.
ustawa zmieniająca art. 71 § ust. 2
Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw
Stanowi o możliwości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od budynków mieszkalnych nabytych lub wytworzonych przed 1 stycznia 2022 r. - nie dłużej niż do 31 grudnia 2022 r.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 193
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z ust. 1 pkt 1 lit. c)
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 22c pkt 2 u.p.d.o.f. w zw. z art. 71 ust. 2 ustawy zmieniającej poprzez niewłaściwe zastosowanie, pozbawiające skarżącą prawa do amortyzacji. • Naruszenie art. 2 Konstytucji RP poprzez uznanie interpretacji za zgodną z prawem, bez uwzględnienia ochrony praw nabytych i interesów w toku. • Naruszenie art. 8 Konstytucji RP poprzez pominięcie jego dyspozycji i niewystąpienie z pytaniem prawnym do TK. • Naruszenie art. 3 § 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię kompetencji sądu do kontroli interpretacji z perspektywy konstytucyjnej.
Godne uwagi sformułowania
Językowe znaczenie przepisu prawa wyznacza bowiem granice dopuszczalnej wykładni, gdyż formuła słowna jest granicą wszelkiego dopuszczalnego sensu, jakiego możemy poszukiwać w tekście przepisów prawa. • Bezpieczeństwo prawne jednostki nie ma bowiem bezwzględnego priorytetu, pierwszeństwa, skoro mogą powstać kolizje z innymi wartościami. • Ryzyko związane z wszelką działalnością gospodarczą obejmuje również niekorzystne zmiany w systemie prawnym. • W postępowaniu interpretacyjnym organ, a tym bardziej sąd administracyjny, nie stosuje prawa materialnego. Organ dokonuje jedynie jego wykładni, a sąd ocenia jej prawidłowość.
Skład orzekający
Anna Dumas
przewodniczący
Krzysztof Kandut
sprawozdawca
Małgorzata Wolf-Kalamala
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie interpretacji przepisów przejściowych dotyczących amortyzacji budynków mieszkalnych nabytych przed 2022 r. oraz zasady dopuszczalności zmian w prawie podatkowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia budynku mieszkalnego przed 2022 r. i jego wykorzystania w działalności gospodarczej, z uwzględnieniem przepisów przejściowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii dla przedsiębiorców korzystających z budynków mieszkalnych w działalności gospodarczej i pokazuje, jak zmiany w prawie podatkowym wpływają na ich sytuację.
“Czy możesz amortyzować budynek mieszkalny kupiony przed 2022 rokiem? NSA wyjaśnia ograniczenia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.