II FSK 3169/18Opodatkowanie działów specjalnych produkcji rolnej księgi rachunkowe 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. P. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora IAS w Warszawie w sprawie ustalenia wysokości zaliczek na podatek dochodowy od dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej za 2017 r. Głównym zarzutem skargi kasacyjnej było naruszenie prawa materialnego, w tym art. 24a ust. 2 pkt 2 i art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o PIT, poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że przepis art. 24a ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.f. odnosi się wyłącznie do podmiotów, które nie spełniają kryterium wysokości obrotów obligujących do prowadzenia ksiąg rachunkowych. Skarżący argumentował, że odwołanie się w art. 15 ust. 2 u.p.d.o.f. do przepisów ustawy o rachunkowości oznacza, iż podmioty zobowiązane do prowadzenia ksiąg nie są objęte zakresem art. 24a ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.f. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że istotą sporu jest opodatkowanie dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej. Sąd podkreślił, że nowelizacja art. 15 u.p.d.o.f. od 1 stycznia 2016 r. wykluczyła możliwość wyboru norm szacunkowych dla podatników, którzy przekroczyli limit przychodów obligujący do prowadzenia ksiąg rachunkowych zgodnie z ustawą o rachunkowości. W takim przypadku przychody z działów specjalnych produkcji rolnej podlegają opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 14 u.p.d.o.f. Sąd uznał, że przepisy są jednoznaczne i nie ma podstaw do stosowania zasady in dubio pro tributario, a przywołana uchwała NSA z 2011 r. dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów ustawy o PIT i ustawy o rachunkowości w zakresie opodatkowania dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej po nowelizacji z 2016 r., w szczególności w kontekście obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych przy przekroczeniu limitu przychodów.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego po 1 stycznia 2016 r. i może nie mieć zastosowania do spraw z okresu wcześniejszego. Interpretacja opiera się na konkretnych przepisach ustawy o PIT i rachunkowości.
Zagadnienia prawne (2)
Czy podatnik prowadzący działy specjalne produkcji rolnej, który przekroczył limit przychodów obligujący do prowadzenia ksiąg rachunkowych zgodnie z ustawą o rachunkowości, jest zobowiązany do ustalania przychodu na podstawie tych ksiąg, czy może stosować normy szacunkowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Podatnik, który przekroczył limit przychodów obligujący do prowadzenia ksiąg rachunkowych zgodnie z ustawą o rachunkowości, jest zobowiązany do ustalania przychodu z działów specjalnych produkcji rolnej na podstawie prowadzonych ksiąg rachunkowych, co wyklucza możliwość stosowania norm szacunkowych.
Uzasadnienie
Nowelizacja art. 15 ust. 2 ustawy o PIT od 1 stycznia 2016 r. wprowadziła zasadę, że w przypadku gdy obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych wynika z przepisów o rachunkowości, przychód z działów specjalnych produkcji rolnej ustala się na podstawie tych ksiąg. Przepis ten nie wymaga już od podatnika zawiadomienia o zamiarze prowadzenia ksiąg, a jego przekroczenie limitu przychodów automatycznie obliguje do prowadzenia ksiąg i stosowania zasad opodatkowania z art. 14 u.p.d.o.f.
Czy zasada in dubio pro tributario (wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego należy rozstrzygać na korzyść podatnika) ma zastosowanie w przypadku jednoznacznych przepisów dotyczących obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych w działach specjalnych produkcji rolnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zasada in dubio pro tributario nie ma zastosowania, gdy przepisy prawa podatkowego są jednoznaczne i nie budzą wątpliwości interpretacyjnych.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że treść przepisów art. 15 ust. 2 i art. 24a ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.f. jest jednoznaczna po nowelizacji z 2016 r. W związku z tym nie zachodzi sytuacja obiektywnych wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego, która uzasadniałaby zastosowanie zasady in dubio pro tributario.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (21)
Główne
u.p.d.o.f. art. 24a § ust. 2 pkt 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 15 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 15 § ust. 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
O.p. art. 2a
Ustawa Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa o rachunkowości
u.p.d.o.f. art. 14 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.d.o.f. art. 10 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 2 § ust. 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 2 § ust. 3a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie norm szacunkowych dochodu z działów specjalnych produkcji rolnej
u.p.d.o.f. art. 24 § ust. 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 24a § ust. 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ustawa o rachunkowości art. 2 § ust. 1 pkt 2
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 179
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.d.o.f. art. 43 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 24a ust. 2 pkt 2 i art. 15 ust. 1 i 2 u.p.d.o.f., polegającą na przyjęciu, że art. 24a ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.f. odnosi się wyłącznie do podmiotów, które nie spełniają kryterium wysokości obrotów obligujących do prowadzenia ksiąg rachunkowych. • Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 15 ust. 2 u.p.d.o.f. i przyjęcie, że odwołanie się do ustawy o rachunkowości oznacza, że podmioty zobowiązane do prowadzenia ksiąg nie są objęte zakresem art. 24a ust. 2 pkt 2 u.p.d.o.f. • Naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 15 ust. 2 u.p.d.o.f. w związku z wysokością przychodu osiągniętego w 2015 r., podczas gdy do końca 2015 r. obowiązywały przepisy korzystniejsze. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.) poprzez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia art. 2a O.p. (zasada in dubio pro tributario).
Godne uwagi sformułowania
istotą sporu w niniejszej sprawie jest kwestia opodatkowania dochodów osiąganych przez skarżącego w 2017 r. z działów specjalnych produkcji rolnej przy zastosowaniu norm szacunkowych • w tym zakresie ugruntowana została już linia orzecznicza dotycząca wykładni przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej • na skutek jednak nowelizacji art. 15 u.p.d.o.f. począwszy od 1 stycznia 2016 r. ustawodawca wykluczył możliwość wyboru norm szacunkowych dla podatników w sytuacji, gdy spełniona jest dyspozycja wynikająca z art. 15 ust. 2 u.p.d.o.f. • treść powołanych przepisów jest jednoznaczna i w obecnym stanie prawnym wskazuje, że skarżący na skutek przekroczenia w 2016 r. limitu przychodów, o których mowa w ustawie o rachunkowości obowiązany jest prowadzić księgi rachunkowe, co jednocześnie wyklucza możliwość ustalania przychodu z ww. źródła przychodów w oparciu o normy szacunkowe. • zasada in dubio pro tributario jest jedną z dyrektyw wykładni prawa i ma zastosowanie wtedy, gdy interpretacja przepisu prawa przy zastosowaniu wszystkich jej kontekstów (językowego, systemowego, funkcjonalnego) nie daje zadowalających rezultatów
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
przewodniczący-sprawozdawca
Maciej Jaśniewicz
sędzia
Alina Rzepecka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o PIT i ustawy o rachunkowości w zakresie opodatkowania dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej po nowelizacji z 2016 r., w szczególności w kontekście obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych przy przekroczeniu limitu przychodów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego po 1 stycznia 2016 r. i może nie mieć zastosowania do spraw z okresu wcześniejszego. Interpretacja opiera się na konkretnych przepisach ustawy o PIT i rachunkowości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu opodatkowania rolników prowadzących działy specjalne produkcji rolnej, a jej rozstrzygnięcie opiera się na interpretacji kluczowych zmian w przepisach wprowadzonych w 2016 roku. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego i rolników.
“Rolnicy, uwaga! Przekroczenie limitu przychodów w działach specjalnych produkcji rolnej oznacza obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych i inne zasady opodatkowania.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.