Orzeczenie · 2016-01-28

II FSK 3134/13

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2016-01-28
NSApodatkoweWysokansa
podatek dochodowysprzedaż nieruchomościprawo wieczystego użytkowania gruntudziałalność gospodarczaśrodki trwałeewidencja środków trwałychinterpretacja podatkowaNSAuchwała NSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę M. R. na interpretację indywidualną Ministra Finansów dotyczącą opodatkowania dochodu ze sprzedaży prawa wieczystego użytkowania gruntu. Skarżąca nabyła prawo do gruntu w 2001 r., a jej mąż w 2002 r. wybudował na nim budynek gospodarczy wykorzystywany w jego działalności gospodarczej. Prawo do gruntu nie zostało ujęte w ewidencji środków trwałych. Małżonkowie zamierzali sprzedać prawo do gruntu i budynek. Skarżąca uważała, że 50% dochodu ze sprzedaży prawa do gruntu jest wyłączone z opodatkowania jako przychód spoza działalności gospodarczej. Minister Finansów uznał to stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że sprzedaż składnika majątku wspólnego, wykorzystywanego w działalności gospodarczej przez jednego z małżonków, stanowi w całości przychód z tej działalności. WSA podzielił to stanowisko, argumentując, że sprzedaż składnika wykorzystywanego w działalności gospodarczej, z wyjątkiem nieruchomości mieszkalnych, stanowi przychód z tej działalności na podstawie art. 14 ust. 1 u.p.d.o.f., a także że prawo użytkowania wieczystego gruntu stanowiło wartość niematerialną i prawną, która powinna być ujęta w ewidencji środków trwałych. NSA uchylił wyrok WSA i interpretację, powołując się na uchwałę II FPS 8/13. Zgodnie z tą uchwałą, aby przychód ze sprzedaży składnika majątku wykorzystywanego w działalności gospodarczej był przychodem z tej działalności, musi on być ujęty w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych. Ponieważ prawo użytkowania wieczystego gruntu nie zostało ujęte w tej ewidencji, jego sprzedaż nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej, a podlega opodatkowaniu jako przychód ze źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. c u.p.d.o.f. NSA uchylił zaskarżony wyrok i interpretację, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że sprzedaż składnika majątku wykorzystywanego w działalności gospodarczej, ale nieujętego w ewidencji środków trwałych, nie stanowi przychodu z tej działalności, a podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych (art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f.).

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie opiera się na uchwale NSA II FPS 8/13, która dotyczy stanu prawnego obowiązującego od 1 stycznia 2004 r. Należy sprawdzić, czy późniejsze zmiany przepisów nie wpłynęły na aktualność tej wykładni.

Zagadnienia prawne (2)

Czy odpłatne zbycie prawa wieczystego użytkowania gruntu, które było wykorzystywane w działalności gospodarczej jednego z małżonków, ale nie zostało ujęte w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych, stanowi przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej, jeśli nie zostało ujęte w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych.

Uzasadnienie

NSA, opierając się na uchwale II FPS 8/13, stwierdził, że dla zakwalifikowania przychodu ze sprzedaży składnika majątku wykorzystywanego w działalności gospodarczej jako przychodu z tej działalności, konieczne jest jego ujęcie w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych. Brak takiego ujęcia oznacza, że przychód ten nie jest przychodem z działalności gospodarczej, a podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. c u.p.d.o.f.).

Czy sprzedaż prawa wieczystego użytkowania gruntu i posadowionego na nim budynku stanowi jeden przychód, który należy zakwalifikować do jednego źródła?

Odpowiedź sądu

Tak, sprzedaż prawa użytkowania wieczystego gruntu i budynku stanowi jeden przychód, który należy zakwalifikować do jednego źródła.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji uznał, że prawo własności budynków i innych urządzeń znajdujących się na użytkowanym gruncie jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym, co oznacza, że własność tych budynków dzieli los prawny użytkowania wieczystego. Sprzedaż obu składników generuje jeden przychód, który nie może być kwalifikowany częściowo do jednego źródła, a częściowo do innego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżona interpretacja indywidualna zostały uchylone.

Przepisy (26)

Główne

u.p.d.o.f. art. 10 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 10 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa źródła przychodów, w tym odpłatne zbycie nieruchomości i praw majątkowych.

u.p.d.o.f. art. 10 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wskazuje, że sprzedaż prawa wieczystego użytkowania gruntu, jeśli nie następuje w ramach działalności gospodarczej i przed upływem 5 lat od nabycia, jest przychodem z tego źródła.

u.p.d.o.f. art. 10 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Lit. c - odpłatne zbycie prawa wieczystego użytkowania gruntu.

u.p.d.o.f. art. 14 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definiuje przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej.

u.p.d.o.f. art. 14 § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wskazuje, że przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wykorzystywanych na potrzeby działalności gospodarczej, pod warunkiem ujęcia ich w ewidencji środków trwałych.

u.p.d.o.f. art. 14 § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Lit. a - środki trwałe ujęte w ewidencji.

u.p.d.o.f. art. 14 § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Lit. c - wartości niematerialne i prawne ujęte w ewidencji.

u.p.d.o.f. art. 14 § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Lit. b - składniki majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1, z wyłączeniem tych o niskiej wartości początkowej.

u.p.d.o.f. art. 6 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa zasady opodatkowania dochodów.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 10 § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wyłącza stosowanie ust. 1 pkt 8 do odpłatnego zbycia składników majątku, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1.

u.p.d.o.f. art. 10 § 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 14 § 2c

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wyłącza z przychodów z działalności gospodarczej sprzedaż budynków mieszkalnych, lokali mieszkalnych, gruntów z nimi związanych, itp.

u.p.d.o.f. art. 22d § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nakłada obowiązek ujęcia składników majątku stanowiących środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne w ewidencji.

k.c. art. 235 § 2

Kodeks cywilny

Prawo własności budynków i urządzeń na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym.

O.p. art. 121

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

O.p. art. 14h

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 14c § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 14c § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 146 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprzedaż prawa wieczystego użytkowania gruntu, które nie zostało ujęte w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych, nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej, nawet jeśli było wykorzystywane w tej działalności. • Kluczowe znaczenie dla kwalifikacji przychodu z odpłatnego zbycia składnika majątku jako przychodu z działalności gospodarczej ma jego ujęcie w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych.

Odrzucone argumenty

Stanowisko Ministra Finansów i WSA, że sprzedaż prawa wieczystego użytkowania gruntu, wykorzystywanego w działalności gospodarczej, stanowi przychód z tej działalności, niezależnie od ujęcia w ewidencji środków trwałych.

Godne uwagi sformułowania

nie stanowi przychodu z działalności gospodarczej w rozumieniu art.14 ust.2 pkt 1 lit.a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (...) odpłatne zbycie nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości, wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, które nie były ujęte w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a które nie stanowią składników majątku wskazanych w art.14 ust.2c tej ustawy • niezbędne jest spełnienie łącznie dwóch przesłanek do uznania przychodu ze sprzedaży za przychód z działalności gospodarczej: 1) sprzedaż musi dotyczyć środka trwałego (przesłanka pierwsza), 2) ujętego w ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych (przesłanka druga).

Skład orzekający

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

przewodniczący

Andrzej Jagiełło

członek

Danuta Małysz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że sprzedaż składnika majątku wykorzystywanego w działalności gospodarczej, ale nieujętego w ewidencji środków trwałych, nie stanowi przychodu z tej działalności, a podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych (art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f.)."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na uchwale NSA II FPS 8/13, która dotyczy stanu prawnego obowiązującego od 1 stycznia 2004 r. Należy sprawdzić, czy późniejsze zmiany przepisów nie wpłynęły na aktualność tej wykładni.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatkowego związanego ze sprzedażą majątku wykorzystywanego w działalności gospodarczej, a rozstrzygnięcie NSA oparte na kluczowej uchwale jest istotne dla wielu podatników.

Sprzedaż gruntu firmowego poza ewidencją? NSA wyjaśnia, kiedy nie zapłacisz podatku dochodowego od działalności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst