Orzeczenie · 2016-10-12

II FSK 2490/14Zasada memoriałową przychód że zbycia nieruchomości

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2016-10-12

NSAPodatkoweWysokansa

podatek dochodowyPITzbycie nieruchomościzasada memoriałowazasada kasowakoszty uzyskania przychodumoment powstania przychoduustawa o PITNSA

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. M.-J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu. Spór dotyczył podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości. Kluczową kwestią było ustalenie momentu powstania przychodu – czy z chwilą zawarcia umowy sprzedaży (zasada memoriałowa), czy z chwilą otrzymania zapłaty (zasada kasowa). Organy podatkowe i WSA przyjęły, że przychód powstaje z chwilą zawarcia umowy sprzedaży (17 grudnia 2010 r.), zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o PIT, niezależnie od faktycznej zapłaty. Skarżąca argumentowała, że zastosowanie powinien mieć art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, który wiąże powstanie przychodu z otrzymaniem środków pieniężnych. Kwestionowała również zaliczenie niektórych wydatków do kosztów uzyskania przychodu oraz podnosiła zarzuty naruszenia Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA i organów podatkowych. Podkreślił, że art. 19 ust. 1 ustawy o PIT wprowadza zasadę memoriałową dla przychodów ze zbycia nieruchomości, co oznacza, że przychód powstaje z datą zawarcia umowy sprzedaży, a nie z datą otrzymania zapłaty. Sąd uznał, że przepisy dotyczące kosztów uzyskania przychodów (art. 22 ust. 6c i 6d, art. 22h ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f.) są jasne i nie zostały błędnie zinterpretowane. Zarzuty naruszenia Konstytucji RP (art. 32 i 217) również uznano za nieuzasadnione, wskazując na odmienną sytuację prawną przedsiębiorców i osób fizycznych oraz na fakt, że przepisy podatkowe są ustanawiane przez ustawodawcę, a nie organy podatkowe. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady memoriałowej przy ustalaniu momentu powstania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o PIT.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2010 r. i specyfiki zbycia nieruchomości przez osoby fizyczne.

Zagadnienia prawne (4)

Czy momentem powstania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości, zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy o PIT, jest data zawarcia umowy sprzedaży, czy data otrzymania zapłaty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Momentem powstania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości jest data zawarcia umowy sprzedaży, zgodnie z zasadą memoriałową wynikającą z art. 19 ust. 1 ustawy o PIT, niezależnie od faktycznego otrzymania zapłaty.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 19 ust. 1 ustawy o PIT ma charakter szczególny i wprowadza zasadę memoriałową, zgodnie z którą przychód powstaje z daty zawarcia umowy sprzedaży, która określa cenę, a nie z daty otrzymania płatności. Art. 11 ust. 1 ustawy o PIT nie ma zastosowania w tym przypadku.

Czy wydatki związane z zapłaconym podatkiem rolnym, podatkiem od nieruchomości oraz koszty postępowania egzekucyjnego mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wydatki te nie podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów ze sprzedaży nieruchomości zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d oraz art. 30e ust. 2 ustawy o PIT.

Uzasadnienie

Sąd potwierdził, że art. 30e ust. 2 ustawy o PIT jednoznacznie stanowi, że przychód należy pomniejszyć o koszty ustalone zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, co wyklucza zaliczenie innych kosztów.

Czy odmienne traktowanie podatników będących osobami fizycznymi w porównaniu do przedsiębiorców w zakresie momentu powstania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości narusza zasadę równości (art. 32 Konstytucji RP)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odmienne traktowanie jest uzasadnione ze względu na zasadniczo odmienną sytuację faktyczną tych grup podatników.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że ustawodawca ma prawo różnicować obowiązki podatkowe podmiotów znajdujących się w odmiennej sytuacji faktycznej, a system podatkowy opiera się na zróżnicowaniu przedsiębiorców i osób nieprowadzących działalności gospodarczej.

Czy organ podatkowy, stosując przepisy ustawy o PIT, nakłada podatek inny niż określony w ustawie, naruszając tym samym art. 217 Konstytucji RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy stosuje przepisy ustawy, a adresatem art. 217 Konstytucji RP jest ustawodawca.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że podstawą rozstrzygnięcia są przepisy ustawy, a nie decyzja organu podatkowego, a skarżąca nie wykazała, aby organ nałożył podatek inny niż przewidziany w ustawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Poznaniu.