II FSK 1201/16Zwolnienie podatkowe sprzedaż nieruchomości ulga odsetkowa
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B.Z. i R.Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który oddalił ich skargi na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w Olsztynie. Sprawa dotyczyła zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu podatkowego, że tylko część środków uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości spełniała warunki zwolnienia podatkowego określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a) i e) ustawy o PIT. Kluczowym problemem było zastosowanie art. 21 ust. 2a ustawy o PIT, który wyłączał możliwość skorzystania ze zwolnienia, jeśli podatnik odliczał lub odliczał odsetki od kredytu na podstawie art. 26b (tzw. ulga odsetkowa). Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, w tym brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i niewłaściwe przyjęcie ustaleń organów. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że skorzystanie z ulgi odsetkowej w latach 2006-2009 wykluczało możliwość skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości na spłatę kredytu i odsetek. Sąd wskazał również, że decyzja organu podatkowego dotycząca podatku dochodowego za 2009 rok, na którą powoływali się skarżący, została wydana po dacie wydania decyzji organu odwoławczego i nie mogła wpłynąć na ocenę legalności zaskarżonych decyzji. Sąd przeprowadził dowód z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z 16 października 2015 r., ale uznał, że jej treść nie mogła wpłynąć na wynik postępowania, ponieważ podstawą orzekania jest materiał zgromadzony przez organ do dnia wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie zasady, że skorzystanie z ulgi odsetkowej wyklucza możliwość skorzystania ze zwolnienia z podatku dochodowego od przychodu ze sprzedaży nieruchomości przeznaczonego na spłatę kredytu i odsetek.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w latach, których dotyczyło postępowanie. Interpretacja przepisów ustawy o PIT.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podatnik może skorzystać ze zwolnienia z opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości (art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e u.p.d.o.f.) przeznaczonego na spłatę kredytu i odsetek, jeśli wcześniej korzystał z ulgi odsetkowej (art. 26b u.p.d.o.f.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skorzystanie z ulgi odsetkowej na podstawie art. 26b u.p.d.o.f. wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia z opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości na spłatę kredytu i odsetek, zgodnie z art. 21 ust. 2a u.p.d.o.f.
Uzasadnienie
Przepis art. 21 ust. 2a u.p.d.o.f. wprost stanowi, że zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) nie ma zastosowania do podatników, którzy odsetki od kredytu lub pożyczki odliczali lub odliczają na podstawie art. 26b. Oznacza to, że podatnik nie może dwukrotnie korzystać z preferencji podatkowych dotyczących tych samych odsetek.
Czy sąd administracyjny pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania poprzez niewłaściwe przyjęcie ustaleń faktycznych organów podatkowych i brak dążenia do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zasługują na uwzględnienie, ponieważ nie doszło do naruszenia przepisów w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Skarżący nie wskazali konkretnych dowodów, które zostały pominięte lub materiałów, które nie znalazły się w aktach sprawy. Ich argumentacja była ogólnikowa. Sąd podkreślił, że ustalenia dotyczące korzystania z ulgi odsetkowej były niesporne, a decyzja organu podatkowego dotycząca innego roku podatkowego, na którą powoływali się skarżący, została wydana po dacie kontroli sądu pierwszej instancji.
Czy sąd pierwszej instancji naruszył art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez odmowę przeprowadzenia dowodu z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z 16 października 2015 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odmowa przeprowadzenia dowodu nie miała wpływu na wynik sprawy, a nawet po przeprowadzeniu tego dowodu w postępowaniu kasacyjnym, jego treść nie mogła wpłynąć na ocenę legalności zaskarżonych decyzji.
Uzasadnienie
Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest materiał dowodowy zgromadzony przez organ do dnia wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z 16 października 2015 r. została wydana po tej dacie, a zatem nie mogła być uwzględniona przez sąd pierwszej instancji. Nawet po jej przeprowadzeniu przez NSA, stwierdzono, że nie mogła wpłynąć na wynik postępowania.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (21)
Główne
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 32 lit. a)
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie z podatku dochodowego przychodu ze sprzedaży nieruchomości w części wydatkowanej na spłatę kredytu lub pożyczki.
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 32 lit. e)
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie z podatku dochodowego przychodu ze sprzedaży nieruchomości w części wydatkowanej na spłatę odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na cele mieszkaniowe.
u.p.d.o.f. art. 21 § 2a
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wyłącza zastosowanie zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. e) u.p.d.o.f. w przypadku, gdy podatnik odliczał lub odlicza odsetki od kredytu lub pożyczki na podstawie art. 26b.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 26b
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący tzw. ulgi odsetkowej, pozwalający na odliczenie od podatku odsetek od kredytu lub pożyczki zaciągniętych na budowę lub zakup lokalu mieszkalnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący oddalenia skargi przez wojewódzki sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący możliwości przeprowadzenia dowodu przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa kasacyjna dotycząca naruszenia przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący wymogów uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis określający obowiązek sądu administracyjnego do kontroli legalności zaskarżonych aktów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi w przypadku naruszenia przepisów postępowania przez organ.
Ordynacja podatkowa art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Ordynacja podatkowa art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej (obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego).
Ordynacja podatkowa art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 204 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 2 lit. a)
Stawka minimalna opłaty za czynności radcy prawnego w postępowaniu kasacyjnym.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 1 lit. a)
Stawka minimalna opłaty za czynności radcy prawnego w postępowaniu kasacyjnym.
p.p.s.a. art. 207 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do miarkowania kosztów postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 121 § 1, art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez brak dążenia do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie uwzględnienie, że skarżącym nie przysługiwało prawo do ulgi odsetkowej oraz potraktowanie w sposób niezrównoważony interesów skarżących i Skarbu Państwa. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 oraz art. 151 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe przyjęcie za własne ustaleń organów podatkowych. • Naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez Sąd pierwszej instancji dowodu z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z 16 października 2015 roku.
Godne uwagi sformułowania
Korzystanie z tej ulgi wyłącza możliwość skorzystania z kolejnej ulgi, tj. zwolnienia z opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości na spłatę kredytu i odsetek od tego kredytu. • Ustawodawca rezygnując z dochodów na rzecz określonego celu – w badanym przypadku zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych – wprowadza jednocześnie ograniczenia, które uniemożliwiają korzystanie przez podatników z wielu ulg ustanowionych dla jednego celu. • Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną w jej granicach, nie mając uprawnień do uzupełniania bądź precyzowania zarzutów podnoszonych przez stronę, czy formułowanej na ich poparcie argumentacji. • Z tego względu zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie musi być precyzyjne, gdyż z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - sąd nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczonych podstaw kasacyjnych, czy też ich uzasadnienia. • Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest bowiem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Skład orzekający
Andrzej Jagiełło
przewodniczący
Jerzy Rypina
sędzia
Mirosław Surma
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że skorzystanie z ulgi odsetkowej wyklucza możliwość skorzystania ze zwolnienia z podatku dochodowego od przychodu ze sprzedaży nieruchomości przeznaczonego na spłatę kredytu i odsetek."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w latach, których dotyczyło postępowanie. Interpretacja przepisów ustawy o PIT.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy popularnego tematu ulg podatkowych przy sprzedaży nieruchomości, co jest istotne dla wielu podatników. Wyjaśnia kluczowe ograniczenia w korzystaniu z preferencji podatkowych.
“Czy ulga odsetkowa blokuje zwolnienie z podatku przy sprzedaży nieruchomości?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.