II C 907/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka R. J. domagała się od Przedsiębiorstwa Państwowego (...) w W. zasądzenia kwoty 76.000,00 zł, w tym 20.000,00 zł tytułem kosztów rewitalizacji akustycznej budynku i 56.000,00 zł tytułem odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości na skutek hałasu lotniczego. Podstawą prawną żądania był art. 129 Prawa ochrony środowiska (dalej p.o.ś.) oraz art. 435 Kodeksu cywilnego (k.c.). Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut upływu dwuletniego terminu zawitego do dochodzenia roszczeń z art. 129 ust. 4 p.o.ś., który rozpoczął bieg z dniem wejścia w życie rozporządzenia nr 50 Wojewody (...) z dnia 7 sierpnia 2007 r. Powódka argumentowała, że wejście w życie uchwały nr 76/11 Sejmiku Województwa (...) z dnia 20 czerwca 2011 r. zmieniło sytuację prawną nieruchomości i stworzyło nowe ograniczenia. Sąd ustalił, że nieruchomość powódki znajdowała się w obszarze ograniczonego użytkowania (OOU) ustanowionym zarówno rozporządzeniem nr 50, jak i uchwałą nr 76/11, jednakże poza strefami Z1 i Z2. Sąd uznał, że rozporządzenie nr 50 zachowało moc obowiązującą do czasu wejścia w życie uchwały nr 76/11, a zmiana organu uprawnionego do tworzenia OOU (z wojewody na sejmik) oraz rodzaju aktu prawnego (z rozporządzenia na uchwałę) nie spowodowała utraty mocy obowiązującej rozporządzenia nr 50 na podstawie § 32 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej. Sąd podzielił stanowisko Sądu Najwyższego (uchwała III CZP 34/15), że rozporządzenie nr 50 nie utraciło mocy z dniem 15 listopada 2008 r. W związku z tym, sąd stwierdził, że dwuletni termin zawity do dochodzenia roszczeń z art. 129 ust. 4 p.o.ś. rozpoczął bieg z dniem 24 sierpnia 2007 r. (data wejścia w życie rozporządzenia nr 50) i upłynął z dniem 25 sierpnia 2009 r. Roszczenie powódki, zgłoszone w piśmie z 24 lipca 2013 r., było zatem spóźnione. Sąd oddalił również roszczenie oparte na art. 435 k.c. Po pierwsze, uznał, że port lotniczy nie jest przedsiębiorstwem wprawianym w ruch siłami przyrody w rozumieniu tego przepisu, a jedynie zarządza infrastrukturą. Po drugie, podkreślił, że przepisy art. 129-136 p.o.ś. stanowią samodzielną podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej za szkody związane z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości w wyniku ustanowienia OOU, wyłączając tym samym pomocnicze stosowanie art. 435 k.c. Sąd wskazał, że przepisy te obejmują również szkody wynikające z przekroczenia standardów jakości środowiska, w tym hałasu. Dodatkowo, sąd odrzucił argumentację powódki dotyczącą art. 324 p.o.ś., wskazując, że przepis ten dotyczy szkód spowodowanych awarią przemysłową, a nie zwykłą działalnością lotniska. Sąd oddalił powództwo w całości, zasądzając od powódki na rzecz pozwanego zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa ochrony środowiska dotyczących obszaru ograniczonego użytkowania, terminów zawitych do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, a także zastosowania art. 435 Kodeksu cywilnego do działalności portów lotniczych.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z tworzeniem obszarów ograniczonego użytkowania dla lotnisk i interpretacją przepisów przejściowych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy roszczenie o odszkodowanie za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości na skutek utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska, oparte na art. 129 Prawa ochrony środowiska, jest zasadne, jeśli zostało zgłoszone po upływie dwuletniego terminu zawitego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie jest bezzasadne z powodu upływu terminu zawitego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dwuletni termin zawity do dochodzenia roszczeń z art. 129 ust. 4 Prawa ochrony środowiska rozpoczął bieg z dniem wejścia w życie rozporządzenia nr 50 Wojewody (...) z dnia 7 sierpnia 2007 r. i upłynął z dniem 25 sierpnia 2009 r. Roszczenie zgłoszone w 2013 r. było zatem spóźnione.
Czy port lotniczy zarządzany przez Przedsiębiorstwo Państwowe jest przedsiębiorstwem wprawianym w ruch siłami przyrody w rozumieniu art. 435 Kodeksu cywilnego, uzasadniającym odpowiedzialność odszkodowawczą za szkody spowodowane hałasem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, port lotniczy nie jest przedsiębiorstwem wprawianym w ruch siłami przyrody w rozumieniu art. 435 k.c.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że port lotniczy jedynie zarządza infrastrukturą, a nie dysponuje własnymi samolotami, które można by uznać za siły przyrody. Podkreślono, że przepisy Prawa ochrony środowiska stanowią samodzielną podstawę odpowiedzialności, wyłączając stosowanie art. 435 k.c. w tym zakresie.
Czy uchwała Sejmiku Województwa wprowadzająca obszar ograniczonego użytkowania dla lotniska stworzyła nowe ograniczenia dla nieruchomości położonej poza strefami Z1 i Z2, uzasadniające roszczenie odszkodowawcze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała nie wprowadziła nowych ograniczeń, a nawet złagodziła istniejące w porównaniu do poprzedniego rozporządzenia.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że uchwała Sejmiku nie wprowadziła nowych ograniczeń dla nieruchomości powódki, a jedynie utrzymała lub złagodziła istniejące. Wymagania techniczne dotyczące budynków pozostały analogiczne, a w niektórych aspektach możliwości zagospodarowania nieruchomości zwiększyły się.
Czy rozporządzenie nr 50 Wojewody (...) z dnia 7 sierpnia 2007 r. utraciło moc obowiązującą z dniem 15 listopada 2008 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozporządzenie nr 50 nie utraciło mocy obowiązującej.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na orzecznictwie Sądu Apelacyjnego w Warszawie i Sądu Najwyższego, zgodnie z którym zmiana organu uprawnionego do wydania aktu wykonawczego (z wojewody na sejmik) nie powoduje utraty mocy obowiązującej dotychczasowego aktu wykonawczego, a jedynie organ wskazany w zmienionym upoważnieniu jest uprawniony do jego zmiany lub uchylenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. J. | osoba_fizyczna | powódka |
| Przedsiębiorstwo Państwowe (...) w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
p.o.ś. art. 129 § ust. 2
Prawo ochrony środowiska
Umożliwia właścicielowi nieruchomości żądanie odszkodowania za szkodę poniesioną w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości, w tym za zmniejszenie jej wartości.
p.o.ś. art. 129 § ust. 4
Prawo ochrony środowiska
Określa dwuletni termin zawity do wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym, liczony od dnia wejścia w życie rozporządzenia lub aktu prawa miejscowego powodującego ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości.
p.o.ś. art. 135 § ust. 1
Prawo ochrony środowiska
Umożliwia utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska, jeżeli nie można dotrzymać standardów jakości środowiska poza terenem zakładu.
p.o.ś. art. 135 § ust. 2
Prawo ochrony środowiska
Określa organ właściwy do utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania (pierwotnie wojewoda, następnie sejmik województwa).
Pomocnicze
p.o.ś. art. 322
Prawo ochrony środowiska
Stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego do odpowiedzialności za szkody spowodowane oddziaływaniem na środowisko, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
k.c. art. 435
Kodeks cywilny
Dotyczy odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez ruch przedsiębiorstwa wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody. Sąd uznał, że nie ma zastosowania do portu lotniczego.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Dotyczy zasad współżycia społecznego i nadużycia prawa. Sąd uznał, że nie ma zastosowania do zarzutu upływu terminu zawitego.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych... art. 6 § § 6 pkt 6
Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych... art. 12 § § 12 ust 2 pkt 2
Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie zasad techniki prawodawczej art. 32 § ust. 3
Reguluje kwestię mocy obowiązującej aktów wykonawczych w przypadku zmiany organu upoważnionego do ich wydania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Upływ dwuletniego terminu zawitego do dochodzenia roszczeń z art. 129 Prawa ochrony środowiska. • Brak podstaw do zastosowania art. 435 Kodeksu cywilnego do odpowiedzialności portu lotniczego. • Uchwała Sejmiku Województwa nie wprowadziła nowych ograniczeń, a jedynie utrzymała lub złagodziła istniejące. • Rozporządzenie nr 50 Wojewody (...) nie utraciło mocy obowiązującej z dniem wejścia w życie ustawy z 2008 r.
Odrzucone argumenty
Uchwała Sejmiku Województwa nr 76/11 stworzyła nowe ograniczenia dla nieruchomości powódki. • Nieruchomość powódki znajduje się w strefie Z2 z uwagi na przekroczenie norm hałasu. • Port lotniczy jest przedsiębiorstwem wprawianym w ruch siłami przyrody (art. 435 k.c.). • Nadużycie prawa przez pozwanego poprzez powoływanie się na nieobowiązywanie rozporządzenia nr 50.
Godne uwagi sformułowania
Powództwo podlegało oddaleniu w całości. • Termin ten jest terminem zawitym. • Po upływie tego terminu roszczenie wygasa. • W ocenie Sądu port lotniczy nie jest przedsiębiorstwem lub zakładem wprawianym w ruch za pomocą sił przyrody w rozumieniu art. 435 kc. • Przepisy art. 129-136 ustawy Prawo ochrony środowiska stanowią samodzielną podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej związanej z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości w wyniku ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa ochrony środowiska dotyczących obszaru ograniczonego użytkowania, terminów zawitych do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych, a także zastosowania art. 435 Kodeksu cywilnego do działalności portów lotniczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z tworzeniem obszarów ograniczonego użytkowania dla lotnisk i interpretacją przepisów przejściowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu hałasu lotniczego i jego wpływu na wartość nieruchomości, a także złożonych kwestii proceduralnych związanych z terminami zawitymi i zmianami przepisów.
“Hałas z lotniska: czy roszczenie o odszkodowanie za utratę wartości nieruchomości jest wieczne?”
Dane finansowe
WPS: 76 000 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.