II C 409/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka, Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy ul. (...) w Ł., wniosła o nakaz zapłaty kwot zaległych opłat eksploatacyjnych od pozwanych B. S. i M. S., którzy są współwłaścicielami lokalu. Pozwani, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną, wnieśli sprzeciw od nakazu zapłaty, domagając się oddalenia powództwa i podnosząc zarzut sprzeczności żądania z zasadami współżycia społecznego. Sąd Rejonowy ustalił, że pozwani od 2015 roku nie uiszczali regularnie zaliczek na koszty utrzymania nieruchomości wspólnej, co doprowadziło do powstania zadłużenia. Sąd oddalił zarzuty pozwanych dotyczące zasadności przepisów, utraty dodatku mieszkaniowego oraz naruszenia zasad współżycia społecznego, uznając je za niezasadne w świetle obowiązujących przepisów prawa. Sąd nie uwzględnił również wniosku o rozłożenie zasądzonej kwoty na raty, uznając go za niecelowy i naruszający interesy wierzyciela. Jednocześnie, ze względu na szczególnie uzasadnioną sytuację materialną i zdrowotną pozwanych, Sąd, na podstawie art. 102 k.p.c., odstąpił od obciążania ich całością kosztów procesu, zasądzając jedynie opłatę od pozwu. Sąd przyznał również wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie obowiązku ponoszenia opłat eksploatacyjnych przez współwłaścicieli lokali, interpretacja art. 5 k.c. w kontekście zobowiązań cywilnych, zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach o zapłatę z uwagi na trudną sytuację materialną pozwanych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pozwanych i ich trudnej sytuacji materialnej, co wpłynęło na rozstrzygnięcie o kosztach procesu. Interpretacja art. 5 k.c. jest utrwalona w orzecznictwie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy trudna sytuacja materialna i zdrowotna pozwanych zwalnia ich z obowiązku ponoszenia opłat eksploatacyjnych na rzecz wspólnoty mieszkaniowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, trudna sytuacja materialna i zdrowotna nie zwalnia z ustawowego obowiązku ponoszenia opłat eksploatacyjnych.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że obowiązek ponoszenia opłat wynika z ustawy o własności lokali i nie może być uchylony ze względu na osobiste trudności pozwanych. Brak środków pieniężnych nie jest równoznaczny z niemożnością świadczenia.
Czy żądanie przez wspólnotę mieszkaniową zapłaty zaległych opłat eksploatacyjnych od współwłaścicieli lokalu, mimo ich trudnej sytuacji życiowej, stanowi nadużycie prawa podmiotowego w rozumieniu art. 5 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dochodzenie przez wspólnotę należnych jej opłat, zgodnych z przepisami prawa, nie stanowi nadużycia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dochodzenie przez powódkę należności wynikających z przepisów ustawy o własności lokali jest wykonywaniem przysługującego jej prawa i nie narusza zasad współżycia społecznego. Zastosowanie art. 5 k.c. wymaga szczególnej ostrożności i nie może pośrednio podważać mocy obowiązujących przepisów.
Czy w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może rozłożyć zasądzone świadczenie na raty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach, gdy jednorazowe spełnienie świadczenia byłoby niemożliwe lub bardzo utrudnione, a rozłożenie na raty nie naruszałoby nadmiernie interesu wierzyciela.
Uzasadnienie
Sąd oddalił wniosek o rozłożenie długu na raty, uznając, że proponowana kwota (25 zł miesięcznie) byłaby niecelowa i naruszałaby interes wierzyciela, prowadząc do wieloletniej spłaty. Sytuacja pozwanych nie dawała realnej gwarancji spłaty.
Czy w przypadku szczególnie uzasadnionych okoliczności sąd może odstąpić od obciążania strony przegrywającej kosztami postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, na podstawie art. 102 k.p.c., sąd może w wypadkach szczególnie uzasadnionych zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.
Uzasadnienie
Sąd zastosował art. 102 k.p.c. ze względu na trudną sytuację materialną, zdrowotną i rodzinną pozwanych, uznając, że obciążenie ich pełnymi kosztami procesu byłoby dla nich nadmiernie dotkliwe i naraziłoby ich na niepowetowane straty.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Wspólnota Mieszkaniowa nieruchomości przy ul. (...) w Ł. | inne | powód |
| B. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (11)
Główne
u.w.l. art. 13 § 1
Ustawa o własności lokali
Właściciel jest zobowiązany do ponoszenia wydatków związanych z utrzymaniem lokalu oraz powinien partycypować w kosztach zarządu związanych z utrzymaniem nieruchomości wspólnej.
u.w.l. art. 14
Ustawa o własności lokali
Na koszty zarządu nieruchomością wspólną składają się w szczególności wydatki na remonty i bieżącą konserwację, opłaty za dostawę mediów, ubezpieczenia, podatki.
u.w.l. art. 15 § 1
Ustawa o własności lokali
Na pokrycie kosztów zarządu, właściciele lokali uiszczają zaliczki w formie bieżących opłat, płatne z góry do dnia 10 każdego miesiąca.
Pomocnicze
u.w.l. art. 1a
Ustawa o własności lokali
Ilekroć w ustawie mowa jest o właścicielu, należy przez to rozumieć także współwłaściciela.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę jest zobowiązana do zwrotu kosztów poniesionych przez przeciwnika.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
W szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie.
u.d.m. art. 7 § 11
Ustawa o dodatkach mieszkaniowych
W wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się.
u.d.m. art. 8 § 3
Ustawa o dodatkach mieszkaniowych
Zarządca domu zalicza dodatek mieszkaniowy na poczet przysługujących lub rozliczanych za jego pośrednictwem należności za zajmowany lokal mieszkalny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwani jako współwłaściciele lokalu są zobowiązani do ponoszenia zaliczek na media i koszty zarządu nieruchomością wspólną. • Trudna sytuacja życiowa i materialna pozwanych nie stanowi podstawy do zwolnienia ich z obowiązku ponoszenia opłat. • Żądanie zapłaty zaległych opłat przez wspólnotę mieszkaniową nie jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego ani nie stanowi nadużycia prawa. • Zwrot dodatku mieszkaniowego przez zarządcę nieruchomości był zgodny z przepisami ustawy o dodatkach mieszkaniowych z powodu zaległości w opłatach.
Odrzucone argumenty
Pozwani podnieśli zarzut trudnej sytuacji materialnej i zdrowotnej, żyjąc w skrajnym ubóstwie. • Pozwani zarzucili stronie powodowej działanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. • Pozwani wnieśli o rozłożenie zasądzonej kwoty na raty. • Pozwani wnieśli o nieobciążanie ich kosztami procesu.
Godne uwagi sformułowania
Sąd jest związany obowiązującymi przepisami prawa, nawet biorąc pod uwagę warunki życiowe i osobiste pozwanych. • Brak środków pieniężnych na spełnienie świadczenia przez dłużnika nie oznacza niemożności świadczenia w rozumieniu art. 475 k.c. • Zastosowanie art. 5 k.c. wymaga wszechstronnej oceny całokształtu szczególnych okoliczności rozpatrywanego wypadku. • Rozłożenie zasądzonej kwoty na raty w kwocie po 25 zł miesięcznie byłoby całkowicie niecelowe i naruszałoby interesy wierzyciela.
Skład orzekający
A. Z.
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku ponoszenia opłat eksploatacyjnych przez współwłaścicieli lokali, interpretacja art. 5 k.c. w kontekście zobowiązań cywilnych, zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach o zapłatę z uwagi na trudną sytuację materialną pozwanych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji pozwanych i ich trudnej sytuacji materialnej, co wpłynęło na rozstrzygnięcie o kosztach procesu. Interpretacja art. 5 k.c. jest utrwalona w orzecznictwie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje konflikt między prawem wspólnoty mieszkaniowej do egzekwowania należności a trudną sytuacją życiową dłużników. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu, z uwzględnieniem art. 102 k.p.c., jest praktycznie istotne dla prawników.
“Dług wobec wspólnoty mieszkaniowej a skrajne ubóstwo: sąd łagodzi koszty procesu, ale nie obowiązek zapłaty.”
Dane finansowe
WPS: 5828,87 PLN
zaległe opłaty eksploatacyjne: 2914,43 PLN
częściowy zwrot kosztów procesu: 146 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.