Orzeczenie · 2015-12-03

II C 322/15

Sąd
Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2015-12-03
SAOSCywilneprawo zobowiązańŚredniaokręgowy
skarga paulińskabezskuteczność czynności prawnejpokrzywdzenie wierzycielaumowa darowiznywierzytelnośćdłużnikkoszty procesuart. 527 k.c.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał sprawę z powództwa Skarbu Państwa – Wojewody przeciwko D. C. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Powód domagał się uznania za bezskuteczną umowy darowizny z dnia 25 maja 2010 r. części spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, zawartej między G. C. a jego żoną D. C. Darowizna miała być bezskuteczna wobec powoda do wysokości wierzytelności przysługującej mu wobec G. C. na podstawie nakazów zapłaty z lat 2001. Sąd ustalił, że G. C. darował swojej żonie 1/4 udziału w prawie do lokalu, a wierzytelność powoda wobec G. C. wynika z prawomocnych nakazów zapłaty wydanych przez Sąd Okręgowy w Warszawie w 2001 roku, które następnie zostały przejęte przez Skarb Państwa – Wojewodę. Sąd uznał powództwo za zasadne, wskazując, że umowa darowizny została dokonana z pokrzywdzeniem wierzyciela, a pozwana nabyła majątek bezpłatnie. Zgodnie z art. 528 k.c., nawet brak wiedzy pozwanej o zadłużeniu męża nie miał znaczenia, gdyż czynność była nieodpłatna i doprowadziła do niewypłacalności dłużnika. Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1000 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, oddalając wniosek o nadanie wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu Sąd szczegółowo omówił kwestię kosztów zastępstwa procesowego, kwestionując zgodność rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z Konstytucją.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów o skardze paulińskiej (art. 527 i 528 k.c.) oraz kwestie związane z kosztami zastępstwa procesowego i zgodnością rozporządzeń wykonawczych z Konstytucją.

Ograniczenia stosowania

Kwestia kosztów procesu jest specyficzna dla tego orzeczenia i jego uzasadnienia dotyczącego zgodności rozporządzenia z Konstytucją, co może być trudne do bezpośredniego zastosowania w innych sprawach.

Zagadnienia prawne (2)

Czy umowa darowizny części majątku dłużnika dokonana na rzecz osoby trzeciej może być uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela na podstawie art. 527 k.c., jeśli dłużnik działał z pokrzywdzeniem wierzyciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, umowa darowizny może być uznana za bezskuteczną, zwłaszcza gdy osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie, nawet jeśli nie wiedziała o działaniu dłużnika z pokrzywdzeniem wierzycieli.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że czynność prawna była dokonana z pokrzywdzeniem wierzyciela, a pozwana nabyła majątek bezpłatnie. Zgodnie z art. 528 k.c., brak wiedzy pozwanej o zadłużeniu męża nie wyłącza możliwości uznania czynności za bezskuteczną, ponieważ kluczowe jest bezpłatne nabycie majątku i pokrzywdzenie wierzyciela.

Czy przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych są zgodne z Konstytucją RP w zakresie ustalania wysokości opłat?

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd uznał, że przepisy te nie mogą stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięcia sprawy w zakresie kosztów procesu z uwagi na niezgodność z Konstytucją, w szczególności art. 92 ust. 1 Konstytucji.

Uzasadnienie

Sąd argumentował, że rozporządzenie zostało wydane na podstawie nieprecyzyjnego upoważnienia ustawowego, co narusza wymóg szczegółowości określony w Konstytucji. Minister Sprawiedliwości skorzystał z nadmiernej swobody legislacyjnej, a przepisy nie zawierały wymaganych przez ustawodawcę wysokości opłat, co skutkowało koniecznością pominięcia tych przepisów i zastosowania ogólnej normy z art. 98 § 1 k.p.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uznanie czynności prawnej za bezskuteczną
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Wojewoda (...)

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa - Wojewoda (...)organ_państwowypowód
D. C.osoba_fizycznapozwana
G. C.osoba_fizycznadłużnik
K. C.osoba_fizycznastrona umowy darowizny
J. K.osoba_fizycznapozwanym w nakazie zapłaty
Fabryka (...) w W.instytucjawierzyciel pierwotny

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 527

Kodeks cywilny

Przepis regulujący możliwość uznania czynności prawnej dłużnika za bezskuteczną wobec wierzyciela, jeśli czynność ta została dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli.

Pomocnicze

k.c. art. 528

Kodeks cywilny

Przepis określający skutki prawne dla osoby trzeciej uzyskującej korzyść majątkową bezpłatnie w wyniku czynności dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis regulujący zasady zasądzania kosztów procesu od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zwrotu kosztów procesu.

k.p.c. art. 333 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis określający przesłanki nadania wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności.

u.p.p. art. 49 § ust. 1

Ustawa o przedsiębiorstwach państwowych

Przepis dotyczący przejęcia mienia pozostałego po likwidacji przedsiębiorstwa państwowego przez Skarb Państwa.

u.r.p. art. 22 5 § ust. 2

Ustawa o radcach prawnych

Przepis określający delegację ustawową dla Ministra Sprawiedliwości do wydania rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa darowizny została zawarta z pokrzywdzeniem wierzyciela. • Pozwana nabyła majątek bezpłatnie. • Dłużnik stał się niewypłacalny w wyniku dokonanej czynności. • Brak wiedzy pozwanej o zadłużeniu męża nie ma znaczenia w przypadku bezpłatnego nabycia majątku.

Odrzucone argumenty

Pozwana nie wiedziała o zobowiązaniach finansowych męża.

Godne uwagi sformułowania

uznać za bezskuteczną w stosunku do powoda umowę darowizny • do wysokości wierzytelności powoda przysługującej wobec G. C. • dokonanie darowizny przez dłużnika na rzecz pozwanej nastąpiło ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. • nie jest zatem ostatecznie istotne czy pozwana była świadoma istnienia zadłużenia obciążającego jej męża • przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (...) nie mogą w żadnym wypadku stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięcia sprawy w zakresie kosztów procesu z uwagi na niezgodność tych przepisów z Konstytucją.

Skład orzekający

Bogdan Wolski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o skardze paulińskiej (art. 527 i 528 k.c.) oraz kwestie związane z kosztami zastępstwa procesowego i zgodnością rozporządzeń wykonawczych z Konstytucją."

Ograniczenia: Kwestia kosztów procesu jest specyficzna dla tego orzeczenia i jego uzasadnienia dotyczącego zgodności rozporządzenia z Konstytucją, co może być trudne do bezpośredniego zastosowania w innych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy klasycznej skargi paulińskiej, ale jej uzasadnienie zawiera bardzo szczegółową i nietypową analizę zgodności przepisów o kosztach zastępstwa procesowego z Konstytucją, co jest interesujące dla prawników zajmujących się tymi kwestiami.

Czy przepisy o kosztach zastępstwa procesowego są niezgodne z Konstytucją? Sąd Okręgowy analizuje.

Dane finansowe

zwrot kosztów procesu: 1000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst