II AKA 4/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Warszawie uchylił wyrok Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie z dnia 31 października 2013 r., który oddalił wniosek Z. L. o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Sąd Apelacyjny uznał, że wyrok Sądu Okręgowego nie mógł się ostać z powodu wewnętrznej sprzeczności w jego uzasadnieniu oraz błędnej interpretacji art. 553 § 1 kpk. Sąd Okręgowy nieprawidłowo ocenił przesłanki niewątpliwej niesłuszności tymczasowego aresztowania, ignorując zasadę ryzyka odpowiedzialności Skarbu Państwa, która powinna być uwzględniana nawet w przypadku, gdy aresztowanie było konieczne dla prowadzenia postępowania karnego. Ponadto, Sąd Okręgowy nie zbadał wystarczająco wnikliwie kwestii zaliczenia tymczasowego aresztowania na poczet kary orzeczonej w innej sprawie (XVIII K 364/02), co mogło być podstawą do oddalenia wniosku. Brak było postanowienia o zaliczeniu, a ustalenie daty rozpoczęcia odbywania kary było nieprecyzyjne. Z tych powodów sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu, który ma uwzględnić zasadę ryzyka oraz dokładnie zbadać okoliczności związane z wykonywaniem kary.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady ryzyka odpowiedzialności Skarbu Państwa za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie oraz kwestie zaliczania aresztowania na poczet kary.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z odszkodowaniem za tymczasowe aresztowanie i zaliczeniem na poczet kary.
Zagadnienia prawne (2)
Czy tymczasowe aresztowanie, które ostatecznie okazało się niezasadne z punktu widzenia prawomocnego rozstrzygnięcia o odpowiedzialności karnej, rodzi odpowiedzialność Skarbu Państwa na zasadzie ryzyka, nawet jeśli było stosowane z zachowaniem przepisów proceduralnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prawomocne uniewinnienie zasadniczo stanowi podstawę do ustalenia, że stosowane wcześniej tymczasowe aresztowanie było niewątpliwie niesłuszne, a odpowiedzialność Skarbu Państwa opiera się na zasadzie ryzyka.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że odpowiedzialność Skarbu Państwa za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie opiera się na zasadzie ryzyka. Nawet jeśli aresztowanie było konieczne dla prowadzenia postępowania karnego (np. z powodu postawy oskarżonego), nie zwalnia to sądu z obowiązku uwzględnienia tej zasady przy ocenie niewątpliwej niesłuszności środka zapobiegawczego.
Czy tymczasowe aresztowanie może zostać zaliczone na poczet kary pozbawienia wolności orzeczonej w innej sprawie, jeśli nie wydano postanowienia o zaliczeniu i istnieją wątpliwości co do faktycznego początku odbywania kary?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zaliczenie tymczasowego aresztowania na poczet kary wymaga wydania postanowienia przez uprawniony sąd. Wątpliwości co do faktycznego początku odbywania kary mogą uniemożliwić lub ograniczyć takie zaliczenie.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wskazał, że brak postanowienia o zaliczeniu tymczasowego aresztowania na poczet kary, a także niejasności co do daty rozpoczęcia odbywania kary, uniemożliwiają skuteczne dochodzenie odszkodowania. Kwestia ta wymaga ponownego, wnikliwego zbadania przez sąd pierwszej instancji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. L. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 552 § § 4
Kodeks postępowania karnego
Określa podstawę odpowiedzialności Skarbu Państwa za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie.
k.p.k. art. 553 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy oceny niewątpliwej niesłuszności tymczasowego aresztowania w kontekście ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy karnej.
Pomocnicze
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Zarzut obrazy tego przepisu podniesiony w apelacji, dotyczący jednostronnej analizy materiału dowodowego.
k.p.k. art. 417
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący zaliczania tymczasowego aresztowania na poczet orzeczonej kary.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa interpretacja zasady ryzyka odpowiedzialności Skarbu Państwa. • Wewnętrzna sprzeczność uzasadnienia Sądu Okręgowego. • Nieprawidłowe zbadanie kwestii zaliczenia tymczasowego aresztowania na poczet kary.
Godne uwagi sformułowania
„…że niezasadnym z punktu widzenia ostatecznego rozstrzygnięcia w przedmiocie odpowiedzialności karnej stosowany w toku postępowania środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania był stosowany oczywiście niesłusznie” • Odpowiedzialność Skarbu Państwa z tytułu niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania ( art. 552 § 4 kpk ) opiera się na zasadzie ryzyka. • Prawomocne uniewinnienie, w zasadzie, stanie się zawsze podstawą ustalenia, że wcześniej stosowane tymczasowe aresztowanie było niewątpliwie niesłuszne…
Skład orzekający
Grzegorz Salamon
przewodniczący-sprawozdawca
Barbara Lubańska-Mazurkiewicz
sędzia
Zbigniew Kapiński
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady ryzyka odpowiedzialności Skarbu Państwa za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie oraz kwestie zaliczania aresztowania na poczet kary."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z odszkodowaniem za tymczasowe aresztowanie i zaliczeniem na poczet kary.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności państwa za błędy wymiaru sprawiedliwości, jakim jest niesłuszne tymczasowe aresztowanie, oraz komplikacji związanych z zaliczaniem okresu aresztowania na poczet kary.
“Czy państwo zapłaci za błąd? Kluczowe orzeczenie w sprawie odszkodowania za niesłuszne tymczasowe aresztowanie.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.