II AKA 192/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny we Wrocławiu rozpoznał apelację obrońcy oskarżonego H. M. od wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy, który skazał go za popełnienie przestępstwa z art. 117 § 3 k.k. (pochwalanie wojny na Ukrainie) i wymierzył karę 3 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby. Oskarżony został również zobowiązany do podjęcia wolontariatu i poddany dozorowi kuratora. Obrońca zaskarżył wyrok w całości, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP i Konwencji o ochronie praw człowieka poprzez błędną interpretację wypowiedzi oskarżonego jako pochwalanie wojny, zamiast uznania ich za udział w debacie problemowej. Sąd Apelacyjny uznał, że zarzuty naruszenia prawa materialnego i błędu w ustaleniach faktycznych są bezzasadne, podkreślając, że wolność słowa podlega ograniczeniom, a wypowiedzi oskarżonego jednoznacznie afirmowały wojnę napastniczą. Jednocześnie sąd zmienił zaskarżony wyrok w punkcie IV, uchylając orzeczenie o przepadku telefonu komórkowego oskarżonego, uznając je za oczywiście niesprawiedliwe ze względu na jego wartość dla oskarżonego i marginalny charakter wykorzystania do popełnienia przestępstwa. W pozostałym zakresie wyrok został utrzymany w mocy. Sąd zasądził od Skarbu Państwa wynagrodzenie dla obrońcy z urzędu i zwolnił oskarżonego z kosztów postępowania odwoławczego, biorąc pod uwagę jego niskie dochody i obciążenia rodzinne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja granic wolności słowa w kontekście wypowiedzi dotyczących wojny, zasady orzekania o przepadku dowodów rzeczowych oraz zwolnienia z kosztów postępowania.
Sprawa dotyczy specyficznego kontekstu wojny na Ukrainie i wypowiedzi w mediach społecznościowych. Orzeczenie o przepadku telefonu ma charakter indywidualny.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wypowiedzi w mediach społecznościowych dotyczące wojny na Ukrainie, które mogą być interpretowane jako pochwalanie agresji, stanowią przestępstwo z art. 117 § 3 k.k., czy też mieszczą się w granicach konstytucyjnej wolności słowa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wypowiedzi, które jednoznacznie afirmowały wojnę napastniczą, stanowią przestępstwo z art. 117 § 3 k.k., nawet jeśli oskarżony twierdził, że jego intencją było jedynie uczestnictwo w debacie problemowej lub przedstawienie innego punktu widzenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że wolność słowa, choć gwarantowana konstytucyjnie i przez EKPC, podlega ograniczeniom w celu ochrony innych wartości, takich jak bezpieczeństwo państwa, porządek publiczny czy prawa innych osób. Przestępstwo z art. 117 § 3 k.k. chroni fundamentalną wartość pokoju. Analiza wypowiedzi oskarżonego, uwzględniająca cały kontekst zachowania, wykazała jednoznaczną afirmację wojny napastniczej, a nie jedynie udział w debacie.
Czy orzeczenie o przepadku telefonu komórkowego jako dowodu rzeczowego, używanego do publikacji wypowiedzi stanowiących przestępstwo, jest zasadne i sprawiedliwe, biorąc pod uwagę wartość przedmiotu dla oskarżonego oraz jego marginalne wykorzystanie do działalności przestępczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Orzeczenie o przepadku telefonu komórkowego było oczywiście niesprawiedliwe i zostało uchylone.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że telefon nie był narzędziem wyłącznie przeznaczonym do działalności przestępczej, a jego wykorzystanie do publikacji miało charakter marginalny. Ponadto, utrata telefonu mogłaby pozbawić oskarżonego ważnych kontaktów i pamiątek. Sąd uznał, że przepadek nie będzie działał prewencyjnie, a telefon ma dla oskarżonego istotną wartość.
Czy oskarżony, ze względu na niskie dochody i obciążenia rodzinne, powinien zostać zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania odwoławczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, oskarżony został zwolniony z obowiązku uiszczenia kosztów postępowania odwoławczego.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny ocenił zdolności majątkowe i zarobkowe oskarżonego, stwierdzając, że posiada on niskie dochody (emerytura) i znaczące obciążenia (troje dzieci na utrzymaniu), co uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania. Wydatkami tymi obciążono Skarb Państwa.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. M. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (17)
Główne
k.k. art. 117 § § 3
Kodeks karny
Publiczne pochwalanie wszczęcia lub prowadzenia wojny napastniczej stanowi przestępstwo. Obejmuje to zachęcanie do konfliktu zbrojnego lub budowanie wsparcia i aprobaty dla takiej decyzji, nawet jeśli nie wpływa to bezpośrednio na proces decyzyjny.
Konstytucja RP art. 54 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarantuje wolność wyrażania poglądów oraz pozyskiwania i rozpowszechniania informacji. Wolność ta podlega ograniczeniom na zasadach określonych w art. 31 ust. 3.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 2-3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Określa warunki dopuszczalności ograniczenia wolności i praw konstytucyjnych, w tym konieczność istnienia ustawy, niezbędności w demokratycznym państwie oraz ochrony bezpieczeństwa, porządku publicznego, zdrowia, moralności lub wolności i praw innych osób.
EKPC art. 10 § ust. 1-2
Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności
Gwarantuje prawo do wolności wypowiedzi, które może podlegać ograniczeniom przewidzianym przez ustawę i niezbędnym w społeczeństwie demokratycznym w interesie bezpieczeństwa państwowego, integralności terytorialnej, bezpieczeństwa publicznego, zapobiegania zakłóceniu porządku lub przestępstwu, ochrony zdrowia i moralności, ochrony dobrego imienia i praw innych osób.
Pomocnicze
k.k. art. 69 § § 1 i 2
Kodeks karny
Podstawa warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności.
k.k. art. 70 § § 1
Kodeks karny
Określenie okresu próby przy warunkowo zawieszonej karze pozbawienia wolności.
k.k. art. 73 § § 1
Kodeks karny
Podstawa oddania oskarżonego pod dozór kuratora w okresie próby.
k.k. art. 72 § § 1 pkt 8
Kodeks karny
Podstawa zobowiązania oskarżonego do podjęcia wolontariatu.
k.k. art. 43b
Kodeks karny
Podstawa orzeczenia środka karnego w postaci podania wyroku do publicznej wiadomości.
k.k. art. 44 § § 2
Kodeks karny
Podstawa orzeczenia przepadku przedmiotów.
k.p.k. art. 444
Kodeks postępowania karnego
Podstawa wniesienia apelacji.
k.p.k. art. 425 § § 1-3
Kodeks postępowania karnego
Wymogi formalne apelacji.
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do uznania orzeczenia za oczywiście niesprawiedliwe i jego zmiany.
u.o.r.p. art. 22 § ust. 2 i 3
Ustawa o radcach prawnych
Podstawa zasądzenia od Skarbu Państwa wynagrodzenia za obronę z urzędu.
Dz.U. z 2018 r. poz. 265 art. 11 § ust. 2 pkt 6
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych, uwzględniając wyrok TK SK 78/21.
k.p.k. art. 636
Kodeks postępowania karnego
Podstawa obciążenia Skarbu Państwa kosztami postępowania w określonych sytuacjach.
k.p.k. art. 624 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa zwolnienia strony z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Orzeczenie o przepadku telefonu komórkowego było oczywiście niesprawiedliwe. • Oskarżony powinien zostać zwolniony z kosztów postępowania odwoławczego ze względu na jego niskie dochody i obciążenia rodzinne.
Odrzucone argumenty
Wypowiedzi oskarżonego w mediach społecznościowych stanowiły pochwalanie wojny napastniczej, a nie jedynie udział w debacie problemowej. • Zastosowanie art. 117 § 3 k.k. było prawidłowe, a wolność słowa podlega ograniczeniom.
Godne uwagi sformułowania
„Zasadniczą kwestią pozostaje wyłącznie to, czy oskarżony nie tylko dopuszcza wojnę jako sposób realizacji celów, ale w szczególności, czy wojnę „pochwalał”. To właśnie już w afirmacji wojny ustawodawca upatruje zachowanie niebezpieczne i szkodliwe społecznie. • „Już bowiem działanie kształtujące świadomość społeczną (zachowanie publiczne) pochwalające wojnę stanowi zagrożenie dla zasadniczej wartości jaką jest pokój, ujmowany jako dobro ogólnoludzkie. • „Telefon nie był natomiast narzędziem wyłącznie przeznaczonym do działalności przestępczej. Można przyjmować, że takie działania miały charakter jedynie marginalny. • „Zasadniczy jednak pozostaje fakt, a co zdaje się być kwestią powszechnego doświadczenia, że telefon jest też narzędziem gromadzenia istotnych informacji cyfrowych.
Skład orzekający
Maciej Skórniak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja granic wolności słowa w kontekście wypowiedzi dotyczących wojny, zasady orzekania o przepadku dowodów rzeczowych oraz zwolnienia z kosztów postępowania."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego kontekstu wojny na Ukrainie i wypowiedzi w mediach społecznościowych. Orzeczenie o przepadku telefonu ma charakter indywidualny.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między wolnością słowa a zakazem pochwalania wojny, co jest tematem aktualnym i budzącym emocje. Dodatkowo, uchylenie orzeczenia o przepadku telefonu pokazuje, że sądy mogą uwzględniać indywidualne okoliczności i wartość przedmiotu dla strony.
“Czy pochwalanie wojny w internecie to przestępstwo? Sąd Apelacyjny rozstrzyga.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.