I ZO 47/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Marka Siwka od udziału w sprawie o sygn. akt I ZO 13/25 został złożony przez obwinionego prokuratora X.Y. Podstawą wniosku było powołanie sędziego Siwka na stanowisko sędziego SN na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej zgodnie z ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek na posiedzeniu w dniu 21 marca 2025 r., postanowił go nie uwzględnić. Uzasadnienie opierało się na przepisach Kodeksu postępowania karnego (art. 41 § 1 k.p.k.) i ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. Sąd podkreślił, że wyłączenie sędziego następuje tylko wtedy, gdy zachodzi uzasadniona, obiektywna wątpliwość co do jego bezstronności, a nie subiektywne odczucie strony. Wnioskodawca nie wykazał żadnych konkretnych okoliczności wskazujących na stronniczość sędziego Marka Siwka w odniesieniu do sprawy I ZO 13/25. Sąd odniósł się również do kwestii powoływania sędziów i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, wskazując na utratę mocy normatywnej uchwały SN z 23 stycznia 2020 r. ze względu na niezgodność z Konstytucją RP. Ostatecznie, Sąd Najwyższy uznał, że brak było podstaw do wyłączenia sędziego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego, interpretacja pojęcia bezstronności sędziego w kontekście procedur powoływania.
Dotyczy specyficznej procedury wyłączenia sędziego w Sądzie Najwyższym w sprawach dotyczących odpowiedzialności zawodowej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy powołanie sędziego na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. stanowi uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w konkretnej sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo powołanie sędziego w takim trybie nie stanowi obiektywnej i uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że wątpliwość co do bezstronności musi być obiektywna, a nie subiektywna. Strona składająca wniosek musi wykazać konkretne okoliczności świadczące o stronniczości sędziego w danej sprawie, a nie opierać się na abstrakcyjnych argumentach dotyczących sposobu powołania.
Jakie są przesłanki wyłączenia sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. i art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sędzia ulega wyłączeniu, gdy zachodzi uzasadniona wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie (art. 41 § 1 k.p.k.). Wniosek o wyłączenie musi wykazać, że sprawa dotyczy bezpośrednio sędziego lub jego bliskich, albo że istnieją inne okoliczności mogące wywołać wątpliwość co do jego bezstronności (art. 40 § 1 pkt 1 k.p.k.).
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że wątpliwość musi być obiektywna i wynikać z konkretnych okoliczności związanych z daną sprawą lub zachowaniem sędziego, a nie z subiektywnych odczuć strony czy ogólnych zastrzeżeń co do sposobu powoływania sędziów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| X.Y. | osoba_fizyczna | obwiniony prokurator |
| Marek Siwek | osoba_fizyczna | sędzia SN |
| Mirosław Sadowski | osoba_fizyczna | sędzia SN |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 42 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 41 § 1
Kodeks postępowania karnego
Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli zachodzi uzasadniona wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Wątpliwość musi być obiektywna.
Pomocnicze
u.s.p. art. 128
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
k.p.k. art. 40 § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak obiektywnych i uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego. • Argumentacja wniosku ma charakter abstrakcyjny i nie jest bezpośrednio związana ze sprawą. • Utrata mocy normatywnej uchwały SN z 23 stycznia 2020 r. na skutek orzeczenia TK.
Odrzucone argumenty
Powołanie sędziego na stanowisko SN na wniosek KRS ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. stanowi podstawę do wyłączenia sędziego z uwagi na wątpliwość co do jego bezstronności.
Godne uwagi sformułowania
Uzasadniona wątpliwość, o której mowa w art. 41 § 1 k.p.k. musi zatem istnieć obiektywnie, a nie tylko w subiektywnym odczuciu strony składającej wniosek o wyłączenie. • Nie stanowi zarazem przyczyny wyłączenia sędziego sama podejrzliwość strony, czy też utrata wiary w bezstronność sędziego, wynikająca z jej subiektywnego odczucia. • Uchwała Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA I 4110 1/20 utraciła swój walor normatywny ze względu na niezgodność z Konstytucją RP.
Skład orzekający
Maria Szczepaniec
przewodniczący
Marek Siwek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego, interpretacja pojęcia bezstronności sędziego w kontekście procedur powoływania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wyłączenia sędziego w Sądzie Najwyższym w sprawach dotyczących odpowiedzialności zawodowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kwestii ustrojowych i proceduralnych związanych z niezawisłością sędziowską, co jest tematem budzącym zainteresowanie w środowisku prawniczym i szerszej publiczności.
“Czy sposób powołania sędziego dyskwalifikuje go z orzekania? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.