I USK 381/26Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej ZUS
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w składzie sędzi Agnieszki Żywickiej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, postanowieniem z dnia 26 maja 2026 r. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej E. Spółki Akcyjnej w W. do rozpoznania. Skarga ta była skierowana przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Kielcach i dotyczyła wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 23 stycznia 2025 r. (sygn. akt III AUa 862/21). Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 26 kwietnia 2021 r. i oddalił odwołanie E. S.A. od decyzji ZUS ustalającej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne dla K.S. i K.B. z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę. Skarżąca spółka podniosła zarzuty naruszenia art. 8 ust. 2a oraz art. 18 ust. 1a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a także art. 379 pkt 4 k.p.c. w związku z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania oparto na przesłance nieważności postępowania z uwagi na skład sądu orzekającego oraz na potrzebę wykładni art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna nie spełnia wymogów kwalifikowanych do jej merytorycznego rozpoznania. Odnosząc się do zarzutu nieważności postępowania, Sąd Najwyższy wskazał, że samo powołanie sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie z 2017 r. nie prowadzi automatycznie do nieważności postępowania, a skarżący nie przedstawił konkretnych okoliczności wskazujących na naruszenie standardu niezawisłości i bezstronności. W kwestii wykładni art. 8 ust. 2a ustawy systemowej, Sąd Najwyższy stwierdził, że orzecznictwo w tym zakresie jest jednolite, czego przykładem są uchwały Sądu Najwyższego (m.in. II UZP 6/09, III UZP 6/16, III UZP 6/21) oraz postanowienie Trybunału Konstytucyjnego P 1/16. Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała istnienia poważnych wątpliwości interpretacyjnych ani rozbieżności w orzecznictwie. W związku z tym, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaProceduralne aspekty skargi kasacyjnej, wymogi formalne i merytoryczne wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, a także utrwalona wykładnia art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Orzeczenie dotyczy odmowy przyjęcia skargi do rozpoznania, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Wykładnia art. 8 ust. 2a jest już ugruntowana.
Zagadnienia prawne (3)
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne i merytoryczne do jej przyjęcia do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w zakresie przesłanek określonych w art. 3989 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie spełnia wymogów kwalifikowanych do jej merytorycznego rozpoznania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek kwalifikowanych, takich jak nieważność postępowania czy potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie. W kwestii nieważności postępowania, powołanie sędziego na wniosek KRS ukształtowanej w trybie z 2017 r. nie jest samoistną podstawą nieważności. W zakresie wykładni art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, Sąd Najwyższy stwierdził, że orzecznictwo jest jednolite i ugruntowane.
Czy postępowanie przed sądem drugiej instancji było dotknięte nieważnością z powodu składu sądu orzekającego, powołanego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami z 2017 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo powołanie sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie z 2017 r. nie jest okolicznością, która samodzielnie prowadzi do stwierdzenia nieważności postępowania w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na judykaturę, zgodnie z którą tryb powołania sędziego nie jest wystarczającą podstawą do stwierdzenia nieważności postępowania. Skarżący nie przedstawił konkretnych okoliczności wskazujących na naruszenie standardu niezawisłości i bezstronności sędziego.
Czy istnieje potrzeba wykładni przepisu art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który budzi poważne wątpliwości lub wywołuje rozbieżności w orzecznictwie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, orzecznictwo Sądu Najwyższego w zakresie wykładni art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jest jednolite i ugruntowane.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy przywołał kluczowe uchwały (m.in. II UZP 6/09, III UZP 6/16, III UZP 6/21) oraz postanowienie Trybunału Konstytucyjnego (P 1/16), które potwierdzają jednolity sposób rozumienia tego przepisu. Bogactwo orzecznictwa świadczy o tym, że przepis ten został już kompleksowo omówiony.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. Spółka Akcyjna w W. | spółka | skarżąca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Kielcach | instytucja | pozwany |
| K.S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| K.B. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (8)
Główne
u.s.u.s. art. 8 § ust. 2a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy pracownik wykonuje na rzecz pracodawcy pracę w ramach umowy z osobą trzecią, a pracodawca finansuje wynagrodzenie z tytułu tej umowy. Sąd Najwyższy wielokrotnie potwierdzał jednolity sposób rozumienia tego przepisu, wskazując na kryteria takie jak wykonywanie pracy na rzecz pracodawcy, podleganie jego poleceniom i otrzymywanie wynagrodzenia.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 18 § ust. 1a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy nieważności postępowania, w tym przypadku podnoszono zarzut wadliwego składu sądu.
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu, w tym prawo do niezawisłego i bezstronnego sądu.
k.p.c. art. 3989 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przesłanki kwalifikowane do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 3989 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
k.p.c. art. 3984 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia.
k.p.c. art. 3984 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek przedstawienia wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów kwalifikowanych do jej merytorycznego rozpoznania. • Brak wykazania przesłanek nieważności postępowania. • Brak wykazania potrzeby wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie.
Odrzucone argumenty
Nieważność postępowania z uwagi na skład sądu orzekającego. • Potrzeba wykładni przepisu art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej merytorycznego rozpoznania. • Rozpoznanie skargi kasacyjnej następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych. • Wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania i jego uzasadnienie podlegają analizie na etapie przedsądu. • Powołanie sędziego sądu powszechnego na wniosek aktualnie funkcjonującej Krajowej Rady Sądownictwa nie jest okolicznością, która samodzielnie może prowadzić do przyjęcia, że postępowanie z udziałem takiego sędziego jest dotknięte nieważnością. • W orzecznictwie Sądu Najwyższego wykształcił się jednolity sposób rozumienia przepisu art. 8 ust. 2a.
Skład orzekający
Agnieszka Żywicka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty skargi kasacyjnej, wymogi formalne i merytoryczne wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, a także utrwalona wykładnia art. 8 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy odmowy przyjęcia skargi do rozpoznania, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Wykładnia art. 8 ust. 2a jest już ugruntowana.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych i postępowaniu cywilnym ze względu na omówienie wymogów formalnych skargi kasacyjnej oraz utrwalonej wykładni kluczowego przepisu. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.
“Sąd Najwyższy: Jak poprawnie złożyć skargę kasacyjną? Kluczowe wymogi formalne i merytoryczne.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.