I UK 365/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego, który zmienił wcześniejszy wyrok Sądu Okręgowego i oddalił odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawie ustalenia wysokości emerytury górniczej. Sąd pierwszej instancji, opierając się na opinii biegłego, ustalił wskaźnik wysokości podstawy wymiaru świadczenia na 253,45%. Sąd Apelacyjny zakwestionował jednak tę opinię, wskazując na mankamenty w uwzględnieniu niektórych składników wynagrodzenia, co skutkowałoby obniżeniem wskaźnika poniżej 250%. Pełnomocnik ubezpieczonego zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparto na twierdzeniu o oczywistym naruszeniu podstawowych i trwałych interesów ubezpieczonego oraz przerzuceniu na niego ciężaru dowodu. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania. Uzasadniono to brakiem wskazania ustawowej podstawy wniosku o przyjęcie skargi, w szczególności brakiem wskazania konkretnego przepisu prawa, który został naruszony w sposób kwalifikowany. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem o szczególnym charakterze, służącym ochronie interesu publicznego i rozwojowi prawa, a nie ponownej ocenie sprawy z perspektywy strony niezadowolonej z rozstrzygnięcia. Wskazano również, że wątpliwości dotyczące postępowania dowodowego wymagają weryfikowalnych argumentów, a nie hipotetycznych uśrednień, zwłaszcza gdy pracodawca nie dysponuje pełną dokumentacją płacową.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w szczególności braku wskazania podstawy prawnej i oczywistego naruszenia prawa. Interpretacja zasad dowodzenia wysokości wynagrodzenia przy ustalaniu emerytury.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji płacowej i nieprecyzyjnego sformułowania wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne do jej przyjęcia do merytorycznego rozpoznania, w szczególności czy wskazano ustawową podstawę wniosku o przyjęcie skargi i czy wykazano oczywiste naruszenie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych do jej przyjęcia do merytorycznego rozpoznania, ponieważ nie wskazano ustawowej podstawy wniosku o przyjęcie skargi, a użyte sformułowania nie stanowią przesłanki jurydycznej do uznania jej za oczywiście uzasadnioną.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie sprostał obowiązkowi wskazania konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, który został naruszony w sposób kwalifikowany i ewidentnie zasadny. Sformułowania typu 'wyrok narusza podstawowe prawa i trwale interesy ubezpieczonego' nie są przesłanką jurydyczną, a wątpliwości dotyczące postępowania dowodowego wymagają weryfikowalnych argumentów.
Jakie są wymogi dotyczące dowodzenia wysokości wynagrodzenia przy ustalaniu wysokości emerytury, zwłaszcza w przypadku braku pełnej dokumentacji płacowej u pracodawcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ustalenie wysokości emerytury wymaga jednoznacznych dowodów odnośnie do wysokości osiąganego wynagrodzenia. Nie jest możliwe przeliczenie wysokości emerytury w oparciu o hipotetyczną, uśrednioną wielkość premii czy innych świadczeń, jeśli nie ma ku temu jednoznacznych dowodów.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że sprawy o ustalenie wysokości emerytury wymagają jednoznacznych dowodów. Nie można opierać się na hipotetycznych uśrednieniach premii czy innych składników wynagrodzenia, zwłaszcza gdy ich wysokość nie jest precyzyjnie udokumentowana. Sąd Apelacyjny prawidłowo wskazał na mankamenty opinii biegłego, która uwzględniała składniki wynagrodzenia bez stosownych dokumentów.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. K. | osoba_fizyczna | ubezpieczony/skarżący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. | instytucja | pozwany/organ rentowy |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
u.e.r.f.u.s. art. 110a
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
pkt 4 - skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach procesu.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów.
k.p.c. art. 235
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wskazania przez skarżącego ustawowej podstawy wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej. • Użyte przez skarżącego sformułowania ('wyrok narusza podstawowe prawa i trwale interesy ubezpieczonego') nie stanowią przesłanki jurydycznej do przyjęcia skargi. • Wątpliwości dotyczące postępowania dowodowego wymagają weryfikowalnych argumentów, a nie hipotetycznych uśrednień. • Skarga kasacyjna jest środkiem o szczególnym charakterze, służącym ochronie interesu publicznego i rozwojowi prawa, a nie ponownej ocenie sprawy z perspektywy strony.
Odrzucone argumenty
Wyrok Sądu Apelacyjnego w sposób oczywisty narusza podstawowe i trwałe interesy odwołującego się. • Sąd Apelacyjny przerzucił ciężar udowodnienia wysokości zarobków na skarżącego, mimo braku dokumentacji u pracodawcy. • Doszło do naruszenia prawa materialnego w zakresie zmiany zasad przechowywania akt.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie może być przyjęta do merytorycznego rozpoznania, bowiem nie posługuje się ustawową podstawą, o której mowa w art. 398⁹ § 1 k.p.c. • Użyte instrumentarium pojęciowe „wyrok narusza podstawowe prawa i trwale interesy ubezpieczonego” nie stanowi przesłanki jurydycznej. • Pojęcie „oczywistego” naruszenia prawa należy do sfery obiektywnej i wymaga wykazania, że podniesione zarzuty naruszenia podstaw zaskarżenia były ewidentnie zasadne bez potrzeby dokonywania szczegółowej lub ponownej weryfikacji kontestowanego stanu faktycznego. • Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie. • Przedmiotowe spostrzeżenie koreluje z publicznoprawną funkcją skargi kasacyjnej i zamyka się stwierdzeniem, że skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym o szczególnym charakterze. Zmierza do ochrony interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni.
Skład orzekający
Bohdan Bieniek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w szczególności braku wskazania podstawy prawnej i oczywistego naruszenia prawa. Interpretacja zasad dowodzenia wysokości wynagrodzenia przy ustalaniu emerytury."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji płacowej i nieprecyzyjnego sformułowania wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych i postępowaniu cywilnym, ponieważ precyzuje wymogi formalne skargi kasacyjnej i zasady dowodzenia w sprawach o świadczenia emerytalne.
“Sąd Najwyższy: Jak nie składać skargi kasacyjnej, by trafiła do kosza? Kluczowe wymogi formalne.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.