Orzeczenie · 2018-01-10

I UK 111/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-01-10
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚrednianajwyższy
emeryturaubezpieczenia społecznepraca w szczególnych warunkachskarga kasacyjnaSąd Najwyższywymogi formalnezagadnienie prawne

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną ubezpieczonego W. O. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji odmawiającej mu prawa do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczony zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego, zarzucając naruszenie prawa materialnego i powołując się na występowanie istotnego zagadnienia prawnego związanego z błędną subsumpcją ustalonego stanu faktycznego do przepisów dotyczących emerytury w obniżonym wieku. Sąd Najwyższy, odwołując się do art. 398^9 § 1 k.p.c., podkreślił, że skarga kasacyjna może być przyjęta do rozpoznania tylko w ściśle określonych przypadkach, takich jak występowanie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Sąd wskazał, że wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej musi być odrębnie uzasadniony i wykazać spełnienie jednej z tych przesłanek. W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego, a jego wniosek ograniczył się do lakonicznego zasygnalizowania problemu błędnej subsumpcji, bez przedstawienia jurydycznej argumentacji. Ponadto, skarżący koncentrował się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych i oceny dowodów przez sąd niższej instancji, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym zgodnie z art. 398^3 § 3 k.p.c. Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji. W związku z powyższym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie wymogów formalnych skargi kasacyjnej, w szczególności wniosku o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienia, a także niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych w postępowaniu kasacyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołujący się na występowanie istotnego zagadnienia prawnego związanego z błędną subsumpcją, spełnia wymogi formalne określone w Kodeksie postępowania cywilnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek taki nie spełnia wymogów formalnych, jeśli ogranicza się do lakonicznego zasygnalizowania problemu bez jurydycznej argumentacji i nie wyjaśnia, na czym polegała błędna subsumpcja w okolicznościach sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej musi być odrębnie uzasadniony i wykazać istnienie jednej z przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c. Samo powołanie się na błąd w ustaleniach faktycznych lub błędną subsumpcję, bez przedstawienia konkretnych argumentów prawnych i wyjaśnienia problemu, nie jest wystarczające. Sąd jest związany ustaleniami faktycznymi sądu niższej instancji.

Czy skarga kasacyjna może być środkiem służącym kwestionowaniu ustaleń faktycznych i oceny dowodów dokonanej przez sąd drugiej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie jest środkiem służącym weryfikacji trafności ustaleń faktycznych ani oceny dowodów, a jedynie kontroli prawidłowości stosowania prawa materialnego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga kasacyjna ma charakter kontrolny i służy badaniu prawidłowości stosowania prawa, a nie ponownej ocenie materiału dowodowego czy ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd meriti. Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strony

NazwaTypRola
W. O.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398^4 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymogi formalne skargi kasacyjnej, w tym obowiązek zawarcia wniosku o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienia.

k.p.c. art. 398^3 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wyklucza możliwość oparcia skargi kasacyjnej na błędzie w ustaleniach faktycznych lub ocenie dowodów.

k.p.c. art. 398^13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stanowi, że Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia.

k.p.c. art. 398^9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad orzekania o kosztach postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

Pomocnicze

u.e.r.f.u.s. art. 184 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

u.e.r.f.u.s. art. 32 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

r.r.m. art. 3

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

r.r.m. art. 4 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

k.p.c. art. 390

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy przedstawiania zagadnienia prawnego przez sąd odwoławczy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej nie spełnia wymogów formalnych określonych w k.p.c. • Skarżący nie wykazał istnienia istotnego zagadnienia prawnego. • Skarżący nie wykazał potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie. • Skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona. • Skarżący koncentruje się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych i oceny dowodów, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnego zagadnienia prawnego polegającego na potrzebie wyjaśnienia prawidłowości nienależytego zastosowania prawa materialnego (błąd subsumpcji).

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (...), istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (...), zachodzi nieważność postępowania (...) lub skarga jest oczywiście uzasadniona. • Skarga kasacyjna nie jest bowiem (kolejnym) środkiem zaskarżenia przysługującym od każdego rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, z uwagi na przeważający w jej charakterze element interesu publicznego. • Służy ona kontroli prawidłowości stosowania prawa, nie będąc instrumentem weryfikacji trafności ustaleń faktycznych stanowiących podstawę zaskarżonego orzeczenia. • Wypada również przypomnieć, że w przypadku powoływania się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, w uzasadnieniu wniosku (...) winno zostać sformułowane zagadnienie prawne oraz przedstawione argumenty prawne, które wykażą możliwość różnorodnej oceny zawartego w nim problemu. • Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia.

Skład orzekający

Maciej Pacuda

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymogów formalnych skargi kasacyjnej, w szczególności wniosku o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienia, a także niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady proceduralne dotyczące skargi kasacyjnej, co jest istotne dla prawników procesowych, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Jak skutecznie złożyć skargę kasacyjną? Sąd Najwyższy przypomina o kluczowych wymogach formalnych.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst