I SA/WR 816/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego (NDUS) w przedmiocie podatku od towarów i usług za II, III i IV kwartał 2018 r. Spółka F. sp. z o.o. zadeklarowała w tym okresie kwoty do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. NDUS w wyniku kontroli podatkowej stwierdził, że faktury zakupu usług landing generation i usług budowlanych nie dokumentują rzeczywistych transakcji, a spółka świadomie wprowadziła je do obrotu w celu nieuprawnionego obniżenia podatku należnego. DIAS uchylił decyzję NDUS w zakresie dodatkowego zobowiązania podatkowego za II kwartał 2018 r., ale utrzymał w mocy pozostałe rozstrzygnięcia. Spółka zarzuciła m.in. naruszenie przepisów o przedawnieniu, postępowaniu i prawie materialnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę. Sąd uznał, że bieg terminu przedawnienia nie upłynął, gdyż został zawieszony na skutek wszczęcia postępowania karnego skarbowego oraz zastosowania środków zabezpieczających. Sąd podzielił ustalenia organów podatkowych co do nierzetelności faktur zakupu od L. LTD, D. sp. z o.o., O. sp. z o.o. i U. Sp. z o.o., a także faktur sprzedaży wystawionych przez spółkę na rzecz C. sp. z o.o., T. i P. Stwierdzono brak dowodów na rzeczywiste wykonanie usług, rozbieżności w wyjaśnieniach oraz brak umocowania osób podpisujących umowy. W konsekwencji, sąd uznał, że zastosowanie art. 86 ust. 1 i art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o VAT, art. 108 ust. 1 ustawy o VAT oraz art. 112c ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT było prawidłowe. Sąd nie dopatrzył się naruszeń przepisów postępowania ani prawa materialnego, oddalając skargę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie nierzetelności faktur, skutki prawne wystawiania i nabywania pustych faktur, zawieszenie biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem karnym skarbowym, zastosowanie sankcji VAT.
Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z obrotem usługami niematerialnymi (lead generation) oraz usługami budowlanymi, a także współpracy z podmiotami zagranicznymi. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może być zależna od szczegółów postępowania karnego.
Zagadnienia prawne (4)
Czy faktury dokumentujące nabycie usług, które nie zostały faktycznie wykonane, mogą stanowić podstawę do odliczenia podatku naliczonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, faktury dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a) ustawy o VAT, faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, nie dają prawa do odliczenia podatku naliczonego. Prawo do odliczenia jest warunkowane rzeczywistym nabyciem towarów lub usług i powstaniem obowiązku podatkowego u zbywcy.
Czy wszczęcie postępowania karnego skarbowego może skutkować zawieszeniem biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem zobowiązania podatkowego i podatnik został o tym zawiadomiony.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej, bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego ulega zawieszeniu z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony. W analizowanej sprawie śledztwo zostało wszczęte przez Prokuratora, co wyklucza instrumentalne działanie organów podatkowych.
Czy wystawienie faktury, która nie dokumentuje rzeczywistych transakcji, rodzi obowiązek zapłaty podatku wykazanego na tej fakturze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 108 ust. 1 ustawy o VAT, osoba, która wystawiła fakturę wykazującą kwotę podatku, jest obowiązana do jego zapłaty, nawet jeśli faktura nie odzwierciedla rzeczywistej transakcji.
Uzasadnienie
Obowiązek zapłaty podatku wynika z samego faktu wystawienia i wprowadzenia faktury do obrotu prawnego, niezależnie od rzeczywistego zaistnienia transakcji. Jest to mechanizm zapobiegający nadużyciom prawa do odliczenia.
Czy zastosowanie dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 100% jest proporcjonalne w przypadku świadomego uczestnictwa w oszustwie podatkowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nałożenie podwyższonej sankcji nie narusza zasady proporcjonalności, gdy podatnik świadomie nabywa 'puste' faktury.
Uzasadnienie
Podwyższona sankcja (100%) ma zastosowanie, gdy podatnik obniża swoje zobowiązanie podatkowe lub zwiększa kwotę zwrotu na podstawie faktur dokumentujących czynności, które nie zostały dokonane lub miały miejsce między innymi podmiotami. W przypadku świadomego działania podatnika, zasada proporcjonalności nie jest naruszona.
Przepisy (19)
Główne
u.o. VAT art. 86 § 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
u.o. VAT art. 86 § 2 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
u.o. VAT art. 88 § 3a pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
u.o. VAT art. 108 § 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Pomocnicze
O.p. art. 70 § 6 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 70 § c
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 124
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 187
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 210
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
u.o. VAT art. 112b § 1 lit. d
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
u.o. VAT art. 112c § pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Faktury zakupu nie dokumentują rzeczywistych transakcji. • Faktury sprzedaży wystawione przez spółkę nie dokumentują rzeczywistych transakcji. • Bieg terminu przedawnienia nie upłynął z uwagi na wszczęcie postępowania karnego skarbowego i zastosowanie środków zabezpieczających. • Zastosowanie art. 108 ust. 1 ustawy o VAT jest uzasadnione w przypadku wystawienia pustych faktur. • Zastosowanie dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 100% jest prawidłowe w przypadku świadomego uczestnictwa w oszustwie podatkowym.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów o przedawnieniu. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (m.in. brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, dowolna ocena dowodów). • Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego (m.in. art. 86 ust. 1, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a, art. 108 ust. 1 ustawy o VAT). • Zarzut naruszenia zasady proporcjonalności w związku z zastosowaniem dodatkowego zobowiązania podatkowego.
Godne uwagi sformułowania
faktury puste sensu stricto • nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych • świadomie wprowadzała do obrotu • instrumentalne wszczęcie postępowania karnego skarbowego • nie można odliczyć podatku, który nie powstał na uprzednim etapie obrotu
Skład orzekający
Piotr Kieres
przewodniczący
Dagmara Stankiewicz-Rajchman
sprawozdawca
Tomasz Trybuszewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie nierzetelności faktur, skutki prawne wystawiania i nabywania pustych faktur, zawieszenie biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem karnym skarbowym, zastosowanie sankcji VAT."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z obrotem usługami niematerialnymi (lead generation) oraz usługami budowlanymi, a także współpracy z podmiotami zagranicznymi. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może być zależna od szczegółów postępowania karnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu nierzetelnych faktur i oszustw podatkowych w VAT, a także kwestii przedawnienia i jego zawieszenia. Zawiera szczegółową analizę dowodów i argumentacji obu stron.
“Puste faktury VAT: Jak sądy rozstrzygają spory o odliczenie podatku i przedawnienie?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.