Orzeczenie · 2018-09-14

I SA/Wa 2118/17Uchylenie decyzji o nieustanowieniu prawa użytkowania wieczystego 4

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2018-09-14
NSANieruchomościŚredniawsa
nieruchomościużytkowanie wieczystedekret warszawskipostępowanie administracyjneprawo rzeczowespadkobiercyterminyKodeks postępowania administracyjnego

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpatrzył skargę G. C. i Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta m. [...] odmawiającą ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu. Grunt ten znajdował się na terenie objętym dekretem z 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Spadkobierczyni pierwotnego właściciela złożyła wniosek o zwrot nieruchomości. Organy administracji uznały, że wniosek został złożony po terminie określonym w przepisach dotyczących gospodarki gruntami (art. 82 ustawy z 1985 r., a następnie art. 214 ustawy z 1997 r.), co skutkowało odmową ustanowienia prawa użytkowania wieczystego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów KPA, Konstytucji oraz dekretu z 1945 r. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Wskazał, że organy nie dochowały zasady prawdy obiektywnej (art. 7 KPA) i nie wyjaśniły prawidłowo stanu faktycznego. Kluczową kwestią było ustalenie, czy wniosek z 1991 r. powinien być rozpatrywany w trybie art. 7 dekretu z 1945 r., czy też w trybie art. 82 ustawy z 1985 r. (obecnie art. 214 ustawy z 1997 r.). Sąd podkreślił, że organy jednostronnie zakwalifikowały wniosek, nie badając rzeczywistej woli strony, co mogło doprowadzić do naruszenia jej praw. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżone decyzje i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów KPA dotyczących obowiązku wyjaśniania rzeczywistej woli strony i prawidłowego kwalifikowania trybu postępowania administracyjnego, zwłaszcza w sprawach dotyczących dekretu warszawskiego i prawa użytkowania wieczystego.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z dekretowym przejęciem gruntów w Warszawie i wnioskami składanymi w latach 90. XX wieku. Interpretacja przepisów KPA ma jednak szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o zwrot nieruchomości złożony przez spadkobiercę byłego właściciela powinien być rozpatrywany w trybie dekretu z 1945 r. czy ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd uznał, że organy administracji nie wyjaśniły prawidłowo trybu rozpatrzenia wniosku, co stanowiło naruszenie przepisów KPA.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organy jednostronnie zakwalifikowały wniosek do konkretnego trybu prawnego, nie badając rzeczywistej woli strony i nie przeprowadzając wystarczającego postępowania wyjaśniającego. Wskazano, że zarówno treść wniosku, jak i późniejsze pisma skarżących sugerowały odwołanie do dekretu z 1945 r., a nie ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Czy organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prawdy obiektywnej i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy naruszyły art. 7 i art. 77 § 1 KPA, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak wyjaśnienia kluczowej kwestii trybu rozpatrzenia wniosku oraz nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego stanowiło naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzję Prezydenta m. [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...].

Przepisy (10)

Główne

dekret warszawski art. 7 § ust. 1

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy

Dotyczy możliwości zgłoszenia przez dotychczasowego właściciela lub jego następcę prawnego wniosku o przyznanie prawa wieczystej dzierżawy lub prawa zabudowy w ciągu 6 miesięcy od objęcia gruntu przez gminę.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i działania dla dobra strony.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek wszechstronnego zbadania stanu faktycznego sprawy.

PPSA art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.

PPSA art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Pomocnicze

u.g.g.i.w.n. art. 82

Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

Przepis, w trybie którego organy administracji próbowały rozpatrzyć wniosek, określający możliwość składania wniosków o zwrot przejętych budynków i ustanowienie użytkowania wieczystego przez poprzednich właścicieli lub ich następców prawnych w określonym terminie.

u.g.n. art. 214

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Przepis kontynuujący regulacje dotyczące wniosków o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego, stosowany do spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w przypadku naruszenia prawa.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równej ochrony prawnej własności i praw majątkowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 KPA poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz brak wyjaśnienia rzeczywistej treści żądania strony. • Naruszenie art. 64 ust. 2 Konstytucji poprzez brak działań zmierzających do ochrony własności prywatnej. • Błędna wykładnia art. 7 dekretu z 1945 r. w zakresie określenia daty objęcia gruntu w posiadanie przez gminę i rozpoczęcia biegu terminu do złożenia wniosku dekretowego.

Godne uwagi sformułowania

Nie można przyjąć, że jeżeli zawarte w złożonym piśmie żądanie jest zredagowane niezręcznie lub mało zrozumiale, to organ administracji publicznej jest uprawniony do samodzielnego sprecyzowania treści tego żądania. • Żądanie wszczęcia konkretnego postępowania administracyjnego określa przedmiot tego postępowania, a w razie wątpliwości sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. • Wobec stwierdzenia, że kontrolowane postępowanie nie wyjaśniło powstałej istotnej dla sprawy wątpliwości, Sąd uznał, że organy, rozpatrując niniejszą sprawę, nie wyjaśniły jej dokładnie i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego.

Skład orzekający

Emilia Lewandowska

przewodniczący

Jolanta Dargas

sędzia

Iwona Kosińska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów KPA dotyczących obowiązku wyjaśniania rzeczywistej woli strony i prawidłowego kwalifikowania trybu postępowania administracyjnego, zwłaszcza w sprawach dotyczących dekretu warszawskiego i prawa użytkowania wieczystego."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z dekretowym przejęciem gruntów w Warszawie i wnioskami składanymi w latach 90. XX wieku. Interpretacja przepisów KPA ma jednak szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe ustalenie przez organy administracji woli strony i trybu postępowania, co może mieć decydujące znaczenie dla praw obywateli, zwłaszcza w kontekście historycznych regulacji dotyczących nieruchomości.

“Czy niedokładny wniosek może pozbawić prawa do ziemi? Sąd wskazuje na błędy organów administracji.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst