I SA/Wa 143/16Odmowa stwierdzenia nabycia użytkowania wieczystego przez instytucje kultury
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę instytucji kultury (T. w W.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego gruntu. Instytucja kultury domagała się stwierdzenia nabycia prawa do udziału w użytkowaniu wieczystym gruntu, powołując się na zarząd nieruchomością w wymaganych prawem terminach (5 grudnia 1990 r. i 1 stycznia 1998 r.). Organy administracji odmówiły uwzględnienia wniosku, wskazując na brak wymaganych dokumentów potwierdzających prawo zarządu, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 1998 r. Kluczowa decyzja z 1989 r. o przekazaniu gruntu w zarząd została stwierdzona nieważnością przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w 1998 r., z uwagi na niemożność ustanowienia zarządu na ułamkowej części nieruchomości, która częściowo została już rozdysponowana. Skarżąca instytucja kultury argumentowała, że protokół zdawczo-odbiorczy z 1971 r. spełnia wymogi dokumentu z § 4 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia, a także zarzucała naruszenie przepisów KPA i KC. Kwestionowała interpretację pojęcia 'zarządzania' jako formalnego prawa zarządu, twierdząc, że chodziło o faktyczne władanie. Sąd podzielił stanowisko organów administracji. Podkreślił, że pojęcie 'zarządzania' w art. 202 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy rozumieć jako formalne prawo zarządu, a nie faktyczne władanie. Uzasadnił to odwołaniem do art. 200 ustawy oraz dominującym poglądem w orzecznictwie i doktrynie. Sąd stwierdził, że wobec stwierdzenia nieważności decyzji z 1989 r. o przekazaniu gruntu w zarząd, instytucja kultury nie posiadała formalnego prawa zarządu w kluczowych datach. Protokół z 1971 r. dotyczył budynków, a nie gruntu, i nie spełniał wymogów formalnych. Sąd uznał, że brak było podstaw do zastosowania § 4 ust. 3 rozporządzenia (dowodzenie zeznaniami świadków lub oświadczeniami stron), gdyż nie było przesądzone istnienie prawa zarządu, które zostało wyeliminowane z obrotu prawnego przez stwierdzenie nieważności decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja pojęcia 'zarządzania' w kontekście uwłaszczenia instytucji kultury oraz znaczenie stwierdzenia nieważności decyzji o przekazaniu nieruchomości w zarząd.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej instytucji kultury i przepisów z lat 90. XX wieku.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pojęcie 'zarządzania gruntem' w rozumieniu art. 202 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami oznacza formalne prawo zarządu, czy faktyczne władanie nieruchomością?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pojęcie 'zarządzania gruntem' w art. 202 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy rozumieć jako formalne prawo zarządu, a nie faktyczne władanie.
Uzasadnienie
Sąd podzielił dominujący pogląd orzecznictwa i doktryny, wskazując na odwołanie do art. 200 ustawy oraz redakcję przepisów wykonawczych, które wymagają formalnego ustanowienia prawa zarządu.
Czy instytucja kultury może nabyć z mocy prawa użytkowanie wieczyste gruntu, jeśli kluczowa decyzja o przekazaniu gruntu w zarząd została stwierdzona nieważnością?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli decyzja o przekazaniu gruntu w zarząd została prawomocnie stwierdzona nieważnością, instytucja kultury nie może nabyć z mocy prawa użytkowania wieczystego.
Uzasadnienie
Stwierdzenie nieważności decyzji o przekazaniu gruntu w zarząd oznacza, że prawo zarządu nie istniało w obrocie prawnym w kluczowych datach dla uwłaszczenia, co uniemożliwia nabycie użytkowania wieczystego na podstawie art. 202 ustawy.
Czy protokół zdawczo-odbiorczy dotyczący budynków może stanowić dowód na istnienie prawa zarządu gruntem w rozumieniu przepisów o uwłaszczeniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, protokół dotyczący przekazania budynków nie stanowi dowodu na istnienie prawa zarządu gruntem, jeśli nie zawiera oznaczenia gruntu i jego parametrów zgodnie z wymogami prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że protokół z 1971 r. dotyczył środków trwałych (budynków) i nie spełniał wymogów formalnych dotyczących opisu gruntu, wymaganych przez ówczesne przepisy.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (14)
Główne
u.g.n. art. 202 § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Pojęcie 'zarządzania gruntem' należy rozumieć jako formalne prawo zarządu.
u.o.p.d.k.
Ustawa o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej
Podstawa prawna uzyskania osobowości prawnej przez instytucje kultury.
rozp. RM z 10.02.1998 r. art. 4 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie i użytkowaniu
Wymienia dokumenty, na podstawie których można stwierdzić prawo zarządu nieruchomością.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez sąd administracyjny w przypadku oddalenia skargi.
Pomocnicze
u.g.n. art. 200
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepis stosowany odpowiednio do nabycia prawa użytkowania wieczystego przez instytucje kultury, wskazujący na wymóg formalnego zarządu.
rozp. RM z 10.02.1998 r. art. 4 § 3
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie i użytkowaniu
Umożliwia stwierdzenie prawa zarządu na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron, gdy dokumenty z ust. 1 nie zachowały się.
k.c. art. 46 § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy nabycia własności i innych praw rzeczowych.
k.c. art. 48
Kodeks cywilny
Dotyczy części składowych rzeczy.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 75 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dopuszczalność dowodów z zeznań świadków i oświadczeń stron.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
u.g.g.i.n. art. 38 § 4
Ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Przepis (uchylony) dotyczący sprzedaży lokali i przekazania w użytkowanie wieczyste części gruntu.
u.g.g.i.n.
Ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Ustawa obowiązująca w dacie wydania decyzji z 1971 r.
rozp. RM z 31.05.1962 r. art. 6 § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przekazywania terenów w miastach i osiedlach
Określało wymogi dotyczące decyzji o przekazaniu terenu.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Niewłaściwa interpretacja art. 202 ust. 1 u.g.n. poprzez utożsamianie 'zarządzania' z 'władaniem'. • Niewłaściwa interpretacja § 4 ust. 1 rozporządzenia RM z 10.02.1998 r. • Niezastosowanie § 4 ust. 3 rozporządzenia RM z 10.02.1998 r. • Niezastosowanie art. 46 § 1 i 48 k.c. • Naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego. • Zaniechanie zastosowania środka dowodowego wskazanego w § 4 ust. 3 rozporządzenia. • Argumentacja oparta na protokole zdawczo-odbiorczym z 1971 r. jako dowodzie prawa zarządu gruntem. • Argumentacja oparta na decyzji z 1989 r. o przekazaniu gruntu w zarząd, która została stwierdzona nieważnością.
Godne uwagi sformułowania
Pojęcie 'zarządzania' w art. 202 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy rozumieć jako formalne prawo zarządu. • Prawo zarządu nie można domniemywać. • Decyzja o oddaniu w zarząd została usunięta z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc.
Skład orzekający
Jolanta Dargas
przewodniczący
Małgorzata Boniecka-Płaczkowska
sprawozdawca
Emilia Lewandowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'zarządzania' w kontekście uwłaszczenia instytucji kultury oraz znaczenie stwierdzenia nieważności decyzji o przekazaniu nieruchomości w zarząd."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej instytucji kultury i przepisów z lat 90. XX wieku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i administracyjnym ze względu na szczegółową analizę przepisów dotyczących uwłaszczenia i prawa zarządu.
“Kluczowa decyzja o zarządzie nieruchomością unieważniona – co to oznacza dla uwłaszczenia?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.