Orzeczenie · 2023-12-20

I SA/Sz 508/23

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2023-12-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjnelicytacja nieruchomościskarga na czynności egzekucyjnehipotekazakaz zbywaniaprawo procesowe administracyjne WSAegzekucja z nieruchomościprawa obciążające nieruchomość

Sprawa dotyczyła skargi G.K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie komornika skarbowego o nieuwzględnieniu skargi na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji nieruchomości. Głównym zarzutem skarżącego było błędne pouczenie podczas licytacji dotyczące skutków sprzedaży nieruchomości obciążonej hipoteką przymusową (ustanowioną na rzecz Prokuratury Krajowej) oraz zakazem zbywania (ustanowionym na mocy art. 292 K.p.k.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę. Sąd wyjaśnił, że skarga na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji dotyczy wyłącznie czynności poborcy i ich zgodności z prawem, a nie innych kwestii proceduralnych czy merytorycznych, które powinny być rozpatrywane innymi środkami prawnymi. Sąd podkreślił, że hipoteka przymusowa, nawet ustanowiona na mocy postanowienia prokuratora, jest instrumentem cywilnoprawnym i wygasa z chwilą ostateczności postanowienia o przyznaniu własności nieruchomości, zgodnie z art. 112c u.p.e.a. Wskazano, że informacje udzielone podczas licytacji dotyczące hipoteki były prawidłowe. Odnosząc się do zakazu zbywania nieruchomości (wpisanego w dziale III księgi wieczystej na podstawie art. 292 K.p.k.), sąd stwierdził, że choć zakaz ten nie wygasa z chwilą przysądzenia własności, to nie uniemożliwia licytacji. Licytant nabywający nieruchomość z takim obciążeniem ma wiedzę o nim i powinien liczyć się z ograniczeniem prawa własności, co jest dopuszczalne na mocy ustawy. Sąd uznał, że informacje udzielone podczas licytacji w tym zakresie również były prawidłowe, a zarzuty dotyczące zakazu zbywania podniesione na późniejszym etapie postępowania nie mogły być uwzględnione w kontekście skargi na czynność poborcy. Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skargi na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji, wygaśnięcia hipotek przymusowych w postępowaniu egzekucyjnym oraz skutków zakazu zbywania nieruchomości nałożonego w postępowaniu karnym.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Interpretacja zakazu zbywania może być odmienna w zależności od kontekstu.

Zagadnienia prawne (4)

Czy skarga na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji nieruchomości może obejmować zarzut błędnego pouczenia o skutkach sprzedaży nieruchomości obciążonej hipoteką przymusową i zakazem zbywania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skarga na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji może dotyczyć błędnego pouczenia o prawach obciążających nieruchomość, jednakże zakres tej skargi jest ograniczony do czynności poborcy w ramach licytacji. Zarzuty dotyczące wygaśnięcia hipoteki i skutków zakazu zbywania zostały ocenione w kontekście przepisów materialnych i proceduralnych.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że skarga na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji (art. 111I u.p.e.a.) dotyczy wyłącznie czynności poborcy i ich zgodności z prawem w ramach samej licytacji. Nie może ona zastępować innych środków prawnych. W tej sprawie, zarzuty dotyczące hipoteki i zakazu zbywania zostały rozpatrzone merytorycznie.

Czy hipoteka przymusowa ustanowiona na mocy postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym wygasa z chwilą ostateczności postanowienia o przyznaniu własności nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, hipoteka przymusowa, nawet ustanowiona na mocy postanowienia prokuratora, wygasa z chwilą, gdy postanowienie o przyznaniu własności stanie się ostateczne, zgodnie z art. 112c § 1 u.p.e.a.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 112c § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym z chwilą ostateczności postanowienia o przyznaniu własności wygasają wszelkie prawa i skutki ujawnienia praw i roszczeń osobistych ciążących na nieruchomości. Hipoteka przymusowa, nawet wynikająca z postanowienia prokuratora, nie jest szczególnym rodzajem hipoteki, która nie wygasa.

Czy zakaz zbywania i obciążania nieruchomości orzeczony na podstawie art. 292 K.p.k. uniemożliwia przeprowadzenie licytacji komorniczej i czy nabywca nabywa nieruchomość obciążoną tym zakazem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zakaz zbywania i obciążania nieruchomości orzeczony na podstawie art. 292 K.p.k. nie uniemożliwia przeprowadzenia licytacji komorniczej. Nabywca nabywa nieruchomość z ujawnionym w księdze wieczystej zakazem, który ogranicza jego prawo własności, ale jest to ograniczenie dopuszczalne na mocy ustawy.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zakaz zbywania na podstawie art. 292 K.p.k. jest obciążeniem ujawnionym w księdze wieczystej, które nie wygasa w wyniku przysądzenia własności. Licytant nabywający nieruchomość z takim obciążeniem ma o nim wiedzę i powinien liczyć się z ograniczeniem prawa własności, co jest zgodne z prawem (art. 140 K.c.). Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego.

Czy organ egzekucyjny ma obowiązek pouczyć licytantów o skutkach zakazu zbywania nieruchomości wpisanego w księdze wieczystej na podstawie art. 292 K.p.k.?

Odpowiedź sądu

Sąd uznał, że informacje udzielone podczas licytacji w zakresie zakazu zbywania były prawidłowe, a zarzuty dotyczące tego zakazu podniesione na etapie zażalenia i skargi do sądu administracyjnego nie mogły być uwzględnione w kontekście skargi na czynność poborcy skarbowego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że licytant nabywając nieruchomość posiadał wiedzę o ujawnionym zakazie zbywania, co wynikało z protokołu licytacji i obwieszczenia. Zatem został prawidłowo pouczony. Ponadto, zarzut dotyczący zakazu zbywania został podniesiony dopiero na etapie zażalenia, a nie w skardze do protokołu, co ograniczyło jego rozpatrzenie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w S. z dnia 3 sierpnia 2023 r. nr 3201-IEE2.7113.78.2023.1 w przedmiocie skargi na czynności w toku licytacji.

Przepisy (23)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.e.a. art. 112c § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 111

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 111c § § 2 pkt. 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 111n § § 1 i 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 151

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. a), b) i c)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

K.p.k. art. 292

Kodeks postępowania karnego

u.k.w.h. art. 67

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

u.p.e.a. art. 111I

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 111l

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 111c § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 111f § § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 111f § § 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 111g

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Hipoteka przymusowa ustanowiona na mocy postanowienia prokuratora wygasa z chwilą ostateczności postanowienia o przyznaniu własności nieruchomości. • Zakaz zbywania nieruchomości na podstawie art. 292 K.p.k. nie uniemożliwia licytacji, a nabywca nabywa nieruchomość z tym obciążeniem, co jest zgodne z prawem. • Skarga na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji ma ograniczony zakres i nie może zastępować innych środków prawnych.

Odrzucone argumenty

Błędne pouczenie o skutkach sprzedaży nieruchomości obciążonej hipoteką i zakazem zbywania. • Naruszenie przepisów K.p.a. (zasada pogłębiania zaufania, zasada udzielania informacji).

Godne uwagi sformułowania

hipoteka której podstawą jest postanowienie prokuratora, nie jest inną hipoteką niż ta uregulowana w ustawie o księgach wieczystych i hipotece • zakazu zbywania i obciążania nieruchomości orzeczonego na podstawie art. 292 K.p.k. nie można uznać za "prawo lub roszczenie osobiste" Skarbu Państwa • zakaz zbywania i obciążania nieruchomości [...] jest [...] obciążeniem nieruchomości dokonane w postępowaniu karnym, wynikające z publicznoprawnych uprawnień Państwa do zagwarantowania egzekucji wyroku sądowego

Skład orzekający

Jolanta Kwiecińska

przewodniczący

Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka

sprawozdawca

Wiesława Achrymowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji, wygaśnięcia hipotek przymusowych w postępowaniu egzekucyjnym oraz skutków zakazu zbywania nieruchomości nałożonego w postępowaniu karnym."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Interpretacja zakazu zbywania może być odmienna w zależności od kontekstu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonej sytuacji egzekucyjnej nieruchomości obciążonej hipoteką i zakazem zbywania, co jest często spotykane w praktyce i budzi wątpliwości interpretacyjne.

Licytacja nieruchomości z hipoteką i zakazem zbywania – czy nabywca jest bezpieczny?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst