Orzeczenie · 2026-07-14

I SA/Rz 183/26Podatek dochodowy sprzedaż nieruchomości cele mieszkaniowe 5

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Miejsce
Rzeszów
Data
2026-07-14
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek dochodowyPITsprzedaż nieruchomościcele mieszkaniowezwolnienie podatkowegrunt budowlanyplanowanie przestrzennedecyzja o warunkach zabudowykoszty uzyskania przychoduterminy

Przedmiotem skargi P.K. była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie dotycząca podatku dochodowego od osób fizycznych za 2019 rok z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości. Organ odwoławczy uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego i określił podatek, uznając, że skarżący nie wykazał poniesienia wydatków na własne cele mieszkaniowe w sposób zgodny z art. 21 ust. 1 pkt 131 w zw. z ust. 25 pkt 1 lit. c ustawy o PIT. Spór koncentrował się na interpretacji przepisów dotyczących nabycia gruntu pod budowę budynku mieszkalnego oraz zmiany jego przeznaczenia. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów ustawy o PIT oraz Ordynacji podatkowej, wskazując na błędne wyliczenie proporcji wydatków na nabycie działki, nieuznanie kosztów związanych z wyłączeniem gruntu z produkcji rolnej oraz brak pełnego zebrania i analizy materiału dowodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące zwolnienia podatkowego powinny być wykładane ściśle, a kryteria prawne pozwalające na ustalenie przesłanki "gruntu przeznaczonego pod budowę budynku mieszkalnego" powinny być obiektywne i weryfikowalne, zgodnie z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, aby zakupione działki zmieniły przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego w sposób zgodny z prawem, a także zakwestionował część poniesionych wydatków ze względu na niedotrzymanie terminów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych przy sprzedaży nieruchomości, w szczególności wymogów związanych z nabyciem gruntu pod budowę budynku mieszkalnego i zmianą jego przeznaczenia.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów ustawy o PIT oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wymaga analizy indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy nabycie gruntu, który nie jest działką budowlaną, może być uznane za wydatek poniesiony na własne cele mieszkaniowe w rozumieniu art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. c ustawy o PIT, jeśli podatnik podjął działania zmierzające do zmiany jego przeznaczenia na grunt pod budowę budynku mieszkalnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nabycie gruntu niebędącego działką budowlaną nie może być uznane za wydatek na własne cele mieszkaniowe, jeśli w okresie przewidzianym w ustawie nie nastąpiła zmiana jego przeznaczenia na grunt pod budowę budynku mieszkalnego, potwierdzona prawomocną decyzją o warunkach zabudowy lub miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące zwolnienia podatkowego powinny być wykładane ściśle. Kluczowe jest obiektywne ustalenie przeznaczenia gruntu zgodnie z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Samo podjęcie działań zmierzających do uzyskania warunków zabudowy lub zmiana przeznaczenia gruntu po upływie ustawowego terminu nie są wystarczające do skorzystania ze zwolnienia.

Czy wydatki poniesione na nabycie gruntu lub koszty związane z wyłączeniem gruntu z produkcji rolnej mogą być uznane za wydatki na własne cele mieszkaniowe, jeśli zostały poniesione po upływie terminu określonego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wydatki te muszą być poniesione w okresie od dnia odpłatnego zbycia nieruchomości do końca trzeciego roku podatkowego następującego po roku zbycia.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy ustawy o PIT precyzyjnie określają ramy czasowe, w których wydatki na własne cele mieszkaniowe muszą zostać poniesione, aby mogły skorzystać ze zwolnienia podatkowego. Wydatki poniesione przed tym okresem lub po jego upływie nie kwalifikują się do zwolnienia.

Czy organy podatkowe prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy w sprawie?

Odpowiedź sądu

Tak, organy podatkowe zebrały pełny materiał dowodowy i oceniły go zgodnie z zasadą swobody, respektując reguły wynikające z wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów procesowych w zakresie gromadzenia i oceny materiału dowodowego są bezpodstawne, ponieważ skarżący nie sprecyzował tych zarzutów i w istocie kwestionował ocenę prawną, a nie ustalenia faktyczne. Uzasadnienie decyzji było wystarczające do poznania motywów organu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości.

Przepisy (14)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 131

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, w wysokości odpowiadającej iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe, jeżeli przychód ze zbycia został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe w terminie 3 lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło zbycie.

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 25 pkt 1 lit. c

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Za wydatki poniesione na własne cele mieszkaniowe uważa się nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, jeżeli w okresie przewidzianym w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego.

Pomocnicze

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 2 § pkt 12

Definicja działki budowlanej.

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 4 § ust. 1 i 2 pkt 2

Ustalenie przeznaczenia terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub w drodze decyzji o warunkach zabudowy.

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 6 § ust. 1

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego kształtuje sposób wykonywania prawa własności.

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym art. 6 § ust. 2

Prawo do zagospodarowania terenu zgodnie z planem lub decyzją o warunkach zabudowy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1-2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Ordynacja podatkowa art. 121 § § 1

Ustawa Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 122

Ustawa Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 191

Ustawa Ordynacja podatkowa

Ordynacja podatkowa art. 210 § § 4

Ustawa Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego, który nie jest działką budowlaną i nie uzyskał decyzji o warunkach zabudowy w wymaganym terminie. • Wydatki poniesione na nabycie gruntu lub koszty związane z wyłączeniem gruntu z produkcji rolnej, poniesione po upływie terminu określonego w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT. • Zamiar realizacji celów mieszkaniowych, potwierdzony podjęciem działań administracyjnych, bez uzyskania prawomocnego rozstrzygnięcia. • Naruszenie przepisów procesowych w zakresie gromadzenia i oceny materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

przepisy te powinny być wykładane ściśle • kryteria prawne pozwalające na ustalenie zaistnienia w danej sprawie przesłanki "gruntu przeznaczonego pod budowę budynku mieszkalnego" • należy w ramach wykładni systemowej zewnętrznej, sięgnąć do aktu prawnego z tej dziedziny prawa • nie uzależniać uznania, bądź nie, zasadności zwolnienia podatkowego od późniejszych rozciągniętych w niedającym się precyzyjnie ująć okresie zdarzeń i działań

Skład orzekający

Grzegorz Panek

sprawozdawca

Małgorzata Niedobylska

członek

Piotr Popek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych przy sprzedaży nieruchomości, w szczególności wymogów związanych z nabyciem gruntu pod budowę budynku mieszkalnego i zmianą jego przeznaczenia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów ustawy o PIT oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wymaga analizy indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatkowego związanego ze sprzedażą nieruchomości i próbą skorzystania ze zwolnienia na cele mieszkaniowe. Interpretacja przepisów jest kluczowa dla wielu podatników.

Sprzedaż nieruchomości: kiedy zwolnienie z podatku na cele mieszkaniowe jest naprawdę możliwe?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst