Orzeczenie · 2026-07-22

I SA/Po 701/26Zarządzenia zabezpieczenia wygaśnięcie decyzji podatkowej

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2026-07-22
NSAPodatkoweŚredniawsa
postępowanie zabezpieczającezarzuty w egzekucjiwygaśnięcie decyzjiOrdynacja podatkowapostępowanie egzekucyjne w administracjizabezpieczenie zobowiązania podatkowegoskarga do WSA

Sprawa dotyczyła skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 23 lutego 2026 roku, utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego P. z dnia 1 grudnia 2025 roku, które oddaliło zarzut spółki w sprawie postępowania zabezpieczającego. Spółka zarzuciła nieistnienie obowiązku podatkowego, powołując się na wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu oraz uchylenie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe. Naczelnik Urzędu Skarbowego P. oddalił zarzut, wskazując, że zarządzenia zabezpieczenia zostały wystawione zgodnie z podstawą prawną, a wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie narusza tych zarządzeń na mocy art. 33a § 2 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, podkreślając, że decyzja o zabezpieczeniu jedynie uprawdopodabnia wysokość zobowiązania i nie rozstrzyga sprawy co do istoty, a jej wygaśnięcie nie niweczy celu zabezpieczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał skargę za bezzasadną. Sąd wyjaśnił, że zarządzenia zabezpieczenia wydane na podstawie decyzji o zabezpieczeniu pozostają w obrocie prawnym i stanowią podstawę prowadzenia postępowania zabezpieczającego, nawet po wygaśnięciu decyzji o zabezpieczeniu, zgodnie z art. 33a § 2 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił, że postępowanie zabezpieczające służy ochronie przyszłych interesów wierzyciela i nie jest równoznaczne z wykonaniem obowiązku. W związku z tym, zarzut nieistnienia obowiązku, oparty na wygaśnięciu decyzji o zabezpieczeniu, nie mógł zostać uwzględniony, gdyż obowiązek istniał w dniu wygaśnięcia decyzji. Sąd oddalił również zarzut naruszenia art. 45 Konstytucji RP i art. 13 EKPC, uznając, że prawo do skutecznego środka prawnego zostało zachowane poprzez możliwość kontroli sądowej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu i utrzymania w mocy zarządzeń zabezpieczenia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a także zasady podnoszenia zarzutu nieistnienia obowiązku w postępowaniu zabezpieczającym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu i uchylenia decyzji wymiarowej w kontekście postępowania egzekucyjnego w administracji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarządzenia zabezpieczenia wydane na podstawie decyzji o zabezpieczeniu pozostają w mocy po wygaśnięciu tej decyzji z mocy prawa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zarządzenia zabezpieczenia wydane na podstawie decyzji o zabezpieczeniu pozostają w obrocie prawnym i stanowią podstawę prowadzenia postępowania zabezpieczającego, nawet po wygaśnięciu decyzji o zabezpieczeniu, zgodnie z art. 33a § 2 Ordynacji podatkowej.

Uzasadnienie

Wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu z mocy prawa na skutek doręczenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe nie niweczy celu zabezpieczenia, którym jest ochrona przyszłych interesów wierzyciela. Ustawodawca przewidział w art. 33a § 2 Ordynacji podatkowej, że wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie narusza zarządzenia zabezpieczenia wydanego na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Czy zarzut nieistnienia obowiązku podatkowego może być skutecznie podniesiony w sytuacji, gdy decyzja o zabezpieczeniu wygasła, a decyzja określająca zobowiązanie podatkowe została uchylona?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut nieistnienia obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie jest zasadny, jeśli obowiązek istniał w dniu wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu, a zarządzenia zabezpieczenia pozostają w mocy.

Uzasadnienie

Postępowanie zabezpieczające służy jedynie zabezpieczeniu wykonania obowiązku przyszłego. Istnienie obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. po wygaśnięciu decyzji o zabezpieczeniu należy interpretować jako istnienie obowiązku w dniu wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu, co zapobiega umorzeniu postępowania zabezpieczającego z powodu braku decyzji o zabezpieczeniu.

Czy w sytuacji wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu i uchylenia decyzji wymiarowej, skarżącej przysługuje skuteczny środek zaskarżenia, a jej prawo własności nie jest naruszone?

Odpowiedź sądu

Tak, prawo do skutecznego środka prawnego zostało zachowane, a zarzut naruszenia art. 45 Konstytucji RP i art. 13 EKPC jest niezasadny.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny dokonuje kontroli zgodności zaskarżonego aktu z normami prawnymi. W sprawie zapewniono możliwość poddania rozstrzygnięcia kontroli sądowej poprzez wniesienie skargi do WSA. Środek odwoławczy przed organem krajowym istnieje i został wykorzystany, co oznacza, że nie doszło do pozbawienia prawa do sądu ani naruszenia prawa do skutecznego środka odwoławczego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu zarzutów w egzekucji administracyjnej.

Przepisy (26)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1 i 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33d § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 154 § § 1 i § 4 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 155

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 155a § § 1 pkt 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 160 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 166b

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 168d

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33a § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33a § § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

O.p. art. 3 § § 2 pkt 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 151

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 33 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 33a § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 33a § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 72 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 160 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 45 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie narusza zarządzeń zabezpieczenia wydanych na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 33a § 2 O.p.). • Obowiązek w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. istniał w dniu wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu, co uzasadnia utrzymanie zarządzeń zabezpieczenia. • Postępowanie zabezpieczające służy ochronie przyszłych interesów wierzyciela i nie jest równoznaczne z wykonaniem obowiązku. • Prawo do skutecznego środka prawnego zostało zachowane poprzez możliwość kontroli sądowej.

Odrzucone argumenty

Zarzut nieistnienia obowiązku podatkowego z uwagi na wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu i uchylenie decyzji wymiarowej. • Naruszenie art. 45 Konstytucji RP i art. 13 EKPC poprzez uniemożliwienie skorzystania ze skutecznego środka zaskarżenia i ograniczenie prawa własności.

Godne uwagi sformułowania

Wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie może niweczyć realizacji celu wydania tej decyzji, którym jest ochrona przyszłych interesów wierzyciela. • Zabezpieczenie zobowiązania podatkowego, o którym mowa w art. 33 O.p., różni się od zabezpieczenia egzekucyjnego uregulowanego przepisami art. 154–166c u.p.e.a. Inne są cele obu tych zabezpieczeń, przesłanki i tryb ich stosowania. • Istotą zarzutu nieistnienia obowiązku w postępowaniu egzekucyjnym jest bowiem kwestionowanie obowiązku stwierdzonego w tytule wykonawczym jako podstawy prowadzenia egzekucji. Tymczasem postępowanie zabezpieczające nie służy przymusowej realizacji obowiązku, lecz jedynie czasowemu zabezpieczeniu wykonania zobowiązania.

Skład orzekający

Izabela Kucznerowicz

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Wolna-Kubicka

członek

Małgorzata Bejgerowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu i utrzymania w mocy zarządzeń zabezpieczenia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a także zasady podnoszenia zarzutu nieistnienia obowiązku w postępowaniu zabezpieczającym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu i uchylenia decyzji wymiarowej w kontekście postępowania egzekucyjnego w administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu podatkowym i egzekucyjnym, które może być interesujące dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.

“Zabezpieczenie podatkowe trwa mimo wygaśnięcia decyzji? WSA wyjaśnia kluczowe przepisy.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst