Orzeczenie · 2009-04-20

I SA/Po 694/08Uchylenie decyzji podatkowej naruszenie procedury

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2009-04-20
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek dochodowyzaliczkipłatnikodpowiedzialność podatkowapostępowanie podatkoweOrdynacja podatkowadoręczeniapełnomocnictwo WSA Poznań

Sprawa dotyczyła skargi spółki A sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego orzekającą o odpowiedzialności podatkowej spółki jako płatnika z tytułu pobranych i niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za grudzień 2002 r. Spółka zarzucała naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 121, 122, 187, 200, 51, 31, 38, 188, 181, 210, 123, wskazując na brak wnikliwości, brak możliwości wypowiedzenia się co do materiału dowodowego oraz nieprawidłowe ustalenie wysokości zaległości podatkowej w związku z postępowaniem egzekucyjnym. Sąd administracyjny, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, stwierdził naruszenie przepisów prawa procesowego, które uzasadniało uchylenie decyzji. Kluczowym ustaleniem sądu było to, że pełnomocnictwo udzielone przez spółkę osobie fizycznej (KK) nie zostało skutecznie przedłożone do akt sprawy w momencie wszczęcia postępowania, co czyniło doręczenia pism procesowych i samej decyzji wadliwymi. W konsekwencji, postępowanie przed organem pierwszej instancji zostało wszczęte z naruszeniem prawa, a decyzja nie weszła skutecznie do obrotu prawnego. Sąd uznał, że organ odwoławczy powinien był stwierdzić niedopuszczalność odwołania, a nie rozpatrywać sprawę merytorycznie. Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skuteczności doręczeń w postępowaniu podatkowym, w szczególności w kontekście ustanowienia pełnomocnika i momentu wszczęcia postępowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku skutecznego ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu podatkowym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego oraz decyzji rzekomemu pełnomocnikowi, który nie był skutecznie ustanowiony w sprawie, jest zgodne z prawem i czy takie doręczenie wywołuje skutki prawne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania oraz decyzji rzekomemu pełnomocnikowi, który nie został skutecznie ustanowiony w danej sprawie, jest niezgodne z prawem i nie wywołuje skutków prawnych.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że pełnomocnictwo udzielone przez stronę nie zostało skutecznie przedłożone do akt sprawy w momencie wszczęcia postępowania. W związku z tym, strona nie działała przez pełnomocnika, a doręczenia dokonywane na jego rzecz były bezprawne. Brak skutecznego doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania oznacza, że postępowanie nie zostało skutecznie wszczęte, a czynności organu podejmowane przed tym momentem nie wywołują skutków prawnych. W konsekwencji, decyzja nie weszła skutecznie do obrotu prawnego.

Czy organ odwoławczy powinien rozpatrzyć merytorycznie odwołanie od decyzji, która nie weszła skutecznie do obrotu prawnego z powodu wadliwości doręczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w przypadku gdy decyzja nie została skutecznie doręczona stronie, organ odwoławczy powinien stwierdzić niedopuszczalność odwołania.

Uzasadnienie

Skoro decyzja organu pierwszej instancji nie weszła skutecznie do obrotu prawnego z powodu braku skutecznego doręczenia, termin do wniesienia odwołania nie mógł rozpocząć biegu. W takiej sytuacji odwołanie jest niedopuszczalne, a organ odwoławczy powinien oprzeć swoje rozstrzygnięcie na przepisie art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, stwierdzając niedopuszczalność odwołania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przepisy (27)

Główne

p.p.s.a. art. 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne dokonują kontroli legalności działań administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasada oficjalności w postępowaniu sądowoadministracyjnym; sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami strony, ale zobowiązany jest do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji w przypadku naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

O.p. art. 165 § § 4

Ordynacja podatkowa

Dzień doręczenia stronie postanowienia o wszczęciu postępowania jest dniem jego wszczęcia.

O.p. art. 233

Ordynacja podatkowa

Organ odwoławczy rozpatruje sprawę w granicach odwołania.

O.p. art. 228 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia niedopuszczalność odwołania.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia wyroku.

Pomocnicze

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez brak wnikliwości w ustaleniu okoliczności faktycznych sprawy i rozpatrzenia całego zebranego materiału dowodowego.

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez brak wnikliwości w ustaleniu okoliczności faktycznych sprawy i rozpatrzenia całego zebranego materiału dowodowego.

O.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez brak wnikliwości w ustaleniu okoliczności faktycznych sprawy i rozpatrzenia całego zebranego materiału dowodowego.

O.p. art. 200 § § 1

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez brak wyznaczenia podatnikowi 7-dniowego obligatoryjnego terminu na wypowiedzenie się co do zebranego materiału dowodowego a tym samym pozbawienie podatnika udziału w toczącym się postępowaniu.

O.p. art. 123 § § 1

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez brak wyznaczenia podatnikowi 7-dniowego obligatoryjnego terminu na wypowiedzenie się co do zebranego materiału dowodowego a tym samym pozbawienie podatnika udziału w toczącym się postępowaniu.

O.p. art. 51 § § 1

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez nieprawidłowe określenie w decyzji za przyjęty okres rozliczeniowy zaległości podatkowej płatnika z uwagi na wpłaty dokonywane przez płatnika oraz kwoty ściągnięte od płatnika w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

u.p.d.o.f. art. 31

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Naruszenie poprzez nieprawidłowe określenie w decyzji za przyjęty okres rozliczeniowy zaległości podatkowej płatnika z uwagi na wpłaty dokonywane przez płatnika oraz kwoty ściągnięte od płatnika w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

u.p.d.o.f. art. 38

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Naruszenie poprzez nieprawidłowe określenie w decyzji za przyjęty okres rozliczeniowy zaległości podatkowej płatnika z uwagi na wpłaty dokonywane przez płatnika oraz kwoty ściągnięte od płatnika w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

O.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez brak przeprowadzenia przez organ odwoławczy postępowania dowodowego w kierunku zawnioskowanym przez płatnika na okoliczność nieprawidłowości w ustaleniu wysokości zobowiązania podatkowego.

O.p. art. 181

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez brak przeprowadzenia przez organ odwoławczy postępowania dowodowego w kierunku zawnioskowanym przez płatnika na okoliczność nieprawidłowości w ustaleniu wysokości zobowiązania podatkowego.

O.p. art. 210 § § 1 pkt 6

Ordynacja podatkowa

Naruszenie poprzez brak przeprowadzenia przez organ odwoławczy postępowania dowodowego w kierunku zawnioskowanym przez płatnika na okoliczność nieprawidłowości w ustaleniu wysokości zobowiązania podatkowego.

O.p. art. 133

Ordynacja podatkowa

Definicja strony w postępowaniu podatkowym.

O.p. art. 136

Ordynacja podatkowa

Strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania.

O.p. art. 137 § § 3

Ordynacja podatkowa

Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa; radca prawny może sam uwierzytelnić odpis.

O.p. art. 145 § § 1 i § 2

Ordynacja podatkowa

Doręczanie pism stronie lub jej pełnomocnikowi.

O.p. art. 212

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy jest związany decyzją od chwili jej doręczenia.

O.p. art. 223 § § 2 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Odwołanie od decyzji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

O.p. art. 281a § § 1

Ordynacja podatkowa

Wyjątek od zasady dotyczący możliwości wyznaczenia na przyszłość w formie pisemnej osoby fizycznej, upoważnionej do reprezentowania w zakresie kontroli podatkowej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania i decyzji rzekomemu pełnomocnikowi, który nie był skutecznie ustanowiony w sprawie. • Nieskuteczne wszczęcie postępowania podatkowego z powodu braku skutecznego doręczenia postanowienia o wszczęciu.

Godne uwagi sformułowania

momentem, od którego pełnomocnik zostaje skutecznie ustanowiony w danej sprawie, jest złożenie - w wyniku takiej właśnie woli strony - do akt danej sprawy pełnomocnictwa • doręczenie temu rzekomemu pełnomocnikowi pism procesowych i decyzji było bezprawne • nie można uznać, że strona działała w tej sprawie przez pełnomocnika • decyzja ta, jako nie doręczona stronie, nie mogła skutecznie wejść do obrotu prawnego • organ odwoławczy powinien oprzeć rozstrzygnięcie na przepisie art. 228 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia niedopuszczalność odwołania.

Skład orzekający

Małgorzata Bejgerowska

przewodniczący

Roman Wiatrowski

sprawozdawca

Szymon Widłak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skuteczności doręczeń w postępowaniu podatkowym, w szczególności w kontekście ustanowienia pełnomocnika i momentu wszczęcia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku skutecznego ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu podatkowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe dla legalności postępowania podatkowego są formalne aspekty doręczeń i prawidłowe ustanowienie pełnomocnika. Błąd proceduralny może doprowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytoryczne zarzuty strony mogłyby być trudniejsze do udowodnienia.

“Błąd w adresie pełnomocnika pogrążył decyzję podatkową – jak formalności ratują podatników?”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst